Όταν αρχίζουν να “λερώνουν” και όσους τη στηρίζουν, το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: «Μην πλησιάζετε».
Ας μην κοροϊδευόμαστε. Όταν βλέπεις να στοχοποιούνται άνθρωποι κύρους μόνο και μόνο επειδή είπαν δημόσια ότι στηρίζουν την Μαρία Καρυστιανού, δεν μιλάμε για “κριτική”. Μιλάμε για την παλιά, γνωστή συνταγή: να φοβηθούν οι υπόλοιποι πριν καν το σκεφτούν.
Δεν είναι η “άποψή τους”. Είναι το μήνυμα προς όλους.
Το έργο το έχουμε ξαναδεί:
Πρώτα χτυπάνε το πρόσωπο που τραβάει τον κόσμο.
Μετά χτυπάνε όσους στέκονται κοντά του.
Και έτσι, σιγά-σιγά, φτιάχνουν ένα κλίμα που λέει:
«Μην μπλέκεις. Θα σε πάρει η μπάλα.»
Δεν είναι τυχαίο. Είναι τρόπος να κρατήσουν τον κόσμο στην άκρη. Να μείνει ο πολίτης θεατής. Να μην οργανωθεί τίποτα καθαρό.
Τη σέβομαι. Αλλά φοβάμαι ότι άνοιξε μέτωπο νωρίς.
Το λέω καθαρά: έχω δηλώσει πολλές φορές τη συμπάθειά μου προς την κυρία Καρυστιανού. Και πιστεύω πως οι προθέσεις της είναι ειλικρινείς.
Αλλά εδώ υπάρχει και ένα πρακτικό ζήτημα:
Μήπως ήταν νωρίς;
Νωρίς σε σχέση με τις εκλογές, νωρίς πριν ξεκινήσει η κεντρική δίκη για τα Τέμπη, και χωρίς να έχει γίνει —έστω— μια προσπάθεια να μειωθούν οι αντιρρήσεις άλλων οικογενειών που πονάνε το ίδιο και βλέπουν αλλιώς το θέμα.
Γιατί όταν ανοίγεις μέτωπο νωρίς, δίνεις χρόνο στον αντίπαλο να στήσει μηχανισμούς. Και οι μηχανισμοί ξέρουν να κάνουν ένα πράγμα πολύ καλά: να θολώνουν τα νερά.
Ακόμα προλαβαίνει. Αλλά θέλει κινήσεις που να “κλειδώνουν” το εγχείρημα.
Αν αυτό το νέο κίνημα είναι να γίνει, πρέπει να προστατευτεί. Όχι με ευχές. Με συγκεκριμένα βήματα:
1) Καθαρός διαχωρισμός: Δικαιοσύνη από τη μία, πολιτική από την άλλη
Όχι γιατί θα πειστεί το σύστημα. Αλλά γιατί δεν πρέπει να του αφήνεις έτοιμο αφήγημα.
2) Να φύγει από πάνω του η “ταμπέλα του ενός προσώπου”
Όσο είναι προσωποκεντρικό, τόσο πιο εύκολο το χτύπημα.
Χρειάζεται ομάδα, διαδικασίες, κανόνες, πρόσωπα με ρόλους.
3) Να υπάρξει σεβασμός και γέφυρα με τις άλλες οικογένειες
Χωρίς διχασμό. Χωρίς “εμείς-εσείς”. Αυτό είναι πένθος. Δεν είναι κομματικό παιχνίδι.
4) Ένα πρόγραμμα σύντομο, καθαρό, μετρήσιμο
Όχι γενικόλογα. 10-12 δεσμεύσεις που να καταλαβαίνει ο κόσμος:
δημογραφικό, θεσμική αναβάθμιση, διαφάνεια, λογοδοσία, κράτος δικαίου, συμμετοχή του πολίτη στην πράξη.
5) Άμεση εκπροσώπηση πολιτών, όχι ως σύνθημα αλλά ως κανόνας
Δηλαδή: πώς αποφασίζουμε; ποιος ελέγχει ποιον; πώς λογοδοτούν οι εκπρόσωποι; πώς “ακούγεται” ο πολίτης χωρίς να τον θυμούνται μόνο στις εκλογές;
Το κενό είναι τεράστιο. Και δεν θα μείνει άδειο.
Η κοινωνία βράζει από απογοήτευση. Κουράστηκε να βλέπει ατιμωρησία, κυνισμό, “πάμε παρακάτω”.
Ο κόσμος δεν ψάχνει άλλο ένα κόμμα για να κάνει θόρυβο. Ψάχνει κάτι καθαρό που να μιλάει για την καθημερινότητα, για τη χώρα που αδειάζει, για το δημογραφικό, για τους θεσμούς που δεν προστατεύουν τον πολίτη.
Και ας το πούμε όπως είναι:
Αν δεν βγει κάτι σοβαρό και καθαρό, θα βγει κάτι πρόχειρο και επικίνδυνο.
Γι’ αυτό χρειάζεται ψυχραιμία, θωράκιση, και διορθωτικές κινήσεις τώρα.
Όχι για να “αρέσει” στο σύστημα.
Αλλά για να μην το αφήσουμε να το διαλύσει πριν καν ξεκινήσει.