Μια παλιά φωτογραφία, με ένα χριστουγεννιάτικο δέντρο στη μέση και χαμογελαστά πρόσωπα γύρω του, είναι αρκετή για να μας γυρίσει πίσω σε μια εποχή που στη ΔΟΥ Χαλκίδας στολίζαμε κάθε χρόνο. Σήμερα, αυτό δεν συμβαίνει πια. Κι όμως, πίσω από τα στολίδια, τα λαμπάκια και τις μπάλες, κρυβόταν κάτι πολύ πιο σημαντικό: η ανάγκη των ανθρώπων να νιώθουν πως ο χώρος της δουλειάς τους είναι και λίγο «σπίτι».
Για τους περισσότερους, η εφορία είναι συνδεδεμένη με άγχος, χαρτούρα και ουρές. Για όσους όμως εργάζονται εκεί, είναι ο καθημερινός τους χώρος, εκεί όπου περνούν το μεγαλύτερο μέρος της μέρας τους. Όταν στολίζαμε το δέντρο, δεν το κάναμε μόνο για να φαίνεται όμορφη η υπηρεσία προς το κοινό. Το κάναμε για να αλλάζει λίγο η διάθεση, να σπάει η ρουτίνα, να αισθανόμαστε όλοι – υπάλληλοι και πολίτες – ότι, έστω για λίγο, μπαίνει λίγη γιορτή μέσα στην αυστηρότητα της διοίκησης.
Με τα χρόνια, όμως, ήρθαν περικοπές, πίεση, περισσότερη δουλειά, λιγότερο προσωπικό. Σιγά σιγά, χάθηκε ο χρόνος – και ίσως και η διάθεση – για τέτοια μικρά «περιττά». Δεν στολίζουμε πια στη ΔΟΥ Χαλκίδας. Οι διάδρομοι έμειναν χωρίς φωτάκια, τα γραφεία χωρίς μικρά δεντράκια, και η είσοδος χωρίς εκείνο το μεγάλο δέντρο που γινόταν αφορμή για να βγουν όλοι σε μια κοινή φωτογραφία.
Κι όμως, αυτές οι φωτογραφίες μένουν. Μας θυμίζουν ότι κάποτε γελούσαμε περισσότερο, ότι βρίσκαμε χρόνο να σταθούμε πέντε λεπτά όλοι μαζί, να κρεμάσουμε μια μπάλα, να πούμε ένα «καλές γιορτές» με την καρδιά μας. Μας θυμίζουν συναδέλφους που συνταξιοδοτήθηκαν, άλλους που μετακινήθηκαν, ανθρώπους που μοιραστήκαμε μαζί τους χρόνια δουλειάς και στιγμές που δεν τις γράφει κανένα υπηρεσιακό έγγραφο.
Ίσως να μην είναι μόνο θέμα στολισμού. Είναι θέμα κουλτούρας, σχέσεων, κλίματος. Όταν σταματάς να στολίζεις, συχνά σημαίνει ότι κάτι έχει σβήσει και μέσα μας: η διάθεση να κάνουμε ένα βήμα πέρα από τα αυτονόητα, να κρατήσουμε ζωντανό το ανθρώπινο στοιχείο σε έναν χώρο που από τη φύση του είναι τυπικός και αυστηρός.
Κανείς δεν μπορεί να γυρίσει το χρόνο πίσω. Μπορούμε όμως να κρατήσουμε ζωντανές τις αναμνήσεις και – γιατί όχι; – να διεκδικήσουμε ξανά μικρές κινήσεις που κάνουν τη διαφορά. Ένα δέντρο, λίγες μπάλες, ένα χαμόγελο στην είσοδο, μια ομαδική φωτογραφία όπως τότε. Δεν χρειάζονται πολλά χρήματα· χρειάζεται κυρίως διάθεση.
Μέχρι τότε, οι παλιές φωτογραφίες από τις χρονιές που στολίζαμε στη ΔΟΥ Χαλκίδας θα μας θυμίζουν ότι πίσω από τα γκισέ και τα έγγραφα υπάρχουν άνθρωποι. Άνθρωποι που κάποτε μαζεύονταν γύρω από ένα χριστουγεννιάτικο δέντρο και ευχόντουσαν απλά:
«Καλές γιορτές από τη ΔΟΥ Χαλκίδας» – και το εννοούσαν.