Η γνωμοδότηση Γεωργάκη για την ΕΔΕΛ, η ανάληψη κομματικής θέσης στο ΠΑΣΟΚ λίγες εβδομάδες αργότερα και τα πολιτικά ερωτήματα που δεν απαντώνται με νομικούς ακροβατισμούς
Όταν χρειάζονται εκατοντάδες λέξεις για να εξηγηθεί ότι ένα κείμενο δεν εννοούσε αυτό που όλοι διάβασαν, συνήθως το πρόβλημα δεν βρίσκεται στην κατανόηση των αναγνωστών.
Η Κωνσταντίνα Γεωργάκη απάντησε με ιδιαίτερα επιθετικό ύφος στον Άδωνι Γεωργιάδη, κατηγορώντας τον ότι παραποίησε τη γνωμοδότηση που είχε υπογράψει τον Ιανουάριο του 2025 σχετικά με τις αρμοδιότητες της Επιτροπής Δημοσιονομικού Ελέγχου και τη δεσμευτικότητα των αποφάσεων του Ελεγκτικού Συνεδρίου στην υπόθεση των περιβόητων «πράσινων σπιτιών» της Texan.
Η ίδια υποστηρίζει ότι η γνωμοδότηση δεν έκρινε αν «όλα έγιναν σωστά», δεν εξέτασε τη σκοπιμότητα της προμήθειας και δεν απάλλαξε κανέναν από ενδεχόμενες ευθύνες.
Ας δεχθούμε, λοιπόν, ότι αυτή είναι η ακριβής νομική διάσταση.
Το πολιτικό πρόβλημα, όμως, δεν εξαφανίζεται.
Η ημερομηνία που δεν μπορεί να σβήσει
Η γνωμοδότηση υπογράφηκε τον Ιανουάριο του 2025. Στις 28 Μαρτίου του ίδιου έτους, η κ. Γεωργάκη ανακοινώθηκε ως Γραμματέας του Τομέα Θεσμών του ΠΑΣΟΚ — ιδιότητα που διατηρεί και σήμερα. Δηλαδή, λίγες μόλις εβδομάδες μετά τη σύνταξη ενός κειμένου που αφορούσε μία ήδη εξαιρετικά φορτισμένη πολιτικά υπόθεση, ανέλαβε καίρια θέση στο κόμμα που σήμερα καταγγέλλει την ίδια υπόθεση ως σκάνδαλο. Η ιδιότητά της επιβεβαιώνεται και από την επίσημη σελίδα των Τομέων του ΠΑΣΟΚ, ενώ η τοποθέτησή της είχε ανακοινωθεί στις 28 Μαρτίου 2025.
Αυτό δεν αποδεικνύει κάποια παρανομία. Δημιουργεί, όμως, ένα τεράστιο ζήτημα πολιτικής αξιοπιστίας και θεσμικής διαφάνειας.
Όταν συντασσόταν η γνωμοδότηση, η συζήτηση για τις συμβάσεις, τις τιμές των πολυκέντρων ανακύκλωσης και τις καταγγελίες περί υπερκοστολόγησης δεν ήταν ούτε άγνωστη ούτε ανύπαρκτη. Είχε ήδη προκαλέσει δημόσιες αντιπαραθέσεις, ελέγχους και σοβαρά ερωτήματα για τη διαχείριση ευρωπαϊκού και δημόσιου χρήματος.
Επομένως, δεν επρόκειτο για μια αποστειρωμένη ακαδημαϊκή άσκηση.
Το σωστό ερώτημα δεν είναι μόνο τι έγραφε
Η κ. Γεωργάκη επιμένει ότι η γνωμοδότησή της απαντούσε αποκλειστικά σε νομικά ερωτήματα. Μόνο που αυτό ακριβώς γνωρίζουμε ότι κάνει κάθε γνωμοδότηση: απαντά στα ερωτήματα που θέτει εκείνος που τη ζητά.
Το κρίσιμο είναι ποιος διατύπωσε τα συγκεκριμένα ερωτήματα, γιατί επιλέχθηκαν αυτά και όχι άλλα και ποιο αποτέλεσμα θα μπορούσε να παραγάγει η απάντησή τους μέσα στην τότε διοικητική αντιπαράθεση.
Διότι άλλο είναι να δηλώνει κάποιος ότι η ΕΔΕΛ δεσμεύεται από προηγούμενες κρίσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου και άλλο να υποστηρίζει σήμερα ότι η ίδια γνωμοδότηση δεν είχε καμία απολύτως σχέση με την ουσία της υπόθεσης.
Μπορεί να μην έκρινε τη σκοπιμότητα της προμήθειας. Μπορούσε, όμως, να επηρεάσει το θεσμικό και νομικό πεδίο μέσα στο οποίο η ΕΔΕΛ πραγματοποιούσε τον έλεγχό της. Γι’ αυτό άλλωστε ζητήθηκε.
Ο Άδωνις Γεωργιάδης ασφαλώς έδωσε τη δική του, πολιτικά φορτισμένη ερμηνεία, υποστηρίζοντας ότι η γνωμοδότηση υπονόμευε το πόρισμα στο οποίο στηρίχθηκε η κριτική του ΠΑΣΟΚ. Το ακριβές περιεχόμενο της αντιπαράθεσης αποτυπώνεται στη δημόσια παρέμβασή του.
Η απάντηση, όμως, δεν μπορεί να είναι απλώς: «Δεν καταλάβατε τα νομικά μου».
Τα ερωτήματα που οφείλουν να απαντηθούν
Το ΠΑΣΟΚ και η κ. Γεωργάκη οφείλουν καθαρές απαντήσεις:
Γνώριζε η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ την ύπαρξη και το περιεχόμενο της γνωμοδότησης όταν την τοποθέτησε στον Τομέα Θεσμών;
Είχαν ήδη αρχίσει συζητήσεις για την ανάληψη κομματικού ρόλου όταν εκείνη συνέτασσε το κείμενο;
Γιατί το ΠΑΣΟΚ δεν δημοσιοποίησε εγκαίρως αυτή τη σχέση, όταν άρχισε να υψώνει τους τόνους για την υπόθεση;
Ποιος ζήτησε τη γνωμοδότηση, με ποια διαδικασία, με ποια αμοιβή και γιατί επιλέχθηκε η συγκεκριμένη νομικός;
Και, κυρίως, συμφωνεί σήμερα το ΠΑΣΟΚ με τα πραγματικά συμπεράσματα της γνωμοδότησης της Γραμματέως του ή όχι;
Η επίκληση της «επιστημονικής ανεξαρτησίας» δεν αρκεί. Οι επιστήμονες έχουν κάθε δικαίωμα να αναλαμβάνουν γνωμοδοτήσεις. Όταν, όμως, λίγο αργότερα αποκτούν κομματική θέση σε κόμμα που πρωταγωνιστεί πολιτικά στην ίδια υπόθεση, η διαφάνεια δεν είναι προαιρετική.
Η κ. Γεωργάκη μπορεί να εξηγήσει επί εκατό σελίδες τι δεν ήταν η γνωμοδότησή της. Εκείνο που ακόμη δεν εξήγησε είναι γιατί το συγκεκριμένο πολιτικό και χρονικό παζλ πρέπει να θεωρηθεί από τους πολίτες μια εντελώς αθώα σύμπτωση.
Γιατί, όταν εμφανίζεται η «γίδα στην πλάτη», δεν αρκεί να εξηγείς ότι, από αυστηρά νομική άποψη, δεν πρόκειται για… πόρισμα περί κατοχής αιγοπροβάτου.