(52.000 ΚΥΒΙΚΑ ΣΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΒΑΘΥ)
ΠΡΙΝ ΣΚΑΨΟΥΝ, ΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΟΥΝ Ο ΟΛΝΕ, Η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΡΜΟΔΙΕΣ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ
Στην Αυλίδα κανείς δεν μπορεί πλέον να παριστάνει ότι το περιβαλλοντικό ζήτημα εμφανίστηκε σήμερα. Εδώ και πολλά χρόνια υπάρχουν κάτοικοι και ενεργές κοινωνικές ομάδες που διαμαρτύρονται, κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου & “οχλούν” για την περιοχή…
Από τον Αύγουστο του 2025 είχαμε προειδοποιήσει εγγράφως για τη λειτουργία των Ναυπηγείων Χαλκίδας και ζητούσαμε συγκεκριμένες απαντήσεις για τη διαχείριση των υγρών αποβλήτων, τις αμμοβολές και υδροβολές, τις βαφές και τα αντιρρυπαντικά υλικά, τα απόβλητα, τις πιθανές διαρροές προς τη θάλασσα, την κατάσταση των θαλάσσιων ιζημάτων, τις περιβαλλοντικές επιθεωρήσεις και την τήρηση των εγκεκριμένων περιβαλλοντικών όρων.
Τον Δεκέμβριο του 2025 το θέμα το φέραμε στη συνεδρίαση λογοδοσίας της Περιφερειακής Αρχής. Ζητήσαμε από τον αρμόδιο Αντιπεριφερειάρχη να ελεγχθεί εάν τα Ναυπηγεία τηρούν τους περιβαλλοντικούς όρους τους και να πραγματοποιηθούν άμεσα οι αναγκαίοι έλεγχοι. Φυσικά έκτοτε η Περιφέρεια, κατά την προσφιλή της συνήθεια, δεν μας έχει απαντήσει ακόμη…
Σήμερα, σχεδόν έναν χρόνο μετά την πρώτη έγγραφη παρέμβασή μας, έχουμε μπροστά μας ένα ακόμη μεγαλύτερο ζήτημα: Σύμφωνα με την Τεχνική έκθεση του ΟΛΝΕ περί «Αποκατάστασης λειτουργικών βαθών», πρόκειται να απομακρυνθούν 52.000 κυβικά μέτρα προσχώσεων από τη λιμενική εγκατάσταση των Ναυπηγείων Χαλκίδας, με μηχανικό εκσκαφέα επί φορτηγίδας και πλωτό αρπάγη, προσωρινή απόθεση στον χώρο του ναυπηγείου, επεξεργασία και στη συνέχεια τελική διαχείριση.
Η τεχνική έκθεση αναφέρει υφιστάμενα βάθη περίπου -7 έως -12 μέτρα και τελικό λειτουργικό βάθος -14,00 μ.
Επίσης η ΑΕΠΟ των Ναυπηγείων Χαλκίδας του 2014 προβλέπει συγκεκριμένους όρους για αμμοβολές, υδροβολές, βαφές, υγρά απόβλητα, επικίνδυνα απόβλητα και προστασία της θάλασσας. Προβλέπει ακόμη μέτρα ώστε να μην υπάρχει διασπορά ή διαρροή χρώματος και ώστε τα επιβαρυμένα όμβρια από συγκεκριμένους χώρους να μην οδηγούνται στη θάλασσα.
Η ίδια ΑΕΠΟ αναφέρεται σε υγρά απόβλητα υδροβολών της τάξης των 4.000 m³/έτος και απαιτεί συγκεκριμένο έλεγχο και επεξεργασία των υγρών αποβλήτων.
Αυτό δεν αποδεικνύει ρύπανση του πυθμένα. Αποδεικνύει όμως ότι το ίζημα βρίσκεται σε έναν χώρο με μακρόχρονη βιομηχανική και ναυπηγική δραστηριότητα.
