Μετρό προς Γλυφάδα, Σήραγγα Ηλιούπολης, Παράκαμψη Κηφισού και επέκταση της Λεωφόρου Κύμης παραμένουν σε διαφορετικά στάδια εκκρεμότητας – Η ουσιαστική αποσυμφόρηση μετατίθεται για τη δεκαετία του 2030
Η Αττική βυθίζεται καθημερινά σε ολοένα μεγαλύτερη κυκλοφοριακή συμφόρηση, την ώρα που τα τέσσερα μεγάλα έργα τα οποία θα μπορούσαν να προσφέρουν πραγματική ανάσα παραμένουν είτε σε προκαταρκτικό σχεδιασμό είτε αντιμέτωπα με χρηματοδοτικά, διοικητικά και δικαστικά εμπόδια.
Η αύξηση των οχημάτων, η ανάπτυξη νέων γραφείων και κατοικιών στα βόρεια και τα νότια προάστια, αλλά και η συγκέντρωση εμπορευματικών μεταφορών στον Κηφισό πιέζουν ένα οδικό δίκτυο που έχει ήδη ξεπεράσει τα όριά του.
Με εξαίρεση τη Γραμμή 4 του Μετρό, η οποία βρίσκεται υπό κατασκευή αλλά καταγράφει σημαντικές καθυστερήσεις, δεν διαφαίνεται έργο ικανό να αλλάξει ουσιαστικά την κατάσταση μέσα στα επόμενα λίγα χρόνια.
Οι μεγάλες αποφάσεις μεταφέρονται πλέον στην επόμενη κυβερνητική περίοδο. Ακόμη και αν ληφθούν άμεσα, η ολοκλήρωση των έργων δύσκολα θα μπορούσε να έρθει πριν από τις αρχές ή ακόμη και τα μέσα της δεκαετίας του 2030.
Μετρό προς Γλυφάδα και Ελληνικό
Η επέκταση της Γραμμής 2 από τον σημερινό τερματικό σταθμό του Ελληνικού προς τη Γλυφάδα αποτελεί τη βασικότερη συγκοινωνιακή παρέμβαση για τα νότια προάστια.
Ο σχεδιασμός προβλέπει δύο νέους σταθμούς, ενώ εξετάζεται η δημιουργία ενός επιπλέον σταθμού μέσα στην έκταση του πρώην αεροδρομίου στο Ελληνικό.
Η ανάγκη είναι προφανής. Η μεγάλη επένδυση στο Ελληνικό, η συνεχιζόμενη ανάπτυξη της Αθηναϊκής Ριβιέρας και η αύξηση των μετακινήσεων προς τη Γλυφάδα δημιουργούν πρόσθετη πίεση στη Λεωφόρο Βουλιαγμένης και στο παραλιακό μέτωπο.
Το έργο, ωστόσο, παραμένει σε πρώιμη μελετητική φάση. Δεν υπάρχει ώριμος διαγωνισμός, υπογεγραμμένη σύμβαση ή δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα κατασκευής. Συνεπώς, ακόμη και η πλέον αισιόδοξη εκτίμηση τοποθετεί την παράδοσή του αρκετά χρόνια μακριά.
Σήραγγα Ηλιούπολης: Το έργο που θα ενώσει βόρεια και νότια
Κομβικής σημασίας θεωρείται και η Σήραγγα Ηλιούπολης, μέσω της οποίας θα επεκταθεί η Περιφερειακή Υμηττού προς τα νότια προάστια.
Το έργο θα δημιουργήσει ταχύτερη σύνδεση ανάμεσα στις βόρειες και τις νότιες περιοχές της Αττικής, μειώνοντας την πίεση στον Καρέα και σε βασικούς άξονες όπως οι λεωφόροι Κηφισίας, Βουλιαγμένης και Ποσειδώνος, αλλά και η Καλλιρρόης.
Παρά τη μεγάλη κυκλοφοριακή του σημασία, η σήραγγα παραμένει στο στάδιο της Πρότυπης Πρότασης που κατέθεσαν πριν από περίπου τρία χρόνια οι όμιλοι ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, Aktor και Αβαξ.
