Δεν είναι “μεταρρύθμιση”. Είναι αναδιάταξη πάνω σε κινούμενη άμμο.
Την ώρα που η χώρα υποτίθεται πως μπαίνει σε «νέα εποχή» για τις Ένοπλες Δυνάμεις, η πραγματικότητα που περιγράφει ο επίτιμος πρόεδρος της ΠΟΜΕΝΣ, Δημήτριος Ρώτας, ακούγεται σαν καμπανάκι κινδύνου που κανείς δεν θέλει να ακούσει:
«Πριν από 15 χρόνια τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων ήταν 120.000. Τώρα είναι 73.000. Και με τον ρυθμό που πηγαίνουμε θα πέσουμε κάτω από τις 65.000».
Και εδώ είναι το ερώτημα που “καίει”:
Πώς ακριβώς σχεδιάζεις «Μετάβαση στη Νέα Εποχή» όταν πρώτα έχεις αφήσει να αδειάσει το καράβι από πλήρωμα;
Ένας νόμος-ομπρέλα για τα πάντα… εκτός από το βασικό
Ο Νόμος 5265/2026 εμφανίζεται ως «ευρεία μεταρρύθμιση». Τα πιάνει όλα: σταδιοδρομία, εξέλιξη, μισθολογικά, ακαδημαϊκή εκπαίδευση, στρατολογία, ακόμη και την εθελοντική στράτευση γυναικών. Δηλαδή, ένα πολυνομοσχέδιο που φιλοδοξεί να “ρυθμίσει” ολόκληρο τον στρατιωτικό βίο.
Μόνο που η λέξη-κλειδί δεν είναι «ρυθμίζω». Είναι «πειράζω».
Και όταν πειράζεις ταυτόχρονα βαθμούς, κρίσεις, μισθολογικές απολαβές, εκπαίδευση και στρατολογία, δεν μιλάμε για νοικοκύρεμα. Μιλάμε για ανακατεύθυνση συστήματος — με το προσωπικό να πληρώνει το κόστος της προσαρμογής.
Το μεγάλο “κόλπο”: Μεταρρυθμίσεις χωρίς ανθρώπους
Οι αριθμοί δεν είναι ουδέτεροι. Είναι η “γλώσσα” της διάλυσης όταν την ντύνεις με τίτλους και παρουσιάσεις.
Αν ο κορμός του προσωπικού μειώνεται δραματικά, τότε κάθε σχέδιο που έρχεται μετά λειτουργεί σαν κάλυμμα:
- περισσότερες υποχρεώσεις για λιγότερους,
- περισσότερα καθήκοντα χωρίς αντίστοιχη ανακούφιση,
- περισσότερη «ευελιξία» για να δουλεύουν τα πάντα με οριακά πληρώματα.
Και κάπως έτσι η «Νέα Εποχή» γίνεται: περισσότερη πίεση, περισσότερη ανασφάλεια, περισσότερες “τρύπες” που μπαλώνουν με διαταγές.
Σταδιοδρομία: εκεί που η γραφειοκρατία γίνεται παγίδα
Όταν ένας νόμος πειράζει τη σταδιοδρομία, ο στρατιωτικός δεν βλέπει «άρθρα» και «παραγράφους». Βλέπει τη ζωή του:
- πότε θα κριθεί,
- πότε θα προαχθεί,
- πότε θα μετατεθεί,
- πότε θα “κοπεί”,
- και με ποια λογική θα αποφασίζουν άλλοι για το μέλλον του.
Εδώ ακριβώς κουμπώνει η αγωνία που μεταφέρεται από τους εκπροσώπους των στελεχών: ότι σε ένα τόσο σύνθετο πλαίσιο, οι «γκρίζες ζώνες» δεν είναι λεπτομέρειες. Είναι ο μηχανισμός που γεννά αδικίες.
Γιατί όπου υπάρχει ασάφεια, υπάρχει περιθώριο.
Και όπου υπάρχει περιθώριο, υπάρχουν δύο μέτρα και δύο σταθμά.
Μισθολογικά: “βελτιώσεις” που δεν ακουμπούν την αιτία
Οι κυβερνητικές διαβεβαιώσεις συνήθως ακολουθούν την ίδια γραμμή: «θα υπάρξουν αυξήσεις», «υπάρχει μέριμνα», «ενισχύεται η ελκυστικότητα».
Το πρόβλημα όμως δεν είναι η επικοινωνία. Είναι η πραγματικότητα.
Αν το προσωπικό φεύγει, αν οι ρυθμοί αποχωρήσεων υπερβαίνουν τις ροές εισόδου, αν οι νέοι δεν θεωρούν την καριέρα βιώσιμη, τότε οι “ρυθμίσεις” λειτουργούν σαν ασπιρίνη σε εσωτερική αιμορραγία.
Και η αιμορραγία αποτυπώνεται ωμά: 120.000 → 73.000 → κάτω από 65.000.
Στρατολογία και εθελοντισμός: όταν η ανάγκη βαφτίζεται «επιλογή»
Όταν ανοίγεις ζητήματα στρατολογίας και εθελοντικής στράτευσης γυναικών, οφείλεις να μιλήσεις καθαρά: γίνεται από στρατηγική επιλογή ή από ανάγκη κάλυψης κενού;
Διότι αν ο βασικός λόγος είναι η έλλειψη ανθρώπων, τότε δεν είναι “πρόοδος”. Είναι αναγκαστική αναπλήρωση.
Και πάλι, το θέμα δεν είναι ποιος μπορεί και ποιος θέλει να υπηρετήσει. Το θέμα είναι να μην παρουσιάζεται η έλλειψη ως «όραμα».
Το ερώτημα που μένει χωρίς απάντηση
Ο νόμος μπορεί να έχει ωραίο τίτλο. Μπορεί να έχει σχήμα. Μπορεί να έχει παρουσιάσεις, διαγράμματα και πανηγυρικά.
Αλλά το κράτος κρίνεται αλλού:
Στο αν κρατά το προσωπικό του.
Στο αν το σέβεται.
Στο αν το αμείβει δίκαια.
Στο αν του δίνει προοπτική.
Στο αν το προστατεύει από αυθαιρεσίες και “ερμηνείες”.
Γιατί χωρίς στελέχη, όλα τα υπόλοιπα είναι χαρτιά.
Και όταν ένας εκπρόσωπος των στρατιωτικών σου λέει ότι πάμε κάτω από 65.000, δεν σου περιγράφει αριθμούς.
Σου περιγράφει επιχειρησιακό κενό που έρχεται.
Το μόνο που απομένει είναι να αποφασίσουμε αν θα το δούμε εγκαίρως ή αφού “σκάσει”.
ΥΓ
Ο «Χάρτης Μετάβασης» βαφτίστηκε νέα εποχή.
Αλλά αν η «μετάβαση» γίνεται με αποψίλωση, τότε δεν είναι χάρτης πορείας.
Είναι χάρτης εγκατάλειψης.