Και εδώ αρχίζουν τα ερωτήματα όπου η Περιφέρεια δεν μπορεί να σιωπά.
Ο ίδιος ο φάκελος για την «αποκατάσταση λειτουργικών βαθών» θέτει κρίσιμα ζητήματα σχετικά με το εάν το -14,00 μ. αντιστοιχεί πράγματι στο εγκεκριμένο ιστορικό λειτουργικό βάθος, αλλά και με τον τρόπο διαχείρισης του υλικού που θα προκύψει.
ΠΡΩΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ: ΤΟ -14,00 m ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ Ή ΝΕΑ ΕΠΕΜΒΑΣΗ;
Η απάντηση δεν μπορεί να προκύπτει από έναν τίτλο τεχνικής έκθεσης.
Πρέπει να τεκμηριώνεται από:
την εγκεκριμένη μελέτη κατασκευής της λιμενικής εγκατάστασης,
τις ιστορικές και τις σημερινές βαθυμετρήσεις,
την ακριβή γεωμετρία της επέμβασης,
τις συντεταγμένες και την έκταση της εκσκαφής,
τον τρόπο με τον οποίο προέκυψε ο υπολογισμός των 52.000 m³.
Θέλουμε να γνωρίζουμε ακριβώς τι υπήρχε, τι προβλέπεται να αφαιρεθεί και γιατί.
ΤΟ ΚΡΙΣΙΜΟΤΕΡΟ ΟΜΩΣ ΕΡΩΤΗΜΑ ΕΙΝΑΙ ΑΛΛΟ:
ΤΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΕΙΝΑΙ ΤΑ 52.000 ΚΥΒΙΚΑ;
Δεν λέμε ότι τα ιζήματα είναι ρυπασμένα.
Λέμε ότι κανείς δεν έχει δικαίωμα να τα χαρακτηρίζει εκ των προτέρων «απλή λάσπη» χωρίς σύγχρονο, αναλυτικό, αντιπροσωπευτικό και πιστοποιημένο χαρακτηρισμό τους.
Και εδώ η περιβαλλοντική επιστήμη είναι απολύτως σαφής: πριν από μια τόσο μεγάλη επέμβαση στον πυθμένα πρέπει να γνωρίζουμε τη σύσταση του υλικού που πρόκειται να απομακρυνθεί και τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να συμπεριφερθεί κατά την εκσκαφή, μεταφορά και τελική διάθεσή του.
Δεν αρκεί ένα δείγμα.
Δεν αρκεί μια μέτρηση.
Δεν αρκεί η διαπίστωση ότι το θαλάσσιο νερό ήταν καλής ποιότητας μία συγκεκριμένη ημέρα.
ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΙΖΗΜΑΤΟΣ.
Με δειγματοληψίες που να καλύπτουν όλη την επιφάνεια και το βάθος της εκσκαφής και με αναλύσεις για:
βαρέα μέταλλα, όπως Pb, Cu, Zn, Cd, Hg, Cr, Ni και As,
πετρελαϊκούς υδρογονάνθρακες,
PAHs,
PCBs και άλλους επίμονους οργανικούς ρύπους όπου τεκμηριώνεται σχετική ανάγκη,
οργανική ύλη και ολικό οργανικό άνθρακα,
κοκκομετρική σύσταση,
λοιπές παραμέτρους που απαιτούνται για τον περιβαλλοντικό χαρακτηρισμό και την ασφαλή διαχείριση του υλικού.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η κατακόρυφη κατανομή των ρύπων.
Γιατί άλλο είναι ένα επιφανειακό ίζημα και άλλο ένα παλαιότερο στρώμα που πρόκειται να αναμοχλευθεί από εκσκαφή σε βάθος.
Και όταν μιλάμε για περιοχή με μακρά βιομηχανική και ναυπηγική δραστηριότητα, η διερεύνηση πρέπει να είναι σχεδιασμένη έτσι ώστε να μπορεί να αποκλείσει ή να εντοπίσει ιστορική συσσώρευση ρύπων στα λεπτόκοκκα ιζήματα.
