Απευθείας αναθέσεις προβολής, επιλεγμένα μέσα ενημέρωσης και μια επίσημη σελίδα «διαφάνειας» που κρύβει τα ονόματα των δικαιούχων πίσω από τη λέξη «2026» – Δεν υπάρχει απόδειξη χρηματισμού, υπάρχει όμως αρκετή αδιαφάνεια για να γεννηθούν τα πιο σκληρά ερωτήματα
Το Επιμελητήριο Εύβοιας δεν μοιράζει απλώς δελτία Τύπου. Μοιράζει και χρήμα για «προώθηση και προβολή».
Χρήμα σε ιστοσελίδες. Χρήμα σε ραδιοφωνικούς σταθμούς. Χρήμα για παραγωγή μηνυμάτων. Χρήμα για γιγαντοοθόνες. Χρήμα για συνέδρια που διοργανώνονται από μέσα ενημέρωσης.
Όλα μπορούν να είναι νόμιμα. Όλα μπορούν να έχουν παραστατικά. Όλα μπορούν να χωρέσουν κάτω από τη βολική ομπρέλα της απευθείας ανάθεσης.
Το ερώτημα, όμως, δεν είναι μόνο αν υπάρχει τιμολόγιο.
Το ερώτημα είναι τι αγοράζει τελικά το τιμολόγιο: προβολή των δράσεων του Επιμελητηρίου ή μια πιο ήπια, πιο φιλική και πιο βολική δημοσιογραφική συμπεριφορά απέναντι σε εκείνους που υπογράφουν τις αναθέσεις;
Απόδειξη χρηματισμού δημοσιογράφου δεν υπάρχει και κανείς σοβαρός δεν δικαιούται να παρουσιάσει τέτοια κατηγορία ως γεγονός. Υπάρχει, όμως, ένα απολύτως πραγματικό οικονομικό πλέγμα ανάμεσα σε έναν δημόσιο θεσμικό φορέα και συγκεκριμένες επιχειρήσεις ενημέρωσης.
Και όταν το χρήμα κινείται προς τη μία κατεύθυνση, η κοινωνία έχει κάθε δικαίωμα να ελέγχει αν η ενημέρωση εξακολουθεί να κινείται ελεύθερα προς όλες τις κατευθύνσεις.
Τα ποσά που βρήκαν μικρόφωνο και ιστοσελίδα
Για το 2026, η επίσημη σελίδα «Δαπάνες Διαφημιστικής Προβολής» του Επιμελητηρίου εμφανίζει δέκα απευθείας αναθέσεις συνολικού προϋπολογισμού 7.497,53 ευρώ.
Μόνο που υπάρχει μια μικρή λεπτομέρεια. Η πρώτη στήλη του πίνακα έχει τίτλο «ΜΜΕ», αλλά αντί να αναγράφει τα ονόματα των μέσων ενημέρωσης, επαναλαμβάνει σε όλες τις γραμμές τη λέξη «2026».
Διαφάνεια χωρίς ονόματα. Πίνακας ΜΜΕ χωρίς ΜΜΕ. Ποσά χωρίς καθαρή αντιστοίχιση δικαιούχων.
Ευτυχώς, οι αποφάσεις στη Διαύγεια μιλούν πιο καθαρά.
Στο EviaTop εγκρίθηκαν 1.000 ευρώ για υπηρεσίες προώθησης και προβολής των δράσεων του Επιμελητηρίου.
Στον ΣΟΚ FM 104,8 εγκρίθηκαν 799,80 ευρώ για 74 ραδιοφωνικά μηνύματα, από τις 15 Δεκεμβρίου 2025 μέχρι τις 5 Ιανουαρίου 2026.
Στο Radio 1 – 98,1 εγκρίθηκαν 499,72 ευρώ.
Στον Just Radio 93 εγκρίθηκαν 349,68 ευρώ.
Στον Kiss FM 101,2 εγκρίθηκαν 350 ευρώ.
Στον Home 89,1 εγκρίθηκαν 500 ευρώ για ραδιοφωνική προβολή και ακόμη 150 ευρώ για τη δημιουργία του ραδιοφωνικού μηνύματος.
Στην «Ευβοϊκή Γνώμη» εγκρίθηκαν 180 ευρώ ως ετήσια συνδρομή.
