Οι καταγγελίες της Μαρίας Ντόλκα για τη διερεύνηση του θανάτου της κόρης της και η ευθεία αναφορά στον Καραμανλή θέτουν ξανά το αίτημα της λογοδοσίας. Η πολιτική ευθύνη χρειάζεται ονόματα, πράξεις και απαντήσεις.
«Τα σάβανα, έλεγε η μανούλα μου, δεν είχαν τσέπες ποτέ. Αυτωνών έχουν. Είμαι σίγουρη».
Η Μαρία Ντόλκα, μητέρα της 18χρονης Αναστασίας Παπαγγελή που χάθηκε στα Τέμπη, συμπυκνώνει σε αυτές τις λέξεις την οργή της για όσα η ίδια καταγγέλλει ως διαφθορά γύρω από την τραγωδία. Στις δηλώσεις της μετά την κατάθεσή της στο δικαστήριο, στις 22 Σεπτεμβρίου, στράφηκε ευθέως κατά του πρώην υπουργού Μεταφορών Κώστα Καραμανλή και απαίτησε λογοδοσία. www.gazzetta.gr
Η φράση για τα σάβανα είναι μια σκληρή ηθική καταγγελία. Θέτει απέναντι στα χρήματα, στα αξιώματα και στα προνόμια την οριστική απώλεια μιας ανθρώπινης ζωής. Και αμέσως η μητέρα δίνει στον πόνο της όνομα: «Η Αναστασία λείπει απ’ το σπίτι».
Αυτή η απουσία είναι μόνιμη. Παραμένει όταν σβήνουν οι κάμερες, όταν τελειώνουν οι πολιτικές αντιπαραθέσεις, όταν η επικαιρότητα αλλάζει θέμα. Μια οικογένεια συνεχίζει να ζει με το κενό ενός παιδιού. Και η Πολιτεία οφείλει να εξηγήσει, με στοιχεία και μέχρι τέλους, πώς χάθηκε αυτό το παιδί και ποιος ευθύνεται.
Όποιος ενοχλείται από την ένταση της μητέρας, ας εξετάσει πρώτα την ουσία όσων λέει. Θα ήταν βολικό να περιοριστεί η συζήτηση στον τόνο της φωνής της. Πολύ πιο δύσκολο είναι να απαντηθούν ένα προς ένα τα ερωτήματά της. Η αξιοπρέπεια των θεσμών δοκιμάζεται ακριβώς εκεί: στην ικανότητά τους να ακούνε τον πολίτη που τους καταγγέλλει και να τεκμηριώνουν τις πράξεις τους.
Η κ. Ντόλκα υποστηρίζει ότι δεν εντόπισε τοξικολογικές εξετάσεις της κόρης της στον φάκελο που αναζήτησε. Αναφέρει ότι η Αναστασία υπέστη ασφυκτικό θάνατο και θέτει συγκεκριμένα ερωτήματα για την ιατροδικαστική διερεύνηση. Πρόκειται για ισχυρισμούς της μητέρας, οι οποίοι χρειάζονται απάντηση με τα αντίστοιχα έγγραφα και ευρήματα. www.news247.gr
Ποιες εξετάσεις έγιναν; Ποια δείγματα λήφθηκαν; Πού βρίσκονται τα αποτελέσματα; Τι έχει γνωστοποιηθεί στην οικογένεια; Αν υπάρχουν στοιχεία που απαντούν στις καταγγελίες της, η παρουσίασή τους με τον προβλεπόμενο τρόπο είναι ο δρόμος για να ελεγχθούν οι ισχυρισμοί. Αν διαπιστώνονται παραλείψεις, χρειάζεται να προσδιοριστούν και να αναζητηθούν οι ευθύνες τους. Η απαίτηση για σαφήνεια είναι απολύτως συγκεκριμένη.
Στο βίντεο η μητέρα καταγγέλλει επίσης χειρισμούς γύρω από τον τόπο της τραγωδίας και την απώλεια στοιχείων, ενώ στρέφεται κατά του ανακριτή. Αναφέρεται και στον Χρήστο Τριαντόπουλο, αποδίδοντάς του απαξιωτική έκφραση για τους νεκρούς. Οι αναφορές αυτές αποτελούν δικές της καταγγελίες και απαιτούν αυτοτελή έλεγχο. Το βάρος τους επιβάλλει διερεύνηση και συγκεκριμένες απαντήσεις από τα πρόσωπα που αφορούν.
Η ευθεία επίθεσή της στον Κώστα Καραμανλή επαναφέρει και ένα αμείλικτο πολιτικό ερώτημα: τι σημαίνει ευθύνη για έναν άνθρωπο που ανέλαβε να διοικήσει έναν κρίσιμο τομέα του κράτους; Ποια απόφαση αναλαμβάνει να υπερασπιστεί; Ποια παράλειψη αναγνωρίζει; Με ποια στοιχεία εξηγεί τις ενέργειές του στις οικογένειες που ζητούν λογαριασμό;
Η ποινική κρίση ανήκει στα δικαστήρια. Η δημόσια λογοδοσία αποτελεί διαρκή υποχρέωση όσων άσκησαν εξουσία. Ένα υπουργικό αξίωμα συνοδεύεται από καθήκοντα που παραμένουν αντικείμενο ελέγχου και μετά την αποχώρηση από την καρέκλα. Οι πολίτες δικαιούνται να γνωρίζουν τι έγινε όσο κάποιος είχε την αρμοδιότητα να αποφασίζει.
Το ίδιο αυστηρή πρέπει να είναι η στάση απέναντι σε κάθε κομματικό υπολογισμό. Όποιος αντιμετωπίζει την υπόθεση με κριτήριο το εκλογικό κόστος προσβάλλει την απαίτηση για δικαιοσύνη. Όποιος επιδιώκει πολιτικό όφελος από τον πόνο των συγγενών οφείλει επίσης να κριθεί. Οι οικογένειες δικαιούνται αλήθεια που αντέχει στον έλεγχο, πλήρη διερεύνηση και απόδοση των ευθυνών που θα αποδειχθούν.
Η Μαρία Ντόλκα περιγράφει νύχτες χωρίς ύπνο και την αβάσταχτη αναζήτηση της κόρης της. Τα λόγια της επιβάλλουν να μείνει η συζήτηση στην ανθρώπινη ζωή που χάθηκε και στις απαντήσεις που ζητούν οι δικοί της άνθρωποι. Κάθε δημόσιος λειτουργός που χειρίστηκε την υπόθεση πρέπει να μπορεί να εξηγήσει καθαρά τη δική του πράξη, τη δική του απόφαση, τη δική του ευθύνη.
Η Αναστασία λείπει από το σπίτι. Αυτό το κενό θα συνοδεύει την οικογένειά της για πάντα. Η εξουσία οφείλει να αντέξει τις ερωτήσεις, να παραδώσει τα στοιχεία και να δεχτεί τον έλεγχο. Και όποιος φέρει ευθύνη πρέπει να λογοδοτήσει, όσο ψηλά κι αν βρισκόταν.