Σοβαρές σκιές στη διαχείριση δημόσιου χρήματος φέρνουν στο φως οι έλεγχοι του Υπουργείο Εσωτερικών στις σχολικές επιτροπές της χώρας, οδηγώντας στην καθολική κατάργησή τους και στη μεταβίβαση των αρμοδιοτήτων τους στους δήμους. Ανάμεσα στα πιο σοκαριστικά ευρήματα περιλαμβάνεται υπόθεση όπου μέλος σχολικής επιτροπής φέρεται να χρησιμοποίησε χιλιάδες ευρώ από το ταμείο σχολείων για διαδικτυακό στοίχημα, σε αγώνες του UEFA Champions League.
Τι αποκάλυψαν οι έλεγχοι
Οι διασταυρώσεις στοιχείων ανέδειξαν μια εικόνα εκτεταμένης οικονομικής αδιαφάνειας:
- Σχεδόν 2 στις 3 σχολικές επιτροπές δεν μπορούν να προσδιορίσουν τις απλήρωτες υποχρεώσεις τους.
- Επιτροπές σε 8 δήμους αγνοούν το ύψος των οφειλών τους.
- 2 δήμοι δεν έχουν υποβάλει καθόλου οικονομικά στοιχεία, παρά τη ρητή υποχρέωση του νόμου.
- 5 δήμοι, καθώς και οι μισές επιτροπές μεγάλου δήμου, έχουν αναλάβει υποχρεώσεις πέραν των οικονομικών τους δυνατοτήτων.
- Μόλις 4 από τους 21 δήμους εμφανίζουν ελεγχόμενη οικονομική εικόνα.
«Greek statistics» και τέλος εποχής
Ο υπουργός Εσωτερικών Θοδωρής Λιβάνιος χαρακτήρισε τα ευρήματα ενδεικτικά πρακτικών που θυμίζουν την περίοδο των «greek statistics», τονίζοντας ότι το 2026 τέτοιες αποκλίσεις είναι θεσμικά απαράδεκτες. Η κυβέρνηση κρίνει ότι το υφιστάμενο μοντέλο ΝΠΔΔ χωρίς προσωπικό, χωρίς προϋπολογισμό και με απλά βιβλία εισπράξεων–πληρωμών δεν μπορεί να διασφαλίσει χρηστή διαχείριση.
Τι αλλάζει με τη μεταφορά στους δήμους
Με το νέο καθεστώς:
- Οι δαπάνες των σχολείων περνούν στις οικονομικές υπηρεσίες των δήμων.
- Καθιερώνεται ετήσιος προϋπολογισμός και πολυετής δημοσιονομικός προγραμματισμός.
- Εφαρμόζονται τα λογιστικά πρότυπα του Δημοσίου και οι κανόνες του Παρατηρητηρίου Οικονομικής Αυτοτέλειας ΟΤΑ.
- Η εκτέλεση δαπανών υπάγεται αυστηρά στο Π.Δ. 80/2016 περί αναλήψεων υποχρεώσεων.
Στόχος, σύμφωνα με το ΥΠΕΣ, είναι η πλήρης ιχνηλασιμότητα κάθε ευρώ που αφορά θέρμανση, καθαριότητα, αναλώσιμα και επισκευές σχολικών κτιρίων.
Αντιδράσεις και προβληματισμοί
Δήμαρχοι και εκπαιδευτικές ομοσπονδίες εκφράζουν φόβους για γραφειοκρατικό συγκεντρωτισμό, καθυστερήσεις πληρωμών και μετατροπή των διευθυντών σχολείων σε «λογιστές». Από την πλευρά του, το υπουργείο απαντά ότι η δημοσιονομική πειθαρχία είναι προϋπόθεση για να μη χαθούν πόροι και να μην επαναληφθούν φαινόμενα κακοδιαχείρισης.
Το διακύβευμα
Η υπόθεση με το στοίχημα δεν είναι απλώς ένα ακραίο περιστατικό. Λειτουργεί ως καμπανάκι για ένα σύστημα που, όπως αποδείχθηκε, δεν είχε επαρκείς δικλίδες ελέγχου. Η μεταφορά αρμοδιοτήτων στους δήμους φιλοδοξεί να βάλει τέλος σε «τεφτέρια», αδιαφανείς πρακτικές και δημοσιονομικά κενά, διασφαλίζοντας ότι τα χρήματα για τα σχολεία πηγαίνουν αποκλειστικά στους μαθητές και τις υποδομές τους.