Η ΙΔΙΑ Η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΕΧΕΙ ΗΔΗ ΔΩΣΕΙ ΤΟ ΣΗΜΑ…
Στις 29 Απριλίου 2026 η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας και προκειμένου να κατευνάσει τις έντονες διαμαρτυρίες των κατοίκων της Αυλίδας πραγματοποίησε την τελευταία στιγμή (χωρίς σύμβαση, τουλάχιστον μη κοινοποιημένη), σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Πατρών, δειγματοληψίες θαλάσσιων υδάτων και ιζημάτων στο Βαθύ Αυλίδας και στον υγροβιότοπο του Φάρου…
Η ανακοίνωση της Περιφέρειας αναφέρει ότι οι υψηλότερες συγκεντρώσεις χαλκού, ψευδαργύρου και μολύβδου στα ιζήματα καταγράφηκαν στον σταθμό Σ7, εντός της ζώνης των ναυπηγείων, και αποδίδει τη διαφοροποίηση στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της περιοχής και στη μακροχρόνια συσσώρευση σε λεπτόκοκκα ιζήματα πλούσια σε οργανική ύλη.
Όμως αυτή η στιγμιαία διαδικασία δεν μπορεί να μετατραπεί σε άλλοθι για να θεωρηθεί ότι το ζήτημα τελείωσε.
Μία δειγματοληψία είναι στιγμιότυπο. Δεν είναι ιστορικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
Και πολύ περισσότερο δεν μπορεί από μόνη της να απαντήσει στο ερώτημα:
ΤΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΚΡΙΒΩΣ ΣΤΑ 52.000 ΚΥΒΙΚΑ ΠΟΥ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ ΝΑ ΕΚΣΚΑΦΘΟΥΝ;
Γι’ αυτό ζητούμε τα πλήρη δειγματοληπτική έρευνα και σαφή αντιστοίχιση των σταθμών δειγματοληψίας με την ακριβή ζώνη της επικείμενης εκσκαφής.
ΚΑΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΚΑΙ ΕΝΑ ΔΕΥΤΕΡΟ, ΤΕΡΑΣΤΙΟ ΖΗΤΗΜΑ:
ΤΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΥΘΜΕΝΑ ΤΗΣ ΑΥΛΙΔΑΣ;
Η Αυλίδα δεν είναι ένας τυχαίος λιμενικός χώρος.
Ο αρχαιολογικός χώρος της Αυλίδας είναι θεσμικά προστατευμένος και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ακτογραμμή που σχηματίζουν οι όρμοι Μικρό και Μεγάλο Βαθύ. Η περιοχή συνδέεται ιστορικά και φιλολογικά με τον απόπλου του στόλου των Αχαιών για την Τρωική εκστρατεία.
Αυτό σημαίνει ότι ο πυθμένας του Μεγάλου Βαθέος δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται μόνο ως τεχνική επιφάνεια ενός λιμενικού έργου.
Είναι και εν δυνάμει αρχαιολογικό αρχείο.
Η Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων είναι η αρμόδια υπηρεσία για την προστασία των ενάλιων αρχαιοτήτων, συμπεριλαμβανομένων αρχαίων λιμενικών εγκαταστάσεων και ναυαγίων, ενώ έχει αρμοδιότητα και για την εποπτεία και τον έλεγχο υποβρύχιων ερευνών και δραστηριοτήτων που μπορούν να προκαλέσουν βλάβη σε αρχαιότητες.
Άρα πριν από την αφαίρεση 52.000 κυβικών μέτρων από έναν ιστορικά και αρχαιολογικά ευαίσθητο πυθμένα, δεν αρκεί να γνωρίζουμε πόσο υλικό θα βγει.
Πρέπει να γνωρίζουμε και τι προστατεύεται μέσα σε αυτόν τον πυθμένα.