Μόνο οι δαπάνες που συνδέονται με μέσα της Χαλκίδας φτάνουν έτσι τα 3.829,20 ευρώ.
Προστίθενται 349,93 ευρώ για το Ράδιο Ιστιαία και 350 ευρώ για το Ράδιο Αλιβέρι 1.
Υπάρχουν ακόμη 694,40 ευρώ προς την PONTEMEDIA ΙΚΕ για υποστήριξη της ιστοσελίδας και διαχείριση των επίσημων κοινωνικών δικτύων του Επιμελητηρίου. Η συγκεκριμένη σύμβαση είναι υπηρεσία ψηφιακής διαχείρισης και δεν πρέπει να βαφτίζεται δημοσιογραφική αμοιβή.
Υπάρχουν επίσης 2.604 ευρώ για προβολή σε εξωτερική γιγαντοοθόνη LED, από τον Δεκέμβριο του 2025 μέχρι τον Ιούνιο του 2026.
Και χωριστά από τον πίνακα διαφημιστικής προβολής υπάρχει δέσμευση 2.000 ευρώ για συμμετοχή στις δαπάνες διοργάνωσης του «4ου Star Forum 2026» του Star Κεντρικής Ελλάδας.
Η σχέση με τον Τύπο δεν περιορίζεται στη διαφήμιση. Τον Φεβρουάριο του 2024 εγκρίθηκε και δαπάνη 500 ευρώ για δείπνο εργασίας, στο πλαίσιο ημερίδας του Επιμελητηρίου με την Ένωση Συντακτών Ημερήσιων Εφημερίδων Θεσσαλίας, Στερεάς Ελλάδας και Ευβοίας.
Προφανώς κανείς δεν «αγοράζεται» με ένα δείπνο. Η συγκεκριμένη δαπάνη δείχνει, όμως, ότι η διοίκηση δεν χρηματοδοτεί μόνο διαφημιστικό χρόνο και χώρο. Καλλιεργεί και μια οργανωμένη σχέση φιλοξενίας και επαφής με τον κόσμο του Τύπου, από τον οποίο θα έπρεπε ταυτόχρονα να ελέγχεται.
Τα ποσά μπορεί να μην προκαλούν ίλιγγο σε έναν κρατικό προϋπολογισμό. Στη μικρή αγορά της τοπικής ενημέρωσης, όμως, ακόμη και λίγες εκατοντάδες ευρώ έχουν βάρος. Ιδιαίτερα όταν μοιράζονται επιλεκτικά, επαναλαμβάνονται και δεν συνοδεύονται από δημόσια, μετρήσιμα κριτήρια.
Νόμιμη ανάθεση δεν σημαίνει λευκή επιταγή
Η επίσημη δικαιολογία είναι σχεδόν παντού ίδια:
«Υπηρεσίες προώθησης και προβολής των δράσεων του Επιμελητηρίου Ευβοίας».
Μια φράση που μπορεί να χωρέσει τα πάντα και, τελικά, να μην εξηγεί τίποτα.
Ποια δράση προβλήθηκε; Πόσες φορές; Σε ποιες ημερομηνίες; Με ποια επισκεψιμότητα ή ακροαματικότητα; Ποιο ήταν το κοινό που προσεγγίστηκε; Υπήρχαν συγκριτικές προσφορές; Με ποια κριτήρια επιλέχθηκαν τα συγκεκριμένα μέσα και δεν επιλέχθηκαν τα υπόλοιπα;
Πού βρίσκονται τα αποδεικτικά των δημοσιεύσεων, τα στιγμιότυπα, τα δελτία μετάδοσης και τα στοιχεία απόδοσης της καμπάνιας;
Και κυρίως: οι αναρτήσεις και οι μεταδόσεις παρουσιάστηκαν καθαρά στο κοινό ως πληρωμένη προβολή ή πέρασαν μέσα στην καθημερινή ενημέρωση σαν να αποτελούσαν αυτόνομο δημοσιογραφικό ενδιαφέρον;
Η απευθείας ανάθεση προβλέπεται από τη νομοθεσία. Δεν αποτελεί από μόνη της σκάνδαλο. Δεν απαλλάσσει, όμως, τη διοίκηση από την υποχρέωση να εξηγεί γιατί επέλεξε τον έναν και όχι τον άλλον.
