Τελική έγγραφη όχληση για τη μη χορήγηση περιβαλλοντικών πληροφοριών – Χωρίς δημόσια τεκμήρια παραμένει και η συνεργασία του Δήμου Χαλκιδέων με ΕΚΠΑ και Πανεπιστήμιο Αιγαίου
Τρεις μήνες μετά την κατάθεση επίσημου αιτήματος προς τον Οργανισμό Λιμένων Νομού Ευβοίας, κρίσιμα στοιχεία για τις σχεδιαζόμενες εργασίες στον θαλάσσιο πυθμένα μπροστά από τα Ναυπηγεία Χαλκίδας δεν έχουν δημοσιοποιηθεί.
Παράλληλα, σχεδόν δύο μήνες μετά την ομόφωνη δέσμευση του Δημοτικού Συμβουλίου Χαλκιδέων για συνεργασία με πανεπιστημιακά ιδρύματα και εξειδικευμένες περιβαλλοντικές μετρήσεις στην Αυλίδα, δεν έχουν παρουσιαστεί αριθμοί πρωτοκόλλου, συγκεκριμένο εργαστήριο, προϋπολογισμός ή χρονοδιάγραμμα έναρξης.
Το ζήτημα επαναφέρει με δημόσια ανάρτησή της η Κούζια Κατσιούλα, διαχειρίστρια της ομάδας «Αυλίδα – Ιστορία, Παράδοση & Πολιτισμός», η οποία γνωστοποιεί ότι στις 21 Αυγούστου κατατέθηκε τελική έγγραφη όχληση προς τον ΟΛΝΕ και νέο αυτοτελές αίτημα πρόσβασης στις περιβαλλοντικές πληροφορίες.
Η όχληση, σύμφωνα με την ίδια, κοινοποιήθηκε στο υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής και διαβιβάστηκε υπηρεσιακά με ενημέρωση του γενικού γραμματέα Ναυτιλίας και Λιμένων.
Τι ζητήθηκε από τον ΟΛΝΕ
Το αρχικό αίτημα κατατέθηκε στις 22 Μαΐου 2026, με αριθμό πρωτοκόλλου 2077/22.05.2026, συμπληρώθηκε την επόμενη ημέρα και επανήλθε εγγράφως στις 14 Ιουνίου.
Αφορούσε απόφαση της 6ης Απριλίου για εργασίες «αποκατάστασης λειτουργικών βαθών πυθμένα» στη λιμενική εγκατάσταση των Ναυπηγείων Χαλκίδας, στον όρμο Μεγάλο Βαθύ Αυλίδας.
Μεταξύ άλλων, ζητήθηκαν:
- η τεχνική μελέτη του έργου,
- οι συντεταγμένες, η έκταση και τα προβλεπόμενα βάθη,
- ο συνολικός όγκος των βυθοκορημάτων,
- η μέθοδος και το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης,
- οι περιβαλλοντικές εγκρίσεις,
- οι δειγματοληψίες και οι αναλύσεις των ιζημάτων,
- ο τρόπος μεταφοράς και τελικής διαχείρισης των υλικών,
- τα μέτρα παρακολούθησης της θολερότητας, της ποιότητας των νερών και της διασποράς των ιζημάτων.
Ζητήθηκε επίσης να διευκρινιστεί εάν οι εργασίες συνδέονται με τη νέα πλωτή δεξαμενή Panamax, με επέκταση των εγκαταστάσεων ή με αύξηση της παραγωγικής δυναμικότητας.
Η ύπαρξη σχεδιασμού για νέα δεξαμενή είναι γνωστή. Έχει αναφερθεί ότι η εγκατάστασή της προγραμματίζεται έως το τέλος του 2026, ενώ τον Ιούλιο ο υπουργός Ναυτιλίας Βασίλης Κικίλιας επισκέφθηκε τα Ναυπηγεία και κάλεσε τους εμπλεκόμενους φορείς να επιταχύνουν τα επόμενα θεσμικά βήματα της επένδυσης.
Αυτό, όμως, δεν αποδεικνύει από μόνο του ότι οι συγκεκριμένες εργασίες εκβάθυνσης συνδέονται με τη νέα δεξαμενή. Η σχέση τους μπορεί να αποσαφηνιστεί μόνο μέσα από τα επίσημα έγγραφα.
Το έργο έφτασε, πάντως, και στο Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο. Στην ημερήσια διάταξη της συνεδρίασης της 4ης Αυγούστου περιλαμβανόταν η «έγκριση ή μη» του καθαρισμού και της αποκατάστασης των λειτουργικών βαθών στον συγκεκριμένο θαλάσσιο χώρο.
Η ημερήσια διάταξη επιβεβαιώνει την εξέταση του έργου, όχι όμως από μόνη της την τελική γνωμοδότηση ή τους όρους που ενδεχομένως τέθηκαν.
Η προθεσμία των 20 ημερών
Η πρόσβαση στις περιβαλλοντικές πληροφορίες δεν αποτελεί υπόθεση προφορικής ενημέρωσης ή καλής θέλησης της διοίκησης.
