Η κυβέρνηση έβαλε την «Οικογένεια» στην ταμπέλα ενός υπουργείου, το γέμισε σχέδια, άξονες και επιδόματα και άφησε τα νέα ζευγάρια να παλεύουν μόνα τους με ενοίκια, ακρίβεια και εργασιακή ανασφάλεια
Η Δόμνα Μιχαηλίδου δήλωσε ότι «δεν υπάρχει μόνο μία τυπολογία ελληνικής οικογένειας» και αμέσως ξέσπασε ο γνωστός πολιτικός καβγάς. Άλλοι την κατηγόρησαν ότι υπηρετεί τη λεγόμενη «woke ατζέντα», άλλοι έσπευσαν να τη χειροκροτήσουν ως εκπρόσωπο της προόδου.
Και κάπως έτσι, για ακόμη μία φορά, η ουσία θάφτηκε κάτω από τις κραυγές.
Γιατί η Δόμνα Μιχαηλίδου δεν ξύπνησε ένα πρωί και αποφάσισε να χαράξει προσωπική οικογενειακή πολιτική. Είναι υπουργός της κυβέρνησης Κυριάκου Μητσοτάκη. Τοποθετήθηκε στη συγκεκριμένη θέση για να εφαρμόσει συγκεκριμένη κυβερνητική γραμμή. Αυτήν εφαρμόζει και αυτήν εκφράζει.
Επομένως, όσοι χτυπούν αποκλειστικά τη Δόμνα, χτυπούν το εύκολο σαμάρι και αφήνουν στο απυρόβλητο τον πραγματικό ιδιοκτήτη της πολιτικής.
Οικογένεια στην ταμπέλα, εγκατάλειψη στην πράξη
Το κράτος οφείλει να σέβεται την ιδιωτική ζωή, τις επιλογές και τα δικαιώματα κάθε πολίτη. Αυτό δεν μπορεί και δεν πρέπει να τίθεται υπό διαπραγμάτευση.
Άλλο όμως ο σεβασμός των δικαιωμάτων και άλλο η πλήρης απουσία προτεραιοτήτων από ένα υπουργείο που δημιουργήθηκε υποτίθεται για να αντιμετωπίσει τη δημογραφική κατάρρευση.
Το υπουργείο δεν συστάθηκε για να διοργανώνει ιδεολογικά σεμινάρια ούτε για να μοιράζει πιστοποιητικά συμπερίληψης. Συστάθηκε επειδή η χώρα γερνάει, οι γεννήσεις μειώνονται και ολόκληρες περιοχές αδειάζουν. Συστάθηκε για να κάνει εφικτή τη δημιουργία οικογένειας για όσους νέους ανθρώπους τη θέλουν αλλά δεν μπορούν να την υποστηρίξουν οικονομικά.
Και τι βρήκαν αυτοί οι νέοι;
Ενοίκια που καταπίνουν έναν μισθό. Λογαριασμούς που στραγγαλίζουν το νοικοκυριό. Επισφαλή εργασία. Έλλειψη κατοικιών. Ελλείψεις σε βρεφονηπιακούς σταθμούς. Μητέρες που φοβούνται ότι η εγκυμοσύνη θα στοιχίσει στην επαγγελματική τους πορεία. Πατέρες που δουλεύουν ατελείωτες ώρες και εξακολουθούν να μην μπορούν να συντηρήσουν αξιοπρεπώς ένα σπίτι.
Απέναντι σε αυτά, η κυβέρνηση απαντά με επιδόματα, πλατφόρμες και δελτία Τύπου.
Τα 20 δισεκατομμύρια και η μαγεία των «100 δράσεων»
Το Εθνικό Σχέδιο για το Δημογραφικό διαφημίστηκε με κόστος 20 δισεκατομμυρίων ευρώ, πέντε άξονες και περισσότερες από εκατό δράσεις μέχρι το 2035.
Εντυπωσιακό. Σχεδόν συγκινητικό.
Μόνο που οι οικογένειες δεν μεγαλώνουν με άξονες, παρουσιάσεις και πολύχρωμα διαγράμματα. Τα παιδιά δεν γεννιούνται επειδή ένας υπουργός ανακοίνωσε ακόμη μία «ολιστική στρατηγική». Και κανένα νέο ζευγάρι δεν αποφασίζει να αποκτήσει παιδί επειδή θα εισπράξει ένα προσωρινό βοήθημα, το οποίο θα εξαφανιστεί στις πάνες, στο γάλα και στους πρώτους λογαριασμούς.
