Όταν η Περιφέρεια δεν μπορεί — ή δεν θέλει — να δώσει στοιχεία για λύματα, ελέγχους, πρόστιμα και δημόσια υγεία, τότε το πρόβλημα δεν είναι η «κακογραμμένη ερώτηση». Είναι η ίδια η διοίκηση.
Πάνω από έναν χρόνο χωρίς ουσιαστική απάντηση.
Πάνω από έναν χρόνο χωρίς στοιχεία.
Πάνω από έναν χρόνο χωρίς καθαρή εικόνα για το αν ελέγχονται οι βιολογικοί καθαρισμοί στην Εύβοια.
Και μιλάμε για λύματα.
Μιλάμε για υδροφόρο ορίζοντα.
Μιλάμε για ρέματα, πηγάδια, υπέδαφος, δημόσια υγεία.
Δεν μιλάμε για χαρτοπόλεμο γραφείων.
Στην καθορισμένη διαδικασία λογοδοσίας του Περιφερειακού Συμβουλίου επανήλθε το ερώτημα που έπρεπε ήδη να είχε απαντηθεί από τον Δεκέμβριο του 2024: τι γίνεται με τους ελέγχους στους βιολογικούς καθαρισμούς της Εύβοιας;
Πόσοι έλεγχοι έγιναν;
Πού έγιναν;
Τι βρήκαν;
Υπήρξαν πρόστιμα;
Λειτουργούν σωστά οι βιολογικοί καθαρισμοί των Δήμων;
Ελέγχονται οι μονάδες επεξεργασίας λευκού κρέατος, που παράγουν τεράστιους όγκους αποβλήτων;
Έχουν εντοπιστεί βυτία να αδειάζουν παράνομα λύματα σε ρέματα ή πηγάδια;
Αυτές είναι οι ερωτήσεις. Καθαρές. Συγκεκριμένες. Απολύτως θεσμικές.
Και όμως, αντί για απαντήσεις, δόθηκαν υπεκφυγές.
Η Περιφέρεια απάντησε στην ερώτηση ή προσπάθησε να αποφύγει τον έλεγχο;
Η απάντηση που φέρεται να δόθηκε δεν αγγίζει την ουσία.
Δεν δίνει αριθμούς.
Δεν δίνει αποτελέσματα.
Δεν δίνει πρόστιμα.
Δεν δίνει εικόνα ελέγχων.
Αντί γι’ αυτά, ακούστηκαν δικαιολογίες: ότι η ερώτηση ήταν «κακογραμμένη», ότι δεν υπάρχει αρκετό προσωπικό, ότι ζητήθηκαν «πολλά πράγματα».
Αλήθεια τώρα;
Όταν τίθεται θέμα λυμάτων, δημόσιας υγείας και πιθανής ρύπανσης του υδροφόρου ορίζοντα, η απάντηση της διοίκησης είναι να κάνει φιλολογική διόρθωση στην ερώτηση;
Όταν ζητούνται στοιχεία για βιολογικούς καθαρισμούς, η Περιφέρεια απαντά ότι δεν έχει προσωπικό;
Και αν δεν έχει προσωπικό, τότε ποιος ελέγχει;
Αν δεν γίνονται έλεγχοι, ποιος προστατεύει την κοινωνία;
Αν γίνονται έλεγχοι, γιατί δεν δίνονται τα στοιχεία;
Και αν υπάρχουν στοιχεία αλλά δεν δίνονται, τότε τι ακριβώς κρύβεται;
Η Εύβοια δεν μπορεί να ζει με βιολογικούς στο σκοτάδι
Η Εύβοια δεν είναι ένας μικρός, αδιάφορος διοικητικός φάκελος. Είναι ένας νομός με βαριά παραγωγική δραστηριότητα, μονάδες επεξεργασίας κρέατος, αστικά λύματα, παραλιακές ζώνες, τουρισμό, γεωργία, κτηνοτροφία, ρέματα και υπόγεια νερά.
Ειδικά οι μονάδες επεξεργασίας λευκού κρέατος έχουν κρίσιμο περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Η Εύβοια κατέχει σημαντικό ποσοστό της παραγωγής στη χώρα και τα λύματα μετά τη σφαγή πουλερικών ή χοίρων δεν είναι «λεπτομέρεια». Είναι βαρύ περιβαλλοντικό φορτίο που απαιτεί αυστηρό, συστηματικό και τεκμηριωμένο έλεγχο.
Εδώ δεν χωρούν χαμόγελα, δημόσιες σχέσεις και υπηρεσιακές ασάφειες.
Ή οι βιολογικοί λειτουργούν σωστά και αυτό αποδεικνύεται με στοιχεία.
Ή δεν λειτουργούν σωστά και κάποιοι κάνουν ότι δεν βλέπουν.
Ή δεν ελέγχονται επαρκώς και τότε η πολιτική ευθύνη είναι τεράστια.