Μέχρι σήμερα δεν έχει υπάρξει η απαιτούμενη διοικητική και χρηματοδοτική εξέλιξη που θα επέτρεπε την προκήρυξη του έργου. Έτσι, μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις για την αποσυμφόρηση της πρωτεύουσας εξακολουθεί να βρίσκεται στα χαρτιά.
Ελευσίνα–Οινόφυτα: Η πραγματική παράκαμψη του Κηφισού
Η τρίτη μεγάλη παρέμβαση αφορά την κατασκευή νέου αυτοκινητοδρόμου από την Ελευσίνα έως τα Οινόφυτα.
Ο νέος άξονας, μήκους περίπου 40 χιλιομέτρων, θα συνδέει το Θριάσιο Πεδίο και τα μεγάλα εμπορευματικά κέντρα της Δυτικής Αττικής με τη βιομηχανική περιοχή των Οινοφύτων, παρακάμπτοντας τη Λεωφόρο Κηφισού.
Το σημαντικότερο όφελος θα είναι η απομάκρυνση μεγάλου αριθμού βαρέων οχημάτων και φορτηγών διέλευσης από έναν δρόμο που σήμερα εξυπηρετεί ταυτόχρονα τις καθημερινές μετακινήσεις εκατοντάδων χιλιάδων οδηγών και τον βασικό όγκο των εμπορευματικών μεταφορών.
Η πρόταση έχει κατατεθεί από τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και ο προϋπολογισμός της υπολογίζεται σε τουλάχιστον 500 εκατ. ευρώ. Παρά τις ενδείξεις θετικής κυβερνητικής αντιμετώπισης, το έργο δεν έχει ακόμη περάσει σε φάση διαγωνισμού και κατασκευής. Οι πρώτες εκτιμήσεις τοποθετούν την έναρξη των εργασιών μετά το 2027.
Επέκταση της Λεωφόρου Κύμης: Ανάδοχος υπάρχει, χρηματοδότηση όχι
Διαφορετική, αλλά εξίσου προβληματική, είναι η περίπτωση της επέκτασης της Λεωφόρου Κύμης προς την Εθνική Οδό.
Το έργο, προϋπολογισμού περίπου 350 εκατ. ευρώ, θα δημιουργούσε νέα έξοδο προς τον κεντρικό εθνικό άξονα για τα οχήματα που έρχονται από το αεροδρόμιο και την Αττική Οδό, περιορίζοντας την πίεση στον κόμβο της Μεταμόρφωσης.
Ανάδοχος έχει αναδειχθεί από το 2022 η κοινοπραξία ΤΕΡΝΑ–Aktor. Παρ’ όλα αυτά, η χρηματοδότηση δεν έχει εξασφαλιστεί και το έργο παραμένει μπλοκαρισμένο και δικαστικά.
Ο Δήμος Ηρακλείου έχει προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας, ζητώντας την υπογειοποίηση του νέου δρόμου, με την έκδοση της σχετικής απόφασης να εκκρεμεί.
Τέσσερα έργα, χωρίς ενιαίο σχέδιο υλοποίησης
Τα τέσσερα έργα δεν αποτελούν ένα ώριμο και χρηματοδοτημένο πρόγραμμα. Το καθένα βρίσκεται σε διαφορετικό στάδιο και αντιμετωπίζει διαφορετικά εμπόδια.
Το Μετρό προς τη Γλυφάδα χρειάζεται μελέτες και χρηματοδότηση. Η Σήραγγα Ηλιούπολης περιμένει την αξιολόγηση της Πρότυπης Πρότασης. Η παράκαμψη Ελευσίνα–Οινόφυτα δεν έχει ακόμη φτάσει στον διαγωνισμό, ενώ η επέκταση της Λεωφόρου Κύμης διαθέτει ανάδοχο αλλά όχι διαθέσιμα κονδύλια και οριστική δικαστική διέξοδο.
Μέχρι να ξεκαθαριστούν οι προτεραιότητες, οι πηγές χρηματοδότησης και τα δεσμευτικά χρονοδιαγράμματα, η «ανάσα» για το κυκλοφοριακό θα παραμένει μία ακόμη υπόσχεση με ορίζοντα την επόμενη δεκαετία. Και οι οδηγοί της Αττικής θα συνεχίσουν να πληρώνουν καθημερινά την καθυστέρηση, όχι μόνο σε καύσιμα, αλλά κυρίως σε χαμένο χρόνο.