Το επίδομα γέννησης είναι ασφαλώς χρήσιμο. Αλλά δεν είναι δημογραφική πολιτική. Είναι μια μικρή οικονομική ανάσα μπροστά σε έναν μαραθώνιο εξόδων είκοσι ετών.
Δημογραφική πολιτική είναι η σταθερή δουλειά. Είναι το προσιτό σπίτι. Είναι οι δημόσιες υπηρεσίες φροντίδας. Είναι η φορολογική ελάφρυνση των οικογενειών. Είναι η πραγματική προστασία της μητρότητας. Είναι η δυνατότητα ενός ζευγαριού να κάνει δεύτερο και τρίτο παιδί χωρίς να καταδικάζεται σε οικονομική ασφυξία.
Όλα τα υπόλοιπα είναι κυβερνητική λογιστική με κοινωνικό περιτύλιγμα.
Ένα υπουργείο που έχασε τον λόγο ύπαρξής του
Η κυβέρνηση πήρε ένα εθνικό πρόβλημα και το μετέτρεψε σε διοικητικό πολτό. Μέσα στο ίδιο καλάθι μπήκαν η κοινωνική συνοχή, η στέγαση, η φτώχεια, τα ανθρώπινα δικαιώματα, η τρίτη ηλικία, τα ΚΑΠΗ και δεκάδες ακόμη δράσεις.
Όλα είναι σημαντικά. Δεν είναι όμως όλα δημογραφική πολιτική.
Όταν ένα υπουργείο καλείται να κάνει τα πάντα, στο τέλος δεν λογοδοτεί για τίποτα. Κάθε αποτυχία κρύβεται πίσω από έναν νέο άξονα και κάθε καθυστέρηση πίσω από μια καινούργια επιτροπή.
Το κρίσιμο ερώτημα είναι απλό: αυξήθηκαν οι δυνατότητες των νέων να δημιουργήσουν οικογένεια;
Όχι πόσα συνέδρια πραγματοποιήθηκαν. Όχι πόσες καμπάνιες παρουσιάστηκαν. Όχι πόσες εκατοντάδες δράσεις χώρεσαν σε ένα κυβερνητικό αρχείο.
Μπορεί σήμερα ένα νέο ζευγάρι με δύο συνηθισμένους μισθούς να νοικιάσει σπίτι, να πληρώσει τους λογαριασμούς του και να μεγαλώσει δύο ή τρία παιδιά χωρίς να ζητά οικονομική βοήθεια από τους παππούδες;
Αυτή είναι η εξέταση στην οποία η κυβέρνηση αποφεύγει συστηματικά να προσέλθει.
Ο πρωθυπουργός δεν μπορεί να κρύβεται πίσω από την υπουργό
Η Δόμνα Μιχαηλίδου μπορεί να κριθεί για τις δηλώσεις, τις προτεραιότητες και τα πεπραγμένα της. Αλλά δεν κυβερνά μόνη της. Δεν ίδρυσε το υπουργείο, δεν καθόρισε την κεντρική πολιτική και δεν διόρισε τον εαυτό της.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης την επέλεξε. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ενέκρινε τη γραμμή. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσιάζει ένα πολυδιαφημισμένο σχέδιο ως απάντηση στη δημογραφική απειλή.
Ας αφήσουν, λοιπόν, τα θεατρικά «αδειάσματα» και τις βολικές αποστάσεις. Η υπουργός λέει δημοσίως αυτό που η κυβέρνηση εφαρμόζει στην πράξη: πολλά λόγια για την οικογένεια, ελάχιστη ουσιαστική στήριξη σε εκείνους που προσπαθούν να τη δημιουργήσουν.
Το 2035 δεν θα μετρηθούν οι άξονες, τα λογότυπα και οι καμπάνιες. Θα μετρηθούν τα παιδιά που γεννήθηκαν, τα σχολεία που έμειναν ανοιχτά και οι νέοι που κατάφεραν να παραμείνουν στον τόπο τους.
Και τότε δεν θα μπορεί κανείς να φορτώσει τον λογαριασμό μόνο στη Δόμνα.
Γιατί η υπουργός είναι το πρόσωπο. Η πολιτική όμως έχει ονοματεπώνυμο: Κυριάκος Μητσοτάκης.