Οι Δαναΐδες ήταν οι πενήντα κόρες του Δαναού, βασιλιά του Άργους. Ο Δαναός ήταν γιος του Βήλου και αδελφός του Αιγύπτου, ο οποίος είχε επίσης πενήντα γιους.
Ο Μύθος
Ο Αίγυπτος θέλησε να παντρέψει τους γιους του με τις κόρες του Δαναού.
Ο Δαναός, όμως, φοβήθηκε πως αυτό ήταν παγίδα — σύμφωνα με χρησμό, οι γιοι του Αιγύπτου θα τον σκότωναν.
Έτσι, έφυγε από την Αίγυπτο μαζί με τις κόρες του και κατέφυγε στο Άργος, όπου έγινε βασιλιάς.
Όμως οι γιοι του Αιγύπτου τους καταδίωξαν και τελικά συμφιλιώθηκαν, με την προϋπόθεση να γίνει ο γάμος.
Την νύχτα του γάμου, ο Δαναός διέταξε τις κόρες του να σκοτώσουν τους συζύγους τους όσο κοιμούνταν.
Όλες υπάκουσαν, εκτός από μία:
Η Υπερμνήστρα λυπήθηκε τον άνδρα της, Λυγκεύ, γιατί την σεβάστηκε και δεν την πίεσε.
Η Τιμωρία
Για το έγκλημά τους, οι Δαναΐδες τιμωρήθηκαν στον Κάτω Κόσμο:
αναγκάζονταν να γεμίζουν έναν πίθο χωρίς πάτο (ένα δοχείο που ποτέ δεν γεμίζει) με νερό — μια αιώνια και μάταιη εργασία, σύμβολο της ατελείωτης τιμωρίας και της ματαιότητας.
Συμβολισμός
Οι Δαναΐδες συχνά θεωρούνται σύμβολο της τιμωρίας για την ανυπακοή και την προδοσία, αλλά και της γυναικείας αντίστασης ή αυτονομίας (ιδιαίτερα η Υπερμνήστρα, που τόλμησε να πράξει διαφορετικά).
Πηγές
- Αισχύλος, «Ικέτιδες» — τραγωδία όπου οι Δαναΐδες ζητούν άσυλο στο Άργος.
- Απολλόδωρος, Βιβλιοθήκη — περιγράφει αναλυτικά το μύθο.
- Παυσανίας και Υγίνος επίσης αναφέρονται στο επεισόδιο.