Κούκουζας και Σπανός στο κάδρο της ευθύνης
Ο κ. Κούκουζας και ο Περιφερειάρχης Φάνης Σπανός δεν μπορούν πλέον να κρύβονται πίσω από υπηρεσιακές γενικότητες.
Η υπόθεση έχει ξεπεράσει το επίπεδο της απλής διοικητικής καθυστέρησης. Όταν ένα ερώτημα για τη δημόσια υγεία μένει αναπάντητο πάνω από έναν χρόνο, δεν μιλάμε για αβλεψία. Μιλάμε για θεσμική αποτυχία.
Και όταν, αντί για στοιχεία, η απάντηση είναι κριτική στο ύφος της ερώτησης, τότε η εικόνα γίνεται ακόμη βαρύτερη.
Διότι εδώ υπάρχει ένα αμείλικτο ερώτημα:
Η Περιφέρεια δεν γνωρίζει τι συμβαίνει με τους βιολογικούς καθαρισμούς;
Ή γνωρίζει και δεν θέλει να το πει;
Και στις δύο περιπτώσεις, το πολιτικό πρόβλημα είναι τεράστιο.
Η έλλειψη προσωπικού δεν είναι συγχωροχάρτι
Η γνωστή καραμέλα της υποστελέχωσης δεν μπορεί να λειτουργεί ως συγχωροχάρτι για τα πάντα.
Ναι, οι υπηρεσίες μπορεί να έχουν ελλείψεις.
Ναι, μπορεί να υπάρχουν δυσκολίες.
Ναι, μπορεί να απαιτείται ενίσχυση.
Αλλά η δημόσια υγεία δεν μπαίνει σε αναμονή.
Ο υδροφόρος ορίζοντας δεν περιμένει προσλήψεις.
Τα λύματα δεν σταματούν να ρέουν επειδή μια υπηρεσία δηλώνει αδυναμία.
Αν η Περιφέρεια δεν έχει μηχανισμό ελέγχου, να το πει δημόσια.
Αν έχει μηχανισμό, να παρουσιάσει τα αποτελέσματα.
Αν υπάρχουν παραβάσεις, να δημοσιοποιηθούν.
Αν υπάρχουν πρόστιμα, να ανακοινωθούν.
Αν δεν υπάρχουν πρόστιμα, να εξηγηθεί γιατί.
Τόσο απλά. Τόσο καθαρά. Τόσο υποχρεωτικά.
Από τη λογοδοσία στην Αποκεντρωμένη και μετά στον εισαγγελέα
Το μήνυμα πλέον είναι σαφές: τα στοιχεία θα ζητηθούν μέχρι τέλους.
Αν δεν δοθούν από την Περιφέρεια, θα ζητηθούν από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση.
Αν και εκεί συνεχιστεί το σκοτάδι, η υπόθεση οφείλει να πάει εκεί που πρέπει: στην εισαγγελική διερεύνηση.
Γιατί όταν υπάρχει πιθανότητα βιολογικοί καθαρισμοί να μη λειτουργούν σωστά, όταν υπάρχουν ερωτήματα για παράνομες αποθέσεις λυμάτων, όταν δεν δίνονται στοιχεία για ελέγχους και πρόστιμα, τότε δεν μιλάμε πια μόνο για πολιτική αντιπαράθεση.
Μιλάμε για ενδεχόμενη έκθεση της κοινωνίας σε κίνδυνο.
Μιλάμε για περιβαλλοντική αδιαφάνεια.
Μιλάμε για θεσμική συγκάλυψη, εφόσον οι αρμόδιοι συνεχίζουν να μη δίνουν καθαρές απαντήσεις.
Η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας οφείλει να απαντήσει τώρα.
Όχι με εκθέσεις ιδεών.
Όχι με ειρωνείες.
Όχι με δικαιολογίες περί προσωπικού.
Όχι με σχόλια για το πώς γράφτηκε η ερώτηση.
Με στοιχεία.
Πόσοι έλεγχοι έγιναν;
Σε ποιους βιολογικούς;
Τι βρέθηκε;
Ποιοι παρανόμησαν;
Ποιοι τιμωρήθηκαν;
Ποιοι δεν ελέγχθηκαν ποτέ;
Και ποιος έχει την πολιτική ευθύνη για αυτή τη σιωπή;
Γιατί εδώ δεν κρίνεται η ευγένεια κανενός.
Κρίνεται η υγεία των πολιτών.
Κρίνεται το νερό της Εύβοιας.
Κρίνεται η αξιοπιστία της Περιφέρειας.
Και αν κάποιοι νόμιζαν ότι το θέμα θα θαφτεί κάτω από υπηρεσιακές υπεκφυγές, έκαναν λάθος.
Ο έλεγχος θα πάει μέχρι τέλους.
Και αυτή τη φορά, κανείς δεν θα μπορεί να πει ότι δεν ήξερε.