Η νομιμότητα είναι το ελάχιστο όριο. Η διαφάνεια, η ισονομία και η δημοσιογραφική ανεξαρτησία είναι το πραγματικό ζητούμενο.
Δεν αγοράζεται πάντα η πένα – Αγοράζεται όμως η σχέση
Κανένας δημοσιογράφος δεν χαρακτηρίζεται «εξαγορασμένος» επειδή το μέσο στο οποίο εργάζεται έλαβε μια διαφήμιση. Αν ίσχυε αυτό, ολόκληρη η ενημέρωση θα ήταν εκ προοιμίου ένοχη.
Υπάρχει, όμως, μια πραγματικότητα που δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από ευγενικές διατυπώσεις.
Όταν ο θεσμός που καλείσαι να ελέγξεις γίνεται ταυτόχρονα πελάτης σου, δημιουργείται σχέση οικονομικής εξάρτησης. Μπορεί ο δημοσιογράφος να παραμείνει απολύτως ανεξάρτητος. Μπορεί, όμως, και να αρχίσει να μετρά τις λέξεις του, να αποφεύγει τις δύσκολες ερωτήσεις, να θάβει ένα δυσάρεστο θέμα ή να μετατρέπει κάθε ανακοίνωση σε θριαμβευτικό δημοσίευμα.
Αυτό δεν αποδεικνύεται από ένα τιμολόγιο. Ούτε, όμως, εξαφανίζεται επειδή όλοι συμφωνούν να μην το συζητούν.
Η πιο επικίνδυνη συναλλαγή δεν είναι πάντα εκείνη που συνοδεύεται από έναν φάκελο κάτω από το τραπέζι. Μπορεί να είναι η θεσμικά συσκευασμένη σχέση στην οποία ο ένας πληρώνει «προβολή» και ο άλλος, χωρίς ποτέ να του ζητηθεί ρητά, μαθαίνει τι δεν πρέπει να ρωτά.
Δεν γνωρίζουμε αν αγοράστηκε σιωπή. Γνωρίζουμε ότι αγοράστηκε προβολή.
Και γι’ αυτό ακριβώς οφείλουμε να εξετάζουμε αν, μαζί με την προβολή, παραδόθηκε ατύπως και λίγη ανοχή, λίγη ευγένεια ή λίγη επιλεκτική αμνησία.
Ο πρόεδρος και η διοίκηση οφείλουν απαντήσεις
Ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Εύβοιας Ιωάννης Γεροντίτης και η διοίκηση δεν χρειάζεται να καταγγείλουν όσους θέτουν αυτά τα ερωτήματα. Χρειάζεται να δημοσιεύσουν όλα τα στοιχεία.
Ποιοι υπέβαλαν προσφορές. Ποιοι επιλέχθηκαν. Ποια ήταν τα κριτήρια. Ποια ακριβώς υπηρεσία παραδόθηκε. Πώς αξιολογήθηκε το αποτέλεσμα. Γιατί η επίσημη σελίδα, στη στήλη «ΜΜΕ», δεν εμφανίζει τα ονόματα των ΜΜΕ.
Αν όλα είναι καθαρά, η πλήρης δημοσιοποίηση δεν απειλεί κανέναν. Αντίθετα, προστατεύει και το Επιμελητήριο και τα μέσα ενημέρωσης από τη σκιά της συναλλαγής.
Γιατί το πρόβλημα δεν είναι ότι ένα μέσο πληρώθηκε για μια διαφήμιση. Το πρόβλημα αρχίζει όταν ο αναγνώστης δεν γνωρίζει ποιος πληρώνει, για ποιο περιεχόμενο πληρώνει και αν αυτός που πληρώνεται συνεχίζει να ελέγχει με την ίδια αυστηρότητα εκείνον που υπογράφει το τιμολόγιο.
Το Επιμελητήριο διαχειρίζεται χρήματα ενός θεσμού που οφείλει να υπηρετεί το σύνολο της επιχειρηματικής κοινότητας, όχι να καλλιεργεί αυλές, φίλιες φωνές και προστατευμένες σιωπές.
Μέχρι να δοθούν καθαρές απαντήσεις, κάθε διθυραμβικό δημοσίευμα και κάθε περίεργη σιωπή θα συνοδεύονται αναπόφευκτα από ένα ερώτημα:
Ήταν δημοσιογραφική κρίση ή μήπως είχε προηγηθεί το τιμολόγιο;