ΖΗΤΟΥΜΕ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ ΠΡΙΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΣΚΑΦΗ
Ζητούμε να δημοσιοποιηθεί:
1. Η πλήρης γνωμοδότηση και η σύμφωνη γνώμη της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων.
2. Η αρχαιολογική τεκμηρίωση της περιοχής επέμβασης και η ακριβής θέση της σε σχέση με τα θεσμοθετημένα όρια του αρχαιολογικού χώρου της Αυλίδας.
3. Εάν έχει πραγματοποιηθεί ή προβλέπεται συστηματικός υποβρύχιος αρχαιολογικός έλεγχος πριν από την εκσκαφή.
4. Εάν έχει εξεταστεί η χρήση σύγχρονων μεθόδων εντοπισμού πιθανών καταλοίπων στον πυθμένα, όπως γεωφυσική αποτύπωση, πλευρική σάρωση βυθού, μαγνητομετρική έρευνα ή άλλη κατάλληλη μέθοδο, πριν από την έναρξη των εργασιών.
5. Να προβλεφθεί, εφόσον απαιτείται από την αρμόδια αρχαιολογική υπηρεσία, αρχαιολογική παρακολούθηση των εργασιών βυθοκόρησης.
Γιατί εάν βρεθεί αρχαιολογικό κατάλοιπο αφού έχει ήδη περάσει ο εκσκαφέας, θα είναι πολύ αργά.
ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΜΟΝΟ ΤΑ 52.000 ΚΥΒΙΚΑ
Υπάρχει και το ζήτημα της αναμόχλευσης.
Η βυθοκόρηση μπορεί να προκαλέσει προσωρινή αύξηση της θολερότητας και επαναιώρηση λεπτόκοκκων σωματιδίων και ουσιών που είναι προσροφημένες στα ιζήματα.
Γι’ αυτό πρέπει να υπάρχει:
προγενέστερη μέτρηση αναφοράς,
συνεχής παρακολούθηση κατά τη διάρκεια της βυθοκόρησης,
έλεγχος θολερότητας,
παρακολούθηση βασικών φυσικοχημικών παραμέτρων,
έλεγχος της διασποράς των αιωρούμενων στερεών,
επαναληπτικές αναλύσεις νερού και ιζημάτων μετά την ολοκλήρωση των εργασιών.
Και όχι μόνο μέσα στη λιμενική ζώνη.
Αλλά και προς τις γειτονικές ευαίσθητες περιοχές και τον υγροτοπικό χώρο του Φάρου, ώστε να μπορεί να αξιολογηθεί η πιθανή διασπορά.
ΚΑΙ ΤΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΤΗΣ ΔΙΑΘΕΣΗΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΑ
Πού θα πάνε τα 52.000 κυβικά;
Με ποιον τρόπο;
Με ποια άδεια;
Με ποιον χαρακτηρισμό;
Με ποια παρακολούθηση;
Και με ποια τεκμηρίωση ότι ο τελικός αποδέκτης του υλικού είναι περιβαλλοντικά κατάλληλος;
Η περιβαλλοντική νομοθεσία θέτει κανόνες για τον χαρακτηρισμό και τη διαχείριση υλικών και αποβλήτων και απαιτεί η διαχείριση να γίνεται χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η ποιότητα των επιφανειακών και υπόγειων υδάτων.
Άρα το «πού θα πάνε» είναι εξίσου σημαντικό με το «τι είναι».
ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟ ΤΟΥ 2025 ΣΤΟ ΣΗΜΕΡΑ
Οι κάτοικοι, οι συλλογικότητες & οι ενεργές κοινωνικές ομάδες της Αυλίδας ζητούν πλέον κάτι απολύτως συγκεκριμένο:
ΕΚΤΕΤΑΜΕΝΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΠΑΡΑΓΟΝΤΙΚΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΓΙΑ ΤΟ ΜΙΚΡΟ ΚΑΙ ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΒΑΘΥ.