Το άρθρο 44 του Π.Δ. 28/2015 ορίζει ότι οι δημόσιες αρχές οφείλουν να απαντούν εγγράφως και να παρέχουν τις πληροφορίες μέσα σε 20 ημέρες από την παραλαβή της αίτησης.
Η προθεσμία μπορεί να επεκταθεί έως δύο μήνες όταν ο όγκος ή η πολυπλοκότητα των στοιχείων δεν επιτρέπει την έγκαιρη απάντηση. Ακόμη και τότε, όμως, ο αιτών πρέπει να ενημερωθεί πριν εκπνεύσουν οι πρώτες 20 ημέρες και να του γνωστοποιηθούν οι λόγοι της παράτασης.
Σύμφωνα με την καταγγελία, μέχρι τις 21 Αυγούστου δεν είχαν χορηγηθεί ούτε τα έγγραφα ούτε αιτιολογημένη απόφαση απόρριψης, ενώ η ανταπόκριση περιορίστηκε σε παραπομπή για τηλεφωνική επικοινωνία.
Εφόσον τα γεγονότα έχουν έτσι, το τηλέφωνο δεν υποκαθιστά την προβλεπόμενη έγγραφη διοικητική απάντηση.
Οι έλεγχοι είχαν τεθεί ήδη από το 2023
Η ανάγκη συστηματικής παρακολούθησης της θαλάσσιας περιοχής δεν εμφανίστηκε για πρώτη φορά με τη σημερινή κινητοποίηση των κατοίκων.
Σε οριστική έκθεση περιβαλλοντικού ελέγχου του 2023, η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας ανέφερε ότι δεν είχαν προκύψει επαρκή στοιχεία για σοβαρή βλάβη στην ποιότητα του νερού και κατέγραφε θετικό ιστορικό περιβαλλοντικής συμμόρφωσης της εγκατάστασης.
Στην ίδια έκθεση, όμως, προτεινόταν να εξεταστεί η προσθήκη περιβαλλοντικών όρων για τακτικές αναλύσεις θαλάσσιου νερού από διαπιστευμένο εργαστήριο και για ετήσια δειγματοληψία ιζημάτων.
Στις παραμέτρους περιλαμβάνονταν μέταλλα, πετρελαϊκοί υδρογονάνθρακες, πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες, PCBs και ενώσεις τριβουτυλοκασσιτέρου.
Επομένως, το αίτημα για αναλύσεις πριν από νέα αναμόχλευση του πυθμένα δεν αποτελεί αυθαίρετη απαίτηση χωρίς διοικητικό ή επιστημονικό υπόβαθρο.
Η δέσμευση του Δήμου που περιμένει αποδείξεις
Στις 26 Ιουνίου το Δημοτικό Συμβούλιο Χαλκιδέων στήριξε ομόφωνα την πρόταση 12 συλλογικοτήτων της Αυλίδας για παρεμβάσεις απέναντι σε ενδεχόμενη ατμοσφαιρική και θαλάσσια ρύπανση.
Ο Δήμος ανακοίνωσε ότι θα αναλάβει πρωτοβουλίες συνεργασίας με το ΕΚΠΑ και το Πανεπιστήμιο Αιγαίου για εξειδικευμένες μετρήσεις αέρα και θάλασσας, δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων και εκπόνηση ολιστικής μελέτης.
Η ανακοίνωση, ωστόσο, δεν περιείχε συγκεκριμένο εργαστήριο, προϋπολογισμό, σημεία δειγματοληψίας ή ημερομηνία έναρξης. Σχεδόν δύο μήνες αργότερα, αυτά είναι τα στοιχεία που ζητούν να δουν οι κάτοικοι.
Εάν έχουν αποσταλεί επίσημα έγγραφα προς τα δύο πανεπιστήμια, πρέπει να δημοσιοποιηθούν μαζί με τους αριθμούς πρωτοκόλλου και τις απαντήσεις τους.
Εάν δεν έχουν αποσταλεί, τότε η δέσμευση της 26ης Ιουνίου παραμένει πολιτική εξαγγελία χωρίς αποδεδειγμένη υλοποίηση.
Το κρίσιμο αίτημα δεν είναι να χαρακτηριστεί χωρίς στοιχεία ο βυθός της Αυλίδας ως ρυπασμένος. Είναι να αποτυπωθεί επιστημονικά η κατάστασή του πριν από οποιαδήποτε νέα αναμόχλευση.
Ο ΟΛΝΕ οφείλει να απαντήσει με έγγραφα. Ο Δήμος να αποδείξει τι έκανε μετά το ψήφισμα. Και οι εκλεγμένοι της Αυλίδας να παρουσιάσουν τις παρεμβάσεις και τις πιέσεις που άσκησαν.
Γιατί όταν υπάρχουν πρωτόκολλα, υπάρχουν και ευθύνες. Όταν υπάρχουν μόνο ανακοινώσεις και τηλεφωνικές παραπομπές, υπάρχει απλώς άλλη μία υπόσχεση που περιμένει να γίνει πράξη.
Πηγή: Δημόσια ανάρτηση της Κούζιας Κατσιούλα στην ομάδα «Αυλίδα – Ιστορία, Παράδοση & Πολιτισμός».