Η δίκη για το έγκλημα των Τεμπών δεν ανοίγει απλώς έναν ακόμη δικαστικό κύκλο. Ανοίγει το πιο βαρύ τεστ για τη Δικαιοσύνη, το κράτος δικαίου και την αντοχή των θεσμών απέναντι σε μια κοινωνία που δεν αντέχει άλλη συγκάλυψη, άλλη αναβολή, άλλη αποστράγγιση της αλήθειας.
Και γι’ αυτό η Ολομέλεια των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων δεν κατεβαίνει με διακοσμητικές παρουσίες. Κατεβάζει Βερβεσό, Μαντά και Δημόκα. Δηλαδή, όχι απλώς μια νομική εκπροσώπηση, αλλά το βαρύ πυροβολικό του δικηγορικού σώματος σε μια δίκη που θα κρίνει αν αυτή η χώρα μπορεί ακόμη να κοιτάξει τους νεκρούς της στα μάτια.
Όταν κατεβαίνει ο Βερβεσός, το μήνυμα είναι θεσμικό και ωμό
Ο Δημήτρης Βερβεσός δεν πηγαίνει στη Λάρισα για να συμπληρώσει ονομαστικά μια λίστα παραστάσεων. Η κάθοδός του εκπέμπει καθαρό μήνυμα ότι η υπόθεση των Τεμπών δεν είναι μια συνηθισμένη ποινική δίκη, αλλά η κορυφαία μάχη για την αξιοπιστία της Δικαιοσύνης. Όταν ένας πρώην επικεφαλής του κορυφαίου θεσμικού οργάνου των δικηγόρων μπαίνει στην πρώτη γραμμή, αυτό σημαίνει ότι το ίδιο το δικηγορικό σώμα αναγνωρίζει πως εδώ δεν δικάζεται μόνο ένα δυστύχημα· δικάζεται η ίδια η ραχοκοκαλιά του κράτους.
Ο Μαντάς για το σκληρό πεδίο: αποδείξεις, ενστάσεις, παγίδες
Ο Θεόδωρος Μαντάς μπαίνει σε μια δίκη όπου το πραγματικό πεδίο σύγκρουσης δεν θα είναι μόνο η ηθική φόρτιση, αλλά η τεχνική, η δικονομία και η ικανότητα να μη χαθεί η ουσία μέσα σε τόνους χαρτιού, ενστάσεων και καθυστερήσεων. Στα Τέμπη, η αλήθεια δεν κινδυνεύει μόνο από τη σιωπή. Κινδυνεύει και από την υπερφόρτωση, από το μπέρδεμα, από τη γνωστή ελληνική τέχνη να θάβεται η ουσία κάτω από διαδικαστικά συντρίμμια. Γι’ αυτό και η επιλογή του δεν είναι τυπική. Είναι επιλογή μάχης.
«Χωρίς οικονομικό όφελος»: δηλαδή με καθαρό χρέος
Η δήλωση ότι η παράσταση γίνεται χωρίς οικονομικό όφελος έχει βαρύτητα ακριβώς επειδή αφαιρεί κάθε φθηνή υπεκφυγή. Δεν υπάρχει εδώ χώρος για δημόσιες σχέσεις, ούτε για εύκολες φωτογραφίες ηθικής υπεροχής. Υπάρχει μόνο χρέος: απέναντι στους νεκρούς, στις οικογένειες, στην κοινωνία που ζητά απαντήσεις και απέναντι σε μια νέα γενιά που βλέπει αν θα επικρατήσει η Δικαιοσύνη ή η κόπωση. Όταν το δικηγορικό σώμα λέει ότι κανένα ερώτημα δεν πρέπει να μείνει αναπάντητο, στην πραγματικότητα δηλώνει ότι αυτή η δίκη δεν πρέπει να καταντήσει ούτε τελετουργία ούτε ξέπλυμα.
Στη δίκη των Τεμπών δεν κατεβαίνουν απλώς τρία ονόματα. Κατεβαίνει η απαίτηση να μη μετατραπεί η αίθουσα σε μηχανισμό λήθης. Και όταν η Ολομέλεια ρίχνει στη μάχη Βερβεσό και Μαντά, το μήνυμα είναι ένα: ή θα μιλήσει επιτέλους η αλήθεια, ή θα εκτεθεί ολόκληρο το σύστημα μπροστά σε όλη τη χώρα.