Ο Άγιος Ιερόθεος, πρώτος επίσκοπος Αθηνών, και οι Όσιοι Θεόδωρος και Ιωάννης ο Λαμπαδιστής βρίσκονται στο επίκεντρο της σημερινής ημέρας.
Κυριακή 4 Οκτωβρίου 2026 σήμερα και την ονομαστική τους εορτή έχουν όσοι ονομάζονται Βέρα, Βερίνα, Βερίνη, Βερούλα, Βερούλη, Ιερόθεος, Ιεροθέα, Ιεροθέη, Καλλισθένης και Καλλισθένη.
Η Εκκλησία τιμά τον Άγιο Ιερόθεο, επίσκοπο Αθηνών, τον Όσιο Θεόδωρο που ασκήθηκε στην Κύπρο και τον Όσιο Ιωάννη τον Λαμπαδιστή τον Θαυματουργό. Πρόκειται για μορφές που συνδέονται με τη διάδοση του Χριστιανισμού και την ασκητική παράδοση, στην Αθήνα και στην Κύπρο.
Ο Άγιος Ιερόθεος κατέχει ξεχωριστή θέση στην εκκλησιαστική ιστορία της Αθήνας, καθώς τιμάται ως ο πρώτος επίσκοπός της. Σύμφωνα με την εκκλησιαστική παράδοση, ήταν μέλος του Αρείου Πάγου και γνώρισε τη χριστιανική πίστη μέσα από το κήρυγμα του Αποστόλου Παύλου.
Η μεταστροφή του συνδέεται με τα πρώτα βήματα της χριστιανικής κοινότητας στην πόλη, στην οποία ανήκε και ο Άγιος Διονύσιος ο Αρεοπαγίτης. Ο Παύλος τον χειροτόνησε επίσκοπο, αναθέτοντάς του την πνευματική καθοδήγηση των πιστών. Η μνήμη του παραπέμπει στην εποχή κατά την οποία το χριστιανικό κήρυγμα συναντούσε τον κόσμο της αρχαίας ελληνικής σκέψης.
Στην Κύπρο, η σημερινή ημέρα είναι αφιερωμένη και στον Όσιο Θεόδωρο της Ταμασού, ο οποίος συγκαταλέγεται στους πρώτους χριστιανούς του νησιού. Η αγιολογική παράδοση τον συνδέει με τους Αγίους Ηρακλείδιο και Μνάσωνα και με την ιεραποστολική προσπάθεια στην περιοχή της αρχαίας Ταμασού.
Με κέντρο της ζωής τους την προσευχή και την άσκηση, οι τρεις αυτές μορφές συνδέθηκαν με τη συγκρότηση και τη στήριξη των πρώτων τοπικών χριστιανικών κοινοτήτων. Ο Θεόδωρος τιμάται ιδιαίτερα στο Πολιτικό της επαρχίας Λευκωσίας, όπου βρίσκεται ναός αφιερωμένος στη μνήμη του.
Ιδιαίτερα αγαπητός στην κυπριακή εκκλησιαστική παράδοση είναι ο Όσιος Ιωάννης ο Λαμπαδιστής, ο οποίος καταγόταν από το χωριό Λαμπαδού. Γιος ιερέα, εκδήλωσε από νεαρή ηλικία την επιθυμία να ακολουθήσει τον ασκητικό βίο.
Σύμφωνα με τον βίο του, η απόφασή του να μην προχωρήσει σε γάμο προκάλεσε την οργή της οικογένειας της μνηστής του. Η ίδια παράδοση αποδίδει την τύφλωσή του σε δηλητήριο που του χορηγήθηκε. Παρά τη δοκιμασία του, συγχώρησε εκείνους που τον έβλαψαν και αποσύρθηκε στα βουνά της Μαραθάσας, επιλέγοντας μια ζωή προσευχής και αφοσίωσης στον Θεό.
Το όνομά του συνδέεται με τη Μονή του Αγίου Ιωάννη του Λαμπαδιστή στον Καλοπαναγιώτη, ένα σημαντικό προσκύνημα και μνημείο της κυπριακής τέχνης, ενταγμένο στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, στο σύνολο των τοιχογραφημένων εκκλησιών του Τροόδους.
Στο συγκρότημα συνυπάρχουν ο ναός του Αγίου Ηρακλειδίου, το παρεκκλήσιο του Αγίου Ιωάννη του Λαμπαδιστή και το λεγόμενο Λατινικό Παρεκκλήσιο. Οι διαφορετικές οικοδομικές φάσεις, οι τοιχογραφίες και οι φορητές εικόνες αποτυπώνουν τη μακρά ιστορία του. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η συνάντηση της βυζαντινής ζωγραφικής με επιρροές της ιταλικής τέχνης, που διακρίνεται στον διάκοσμο του Λατινικού Παρεκκλησίου.
Στο εορτολόγιο της ημέρας περιλαμβάνονται επίσης, μεταξύ άλλων, η Αγία Δομνίνη με τις θυγατέρες της Βερνίκη και Προσδόκη, ο Άγιος Αύδακτος και η κόρη του Καλλισθένη, ο Όσιος Αμμούν ο Αιγύπτιος και ο Ιερομάρτυρας Πέτρος της Καπιτωλιάδας. Τιμάται ακόμη ο Ιερομάρτυρας Εύδημος, Καθολικός Πατριάρχης της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Γεωργίας.
Χρόνια πολλά σε όλες και όλους όσοι γιορτάζουν σήμερα, με υγεία, αγάπη και δύναμη!

