Η ανάπλαση της Βενιζέλου στη Χαλκίδα δεν είναι πλέον μόνο ζήτημα αισθητικής. Είναι ζήτημα ευθύνης, ελέγχου και θεσμικής λογοδοσίας.
Υπάρχουν στιγμές που η πολιτική αλαζονεία προηγείται της απάντησης.
Που το ύφος σηκώνεται πιο γρήγορα από τα στοιχεία.
Που το δάχτυλο κουνιέται με άνεση, πριν δοθούν οι εξηγήσεις που απαιτούν οι πολίτες.
Η υπόθεση της ανάπλασης της οδού Βενιζέλου στη Χαλκίδα φαίνεται πως μπαίνει ακριβώς σε αυτή τη φάση.
Διότι εδώ δεν έχουμε μια απλή διαφωνία για το αν αρέσει ή δεν αρέσει ένα έργο. Δεν έχουμε μια συζήτηση καφενείου για πεζοδρόμια, κάδους και παρεμβάσεις. Έχουμε ένα καθαρό θεσμικό ερώτημα:
Άλλο εγκρίθηκε και άλλο κατασκευάστηκε;
Και αν ναι, τότε ποιος το αποφάσισε; Ποιος το επέτρεψε; Ποιος το έλεγξε;
Το δάχτυλο σηκώθηκε. Οι απαντήσεις όμως;
Η κυρία Βάκα, σύμφωνα με όσα καταγγέλλονται δημόσια, φέρεται να επικαλέστηκε τη θετική γνωμοδότηση για το έργο, επιχειρώντας να μεταφέρει την ευθύνη εκεί όπου τη βολεύει πολιτικά.
Μόνο που υπάρχει μια κρίσιμη λεπτομέρεια.
Η γνωμοδότηση ενός Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής δεν είναι λευκή επιταγή. Δεν είναι άδεια για να αλλάζει ένα έργο στην πορεία, να μετατρέπεται κατά το στάδιο της κατασκευής και μετά να εμφανίζεται ως δήθεν αυτονόητο αποτέλεσμα της αρχικής έγκρισης.
Αν το Συμβούλιο Αρχιτεκτονικής γνωμοδότησε για μια συγκεκριμένη μελέτη, τότε η διοίκηση οφείλει να εξηγήσει αν αυτό που κατασκευάστηκε είναι πράγματι αυτό που εγκρίθηκε.
Και αν δεν είναι, τότε δεν χωρούν ούτε ειρωνείες ούτε υπεροπτικό ύφος.
Χωρούν μόνο απαντήσεις.
Άλλο η μελέτη, άλλο το εργοτάξιο
Το κρίσιμο σημείο είναι απλό και δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από πολιτικές κορώνες.
Κατά την κατασκευή, όπως αναφέρεται, εμφανίστηκαν σοβαρές αλλαγές. Κάδοι, παρεμβάσεις, αλλοίωση της αρχικής εικόνας και στοιχεία που φέρονται να μην είχαν εγκριθεί από το αρμόδιο Συμβούλιο.
Αν αυτό ισχύει, τότε το πρόβλημα είναι πολύ σοβαρότερο από μια άστοχη επιλογή.
Διότι σε ένα δημόσιο έργο, ειδικά σε κεντρικό δρόμο της πόλης, δεν μπορεί ο καθένας να προσθέτει, να αφαιρεί, να μετακινεί ή να αλλοιώνει στοιχεία κατά βούληση.
Δεν είναι ιδιωτική αυλή η Βενιζέλου.
Δεν είναι πρόχειρο εργοτάξιο χωρίς κανόνες.
Δεν είναι έργο που ανήκει στη δημοτική αρχή.
Ανήκει στους πολίτες.
Και όταν οι πολίτες πληρώνουν, δικαιούνται να γνωρίζουν.
Το ερώτημα που καίει τον Δήμο Χαλκιδέων
Ο Δήμος Χαλκιδέων οφείλει να απαντήσει συγκεκριμένα:
Ποια μελέτη εγκρίθηκε;
Ποιες αλλαγές έγιναν κατά την κατασκευή;
Υπήρξαν νέες εγκρίσεις για αυτές τις αλλαγές;
Πέρασαν ξανά από τα αρμόδια όργανα;
Ποιος υπέγραψε ή ανέχθηκε τις παρεμβάσεις;
Αυτά είναι τα ερωτήματα. Όχι το ποιος θίχτηκε. Όχι ποιος ενοχλήθηκε. Όχι ποιος θέλει να εμφανιστεί δικαιωμένος.
Στα δημόσια έργα δεν μετράει το ύφος. Μετράει ο φάκελος.
Δεν μετράει το δάχτυλο. Μετράει η υπογραφή.
Δεν μετράει η πολιτική αυταρέσκεια. Μετράει η νομιμότητα.
Τα μαντάτα είναι μπροστά
Η φράση «τα μαντάτα είναι μπροστά» δεν είναι απειλή. Είναι πολιτική προειδοποίηση.
Γιατί όταν ένα έργο ανοίγει τέτοια ερωτήματα, κάποια στιγμή θα πρέπει να ανοίξει και ο φάκελος. Να φανεί τι εγκρίθηκε, τι άλλαξε, ποιος το ενέκρινε και με ποια διαδικασία.
Και τότε το υπεροπτικό ύφος δεν θα αρκεί.
Διότι η διοίκηση μπορεί να σηκώνει το δάχτυλο όσο θέλει. Αλλά όταν η πραγματικότητα του έργου δεν συμφωνεί με την πραγματικότητα της μελέτης, τότε το πρόβλημα δεν είναι επικοινωνιακό.
Είναι πολιτικό.
Είναι θεσμικό.
Και ενδεχομένως διοικητικό.
Η πόλη δεν διοικείται με ύφος
Η Χαλκίδα δεν χρειάζεται δημάρχους που απαντούν με υπεροψία. Χρειάζεται διοίκηση που σέβεται τη διαδικασία, τους θεσμούς και τον δημόσιο χώρο.
Η Βενιζέλου δεν είναι απλώς ένας δρόμος. Είναι η εικόνα της πόλης. Είναι πέρασμα, βιτρίνα, καθημερινότητα. Και κάθε παρέμβαση εκεί πρέπει να είναι απολύτως καθαρή, νόμιμη και τεκμηριωμένη.
Αν η δημοτική αρχή θεωρεί ότι όλα έγιναν σωστά, ας το αποδείξει.
Όχι με φωνές.
Όχι με ειρωνείες.
Όχι με κουνημένα δάχτυλα.
Με έγγραφα.
Με εγκρίσεις.
Με καθαρές απαντήσεις.
Μάθαμε να κουνάμε δάχτυλα με υπεροπτικό ύφος.
Μόνο που η πόλη δεν κυβερνιέται με δάχτυλα.
Κυβερνιέται με ευθύνη.
Και στη Βενιζέλου το ερώτημα πλέον είναι ένα:
Εγκρίθηκε αυτό που κατασκευάστηκε ή κατασκευάστηκε κάτι άλλο από αυτό που εγκρίθηκε;
Γιατί αν ισχύει το δεύτερο, τότε τα μαντάτα δεν είναι απλώς μπροστά.
Είναι ήδη στην πόρτα του Δήμου.