Ένα πρωτοσέλιδο της κεμαλικής εφημερίδας Sözcü προκάλεσε αίσθηση στην Τουρκία. Με μεγάλα γράμματα προειδοποιεί:
«Το Πεντάγωνο δημιούργησε γραμμή περικύκλωσης της Τουρκίας υπέρ της Ελλάδας», κάνοντας λόγο για «αλυσίδα στρατιωτικών βάσεων από τη Μαύρη Θάλασσα μέχρι το Αιγαίο και από τη Μεσόγειο έως το Ιράκ».
Στο ίδιο δημοσίευμα αναφέρεται ότι η Ελλάδα θα εξοπλίσει τα νησιά του Αιγαίου με ισραηλινά drones, γεγονός που παρουσιάζεται ως ακόμη μία ένδειξη της «στρατηγικής απομόνωσης» της Τουρκίας.
Ένα γνώριμο αφήγημα
Η Sözcü δεν είναι η μόνη φωνή στην Τουρκία που προωθεί αυτό το αφήγημα. Εδώ και χρόνια, η Άγκυρα καλλιεργεί την εικόνα ότι βρίσκεται «υπό πολιορκία» από έναν άξονα δυνάμεων που περιλαμβάνει την Ελλάδα, την Κύπρο και το Ισραήλ, με τη στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η πραγματικότητα είναι πως οι ΗΠΑ έχουν ενισχύσει σημαντικά την παρουσία τους στην Ελλάδα — από την Αλεξανδρούπολη έως τη Σούδα — μετατρέποντάς την σε στρατηγικό κόμβο για τις επιχειρήσεις τους στην Ανατολική Ευρώπη και τη Μεσόγειο. Παράλληλα, η αμυντική συνεργασία Ελλάδας–Ισραήλ–Κύπρου έχει αναβαθμιστεί θεαματικά τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα σε τομείς επιτήρησης, ενέργειας και αεράμυνας.
Ο φόβος ως κινητήρια δύναμη
Η Τουρκία ανέκαθεν λειτουργούσε με έντονη αντίληψη απειλής. Η ιστορική της εμπειρία —από την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας έως τη σύγχρονη περιφερειακή αστάθεια— έχει ενσταλάξει μια βαθιά φοβία απομόνωσης και απώλειας επιρροής.
Όταν αισθάνεται ότι «περικυκλώνεται», η Άγκυρα σπάνια επιλέγει την αυτοσυγκράτηση. Αντίθετα, αντιδρά επιθετικά:
- με στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Συρία και το Ιράκ,
- με παραβιάσεις και προκλήσεις στο Αιγαίο,
- και με γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η επιθετικότητα λειτουργεί ως μηχανισμός άμυνας, αλλά και ως προσπάθεια να διαρραγεί η «αλυσίδα» που η ίδια θεωρεί ότι την περιορίζει.
Η ελληνική ψυχραιμία ως στρατηγικό πλεονέκτημα
Απέναντι σε αυτή τη νοοτροπία, η Ελλάδα οφείλει να διατηρήσει ψυχραιμία, συνέπεια και αποτροπή. Οι συμμαχίες με το Ισραήλ, την Κύπρο, τις ΗΠΑ και τη Γαλλία αποτελούν πολλαπλασιαστές ισχύος — όχι εργαλεία πρόκλησης, αλλά εγγύηση σταθερότητας.
Η ψυχολογία της Τουρκίας δείχνει πως όταν αισθάνεται ότι έχει χάσει τον έλεγχο, αντιδρά σπασμωδικά. Και σε τέτοιες στιγμές, η σταθερότητα και η νηφαλιότητα αποτελούν το μεγαλύτερο όπλο της ελληνικής στρατηγικής.