Όχι άλλη αποσπασματική μέτρηση.
Όχι άλλη φωτογραφία μιας ημέρας.
Όχι άλλο περιβαλλοντικό «στιγμιότυπο».
Αλλά ένα διαχρονικό επιστημονικό αποτύπωμα της περιοχής:
νερό, ιζήματα, ατμόσφαιρα, βαρέα μέταλλα, οργανικοί ρύποι, μικροβιολογικές παράμετροι, υδροδυναμική, οικοσύστημα, σωρευτικές πιέσεις, ναυπηγική δραστηριότητα και αρχαιολογική κληρονομιά.
Και αυτή πλέον δεν είναι μόνο η θέση των κατοίκων.
Στις 26 Ιουνίου 2026 το Δημοτικό Συμβούλιο Χαλκιδέων υιοθέτησε ομόφωνα την πρόταση των 12 συλλογικοτήτων & ενεργών κοινωνικών ομάδων της Αυλίδας και ζήτησε, μεταξύ άλλων, συνεργασία με πανεπιστημιακά ιδρύματα και ολιστική μελέτη για την αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών ζητημάτων της περιοχής.
ΖΗΤΟΥΜΕ ΑΠΟ ΟΛΝΕ, ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΚΑΙ ΑΡΜΟΔΙΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ:
1. Τον πλήρη φάκελο για τα 52.000 m³.
2. Την εγκεκριμένη μελέτη που τεκμηριώνει το ιστορικό λειτουργικό βάθος των -14,00 m.
3. Τις βαθυμετρήσεις πριν και μετά, τις συντεταγμένες και την ακριβή έκταση της επέμβασης.
4. Την αναλυτική μεθοδολογία με την οποία υπολογίστηκε ο όγκος των 52.000 m³.
5. Πλήρη και αντιπροσωπευτικό χαρακτηρισμό των ιζημάτων που πρόκειται να εκσκαφθούν.
6. Αναλύσεις για βαρέα μέταλλα, πετρελαϊκούς υδρογονάνθρακες, PAHs, PCBs και λοιπούς κρίσιμους ρύπους, ανάλογα με το ιστορικό και τη χρήση της περιοχής.
7. Κατακόρυφη δειγματοληψία των ιζημάτων, ώστε να ελεγχθούν διαφορετικά στρώματα του πυθμένα.
8. Τον πλήρη σχεδιασμό προσωρινής αποθήκευσης, μεταφοράς και τελικής διαχείρισης των βυθοκορημάτων.
9. Τον ακριβή τελικό αποδέκτη των 52.000 m³ και τη σχετική περιβαλλοντική τεκμηρίωση.
10. Τα πλήρη πρωτογενή αποτελέσματα των δειγματοληψιών της 29ης Απριλίου 2026, ανά σταθμό και παράμετρο.
11. Σαφή απάντηση εάν τα σημεία δειγματοληψίας συμπίπτουν ή καλύπτουν επαρκώς την περιοχή από την οποία πρόκειται να αφαιρεθούν τα 52.000 m³.
12. Πλήρη αρχαιολογική τεκμηρίωση και τη σχετική γνωμοδότηση της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων.
13. Αρχαιολογικό και, όπου απαιτείται, γεωφυσικό έλεγχο πριν από την εκσκαφή.
14. Πρόγραμμα περιβαλλοντικής παρακολούθησης πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τη βυθοκόρηση.
15. Άμεση έναρξη εκτεταμένης, πολυπαραμετρικής, επαναλαμβανόμενης και ανεξάρτητης περιβαλλοντικής μελέτης Μικρού και Μεγάλου Βαθέος, με τη συμμετοχή πανεπιστημιακών και εξειδικευμένων επιστημονικών φορέων.
Η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΕΜΦΑΝΙΖΕΤΑΙ ΜΟΝΟ ΟΤΑΝ ΕΧΕΙ ΕΤΟΙΜΟ ΕΝΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ.
