Ο κ. Σπανός και η Περιφερειακή Αρχή αποφεύγουν ανεξάρτητες επιτόπιες μετρήσεις, δεν αγγίζουν τα ιζήματα, δεν καλύπτουν χωρικά τη ζώνη έως τον υγρότοπο Φάρου και επιχειρούν αποπροσανατολισμό με “πράσινες” επικοινωνιακές κορδέλες.
Στο Βαθύ Αυλίδας δεν συζητάμε για «εντυπώσεις». Συζητάμε για δημόσια υγεία, θαλάσσιο περιβάλλον, ιζήματα βυθού και τον υγρότοπο του Φάρου. Και απέναντι σε αυτό, η Περιφερειακή Αρχή επιλέγει ένα μοντέλο διαχείρισης που μυρίζει συγκάλυψη: «έλεγχο» με στοιχεία που δίνουν οι ίδιες οι επιχειρήσεις της περιοχής. Δηλαδή, οι ελεγχόμενοι ελέγχουν τον εαυτό τους – και η Διοίκηση το παρουσιάζει ως κανονικότητα.
1) Αυτό δεν είναι έλεγχος. Είναι πολιτική επιλογή αποφυγής ελέγχου.
Όταν υπάρχουν καταγγελίες, η αυτονόητη διοικητική στάση είναι μία: ανεξάρτητος, επιτόπιος, επιστημονικά τεκμηριωμένος έλεγχος, με πλήρη χωρική κάλυψη και μετρήσεις που δεν εξαρτώνται από «χαρτιά» τρίτων.
Αντί γι’ αυτό, βλέπουμε:
- Απουσία ανεξάρτητων επιτόπιων μετρήσεων από δημόσιο/επιστημονικό φορέα.
- Μη διενέργεια ελέγχου στα ιζήματα του βυθού (εκεί που «γράφεται» η ιστορία της ρύπανσης).
- Έλλειψη πλήρους χωρικής κάλυψης από το Βαθύ έως τον υγρότοπο του Φάρου.
Όλα αυτά δεν είναι «παράλειψη». Είναι πολιτική απόφαση αδράνειας. Και οι αποφάσεις έχουν υπογραφή.
2) Ο αποπροσανατολισμός με την «πράσινη πρωτιά» δεν σβήνει τη θάλασσα
Η Περιφερειακή Αρχή επιχειρεί να αλλάξει ατζέντα, προβάλλοντας τη λεγόμενη «πράσινη πρωτιά» των Ναυπηγείων Χαλκίδας.
Ας είμαστε καθαροί:
- Η αξιολόγηση ανθρακικού αποτυπώματος αφορά εκπομπές CO₂.
- Δεν είναι έλεγχος θαλάσσιας ρύπανσης.
- Δεν είναι έλεγχος βυθού.
- Δεν είναι έλεγχος ιζημάτων.
- Δεν είναι έλεγχος τοξικών/ρυπαντικών φορτίων.
Η σκόπιμη σύγχυση διαφορετικών αντικειμένων είναι πολιτική παραπλάνηση. Το CO₂ δεν μετράει βαρέα μέταλλα, δεν μετράει πετρελαιοειδή, δεν μετράει επιβάρυνση ιζημάτων. Τελεία.
3) Αρχαία Αυλίδα: Θεσμική ασάφεια που γεννά θεσμικό κίνδυνο
Εξίσου ανησυχητική είναι η στάση της Περιφέρειας στο ζήτημα της Αρχαίας Αυλίδας. Εδώ και μήνες αποφεύγεται η καθαρή απάντηση στο κρίσιμο ερώτημα:
Υπάρχει ή όχι επικαιροποιημένη αποτύπωση της Αρχαίας Αυλίδας στο Αρχαιολογικό Κτηματολόγιο;
Χωρίς:
- σαφή χωρική τεκμηρίωση,
- ενσωμάτωση σύγχρονων παλαιογεωγραφικών δεδομένων,
- πλήρη και καθαρή απεικόνιση των ορίων,
ο σχεδιασμός έργων «ανάδειξης» και «παράκαμψης» δεν είναι απλώς προβληματικός. Είναι θεσμικά επισφαλής: αφήνει κενά, ανοίγει παράθυρα, δημιουργεί σύγκρουση αρμοδιοτήτων και μετατρέπει την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς σε πεδίο επικοινωνίας και όχι ευθύνης.
4) Τα ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν δημόσια – χωρίς υπεκφυγές
Η Περιφερειακή Αρχή οφείλει να απαντήσει καθαρά:
- Ποιος δημόσιος/επιστημονικός φορέας έκανε ανεξάρτητες επιτόπιες μετρήσεις στο Βαθύ; Πότε; Με ποιο πρωτόκολλο;
- Έγινε ή όχι δειγματοληψία ιζημάτων βυθού; Αν όχι, γιατί;
- Υπάρχει ή όχι πλήρης χωρική κάλυψη ελέγχων έως τον υγρότοπο Φάρου;
- Γιατί ο «έλεγχος» περιορίστηκε σε στοιχεία που προσκόμισαν οι ελεγχόμενοι;
- Για την Αρχαία Αυλίδα: υπάρχει επικαιροποιημένη αποτύπωση στο Αρχαιολογικό Κτηματολόγιο; Ναι ή όχι; Σε ποια ημερομηνία/έκδοση στηρίζεται ο σχεδιασμός;
Μέχρι να απαντηθούν αυτά, όλα τα υπόλοιπα είναι δηλώσεις χωρίς αντίκρισμα.
5) Συμπέρασμα: Περιβάλλον και κληρονομιά δεν είναι PR
Η προστασία του περιβάλλοντος και της πολιτιστικής κληρονομιάς δεν είναι υπόθεση δημοσίων σχέσεων. Είναι υποχρέωση. Και όταν ο Περιφερειάρχης Στερεάς Ελλάδας επιλέγει να μην προχωρήσει σε ανεξάρτητους, επιτόπιους και επιστημονικά τεκμηριωμένους ελέγχους, τότε αναλαμβάνει πλήρως και δημόσια την ευθύνη για τις συνέπειες αυτής της επιλογής.
Όσο η Περιφέρεια κρύβεται πίσω από χαρτιά, γενικόλογες ανακοινώσεις και «πράσινα» επικοινωνιακά σήματα, η πολιτική ευθύνη βαραίνει αποκλειστικά την ίδια.