Οι δανειολήπτες CHF «σήκωσαν» την ελληνική εξαίρεση στην Ευρώπη — και τώρα η χώρα δεν μπορεί να κάνει πως δεν βλέπει
Δεν το έφεραν «γραφεία». Δεν το έφεραν «κομματικά επιτελεία». Δεν το έφερε κανένας μηχανισμός εξουσίας.
Το έφεραν άνθρωποι.
Μια μικρή ομάδα, 50–70 δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο. Μια άτυπη επιτροπή πολιτών — «Επιτροπή Δανειοληπτών CHF – Συσπείρωση & Δράση» — χωρίς νομική προσωπικότητα, χωρίς θεσμικό κύρος, χωρίς «πλάτες». Μόνο με ένα πράγμα που τρομάζει το σύστημα: επιμονή.
Στέκονται επίμονα έξω από το Υπουργείο Οικονομικών, όχι για να ζητήσουν «χατίρι», αλλά για να φωνάξουν κάτι που θα έπρεπε να είναι αυτονόητο σε ευρωπαϊκή δημοκρατία:
Πώς γίνεται, μέσα στην ίδια Ευρωπαϊκή Ένωση, οι Έλληνες δανειολήπτες σε CHF να είναι η ΜΟΝΑΔΙΚΗ περίπτωση που δεν βρήκε ουσιαστική δικαίωση;
Το ελληνικό “παράδοξο”: ίδια Ευρώπη, άλλη δικαιοσύνη
Εδώ είναι το “ζουμί” — και γι’ αυτό η υπόθεση δεν είναι «ιδιωτική διαφορά», αλλά ζήτημα ισότητας και κράτους δικαίου.
Στην Ελλάδα, η νομολογία του Αρείου Πάγου περιορίζει τον έλεγχο των ρητρών συναλλαγματικού κινδύνου, σε αντίθεση με την πρακτική/λογική που επικράτησε σε άλλα κράτη-μέλη.
Και έτσι προκύπτει ένα σκάνδαλο ευρωπαϊκής κλίμακας, ντυμένο με νομικές γραβάτες:
- Η ίδια Οδηγία 93/13/ΕΟΚ
- Το ίδιο πρόβλημα
- Άλλο αποτέλεσμα για τους Έλληνες
Όχι επειδή το δίκαιο αλλάζει ανά χώρα.
Αλλά επειδή στην πράξη η προστασία εφαρμόστηκε αλλιώς.
Τι ζητούν (και τι ΔΕΝ ζητούν)
Δεν ζητούν προνόμιο.
Δεν ζητούν «κούρεμα για να σωθούν».
Δεν ζητούν να τους χαριστεί κάτι.
Ζητούν ίση εφαρμογή του ευρωπαϊκού δικαίου.
Ζητούν να μην είναι η Ελλάδα το “μαύρο κουτί” της Ένωσης, όπου ο καταναλωτής προστατεύεται στα χαρτιά και εγκαταλείπεται στην πράξη.
Γιατί το θέμα είναι πολιτικό (όχι μόνο δικαστικό)
Γιατί όταν:
- η ίδια ευρωπαϊκή οδηγία οδηγεί σε ανόμοια προστασία,
- οι πολίτες ενός κράτους-μέλους καταλήγουν σε δυσμενέστερη μεταχείριση,
- και το αποτέλεσμα είναι μαζική, διαρκής οικονομική ασφυξία,
τότε δεν μιλάμε για «μια ακόμη υπόθεση».
Μιλάμε για ρήγμα στην ισότητα των Ευρωπαίων πολιτών.
Η αναφορά στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: ο πυρήνας
Αυτός ήταν ο πυρήνας της αναφοράς προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο:
Όχι ειδική μεταχείριση. Ισότητα.
Γιατί σε μια Ένωση δικαίου, η προστασία δεν μπορεί να είναι γεωγραφικά επιλεκτική.
Δεν γίνεται να είσαι Ευρωπαίος πολίτης “πλήρης” στο Βορρά και “κουτσός” στο Νότο.
Τώρα η υπόθεση είναι στο ευρωπαϊκό προσκήνιο — και η Ελλάδα δεν μπορεί πια να κάνει πως δεν βλέπει.
Γιατί όταν μια μικρή ομάδα πολιτών, χωρίς τίποτα στα χέρια της πέρα από το δίκιο της, καταφέρνει να σηκώσει ευρωπαϊκό θέμα, τότε το αφήγημα «δεν γίνεται τίποτα» καταρρέει.
Το άδικο μπορεί να δείχνει ισχυρό. Μπορεί να έχει χρόνο, χρήμα, μηχανισμούς.
Αλλά έχει ένα πρόβλημα: δεν είναι δίκαιο.
Και γι’ αυτό, στο τέλος, ούτε υπερισχύει, ούτε νικά.