Ενημερώσαμε από τον Αύγουστο του 2025.
Θέσαμε το ζήτημα στη λογοδοσία του Δεκεμβρίου 2025.
Ζητήσαμε ελέγχους, περιβαλλοντική συμμόρφωση και επιστημονικά δεδομένα.
Σήμερα έχουμε μπροστά μας 52.000 κυβικά μέτρα βυθοκορημάτων.
Και σήμερα ξέρουμε κάτι ακόμη:
ο ίδιος ο “στιγμιαίος” επιστημονικός έλεγχος της Περιφέρειας κατέγραψε διαφοροποιήσεις στα ιζήματα και υψηλότερες συγκεντρώσεις χαλκού, ψευδαργύρου και μολύβδου στη ζώνη των ναυπηγείων.
Αυτό δεν αποτελεί απόδειξη ότι τα 52.000 κυβικά είναι ρυπασμένα.
Αποτελεί όμως επαρκή λόγο για να μην υπάρξει καμία εκσκαφή χωρίς προηγούμενο πλήρη χαρακτηρισμό του υλικού που πρόκειται να απομακρυνθεί.
Και υπάρχει ακόμη ένας λόγος:
ο πυθμένας της Αυλίδας δεν είναι μόνο γεωλογικό υπόστρωμα. Είναι μέρος ενός τόπου με εξαιρετικά βαρύ ιστορικό και αρχαιολογικό φορτίο.
ΔΕΝ ΖΗΤΑΜΕ ΠΑΝΙΚΟ. ΖΗΤΑΜΕ ΕΠΙΣΤΗΜΗ.
ΔΕΝ ΖΗΤΑΜΕ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ. ΖΗΤΑΜΕ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙΣ.
ΔΕΝ ΖΗΤΑΜΕ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ ΜΙΑ ΝΟΜΙΜΗ ΛΙΜΕΝΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. ΖΗΤΑΜΕ ΠΡΩΤΑ ΝΑ ΕΛΕΓΧΘΕΙ.
Και κυρίως:
ΠΡΙΝ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΘΟΥΝ 52.000 ΚΥΒΙΚΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΥΘΜΕΝΑ ΤΗΣ ΑΥΛΙΔΑΣ, ΘΕΛΟΥΜΕ ΝΑ ΞΕΡΟΥΜΕ ΤΙ ΕΙΝΑΙ, ΤΙ ΠΕΡΙΕΧΟΥΝ, ΠΟΥ ΘΑ ΠΑΝΕ ΚΑΙ ΤΙ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΠΟ ΚΑΤΩ.
Ο ΟΛΝΕ οφείλει να δώσει τον πλήρη φάκελο.
Η Περιφέρεια οφείλει να δώσει τις απαντήσεις και να κάνει τον έλεγχο που της αναλογεί.
Οι αρμόδιες αρχαιολογικές υπηρεσίες οφείλουν να διασφαλίσουν ότι η επέμβαση δεν θα θέσει σε κίνδυνο την ενάλια πολιτιστική κληρονομιά.
Και η Αυλίδα δικαιούται, επιτέλους, όχι άλλη μια αποσπασματική διαχείριση, αλλά μια συνολική επιστημονική εικόνα του Μικρού και του Μεγάλου Βαθέος.
ΓΙΑΤΙ Ο ΠΥΘΜΕΝΑΣ ΤΗΣ ΑΥΛΙΔΑΣ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ «ΛΑΣΠΗ».
ΕΙΝΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ.
ΕΙΝΑΙ ΙΣΤΟΡΙΑ.
ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΠΟΥ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΧΑΘΕΙ.
ΕΙΝΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟ ΣΥΜΦΕΡΟΝ!
Οι Ανεξάρτητοι Περιφερειακοί Σύμβουλοι Στερεάς Ελλάδας
ΒΑΣΙΛΗΣ ΛΥΚΟΣ – ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΥ