Παρέμβαση του Δαυίδ Ευστάθιου Παπανδρέου για το άρθρο 96 του νομοσχεδίου του ΥΠΕΝ και τις καμένες αναδασωτέες εκτάσεις
Πηγή: Δαυίδ Ευστάθιος Παπανδρέου
Σοβαρά ερωτήματα για τη Βόρεια Εύβοια, την πορεία της αναδάσωσης μετά την καταστροφική πυρκαγιά του 2021 και τις νέες ρυθμίσεις που αφορούν τις αναδασωτέες εκτάσεις θέτει με παρέμβασή του ο Δαυίδ Ευστάθιος Παπανδρέου.
Στο επίκεντρο της παρέμβασης βρίσκεται το άρθρο 96 εκτενούς νομοσχεδίου του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το οποίο, σύμφωνα με όσα καταγγέλλονται, προβλέπει ότι σε δάσος ή δασική έκταση που κάηκε μπορεί να αίρεται υποχρεωτικά η αναδάσωση για το τμήμα όπου πριν από την πυρκαγιά είχε ήδη εγκριθεί αίτηση επέμβασης.
Με απλά λόγια, όπως επισημαίνεται, η προϋπάρχουσα έγκριση για έργα, όπως αιολικά πάρκα, φωτοβολταϊκά ή άλλες παρεμβάσεις, φαίνεται να υπερισχύει της φυσικής αποκατάστασης του καμένου δάσους.
Και αυτό, για τη Βόρεια Εύβοια, δεν είναι μια απλή τεχνική λεπτομέρεια. Είναι πολιτικό και περιβαλλοντικό ζήτημα πρώτης γραμμής.
Οι εξαγγελίες που έμειναν στα λόγια
Τέσσερα χρόνια μετά τις πανηγυρικές εξαγγελίες του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για το «μεγαλύτερο πρόγραμμα αναδάσωσης» των καμένων εκτάσεων, η εικόνα που περιγράφεται είναι αποκαρδιωτική.
Σύμφωνα με την παρέμβαση του Δαυίδ Ευστάθιου Παπανδρέου, ενώ είχαν καεί εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα μοναδικού δάσους και είχε παρουσιαστεί σχέδιο αποκατάστασης με χρηματοδοτήσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ, στην πράξη η αναδάσωση περιορίστηκε δραματικά.
Από το σύνολο των 153.182 αναδασωτέων στρεμμάτων της αρχικής μελέτης, αναφέρεται ότι αποφασίστηκε αναδάσωση μόλις για 9.382 στρέμματα, καθώς το τελικό κονδύλι δεν επαρκούσε για περισσότερα. Ακόμη πιο σοβαρό είναι το ερώτημα τι απέγινε και αυτό το περιορισμένο αντικείμενο, καθώς γίνεται λόγος για εξαφάνισή του από τη σχετική διακήρυξη του ΤΑΙΠΕΔ.
Η Βόρεια Εύβοια, δηλαδή, που παρουσιάστηκε ως «πιλοτικό μοντέλο αναγέννησης», έμεινε να μετρά εξαγγελίες, μειωμένα κονδύλια και ανοιχτές πληγές.
Το άρθρο 96 και η μεγάλη ανησυχία
Το κρίσιμο σημείο είναι το άρθρο 96 του νομοσχεδίου του ΥΠΕΝ.
Όπως καταγγέλλεται, με τη συγκεκριμένη ρύθμιση προβλέπεται ότι αν σε μια δασική έκταση που κάηκε είχε εγκριθεί πριν από την πυρκαγιά αίτηση επέμβασης, τότε για το συγκεκριμένο τμήμα αίρεται υποχρεωτικά η αναδάσωση.
Αυτό δημιουργεί εύλογο φόβο ότι καμένες εκτάσεις, αντί να αποκατασταθούν, μπορεί να οδηγηθούν σε άλλες χρήσεις, εφόσον υπήρχαν προηγούμενες εγκρίσεις.
Η ανησυχία γίνεται ακόμη μεγαλύτερη επειδή, όπως υπενθυμίζει ο Δαυίδ Ευστάθιος Παπανδρέου, στις 27 Ιουλίου 2021 είχε δημοσιευθεί στη Διαύγεια απόφαση τοποθέτησης 17 ανεμογεννητριών στον Δήμο Μαντουδίου – Λίμνης – Αγίας Άννας.
Δύο εβδομάδες αργότερα, η Βόρεια Εύβοια ζούσε την καταστροφική πυρκαγιά που άλλαξε για πάντα τον τόπο, την οικονομία, το περιβάλλον και τη ζωή χιλιάδων κατοίκων.
Τα vouchers δεν απαντούν στο πρόβλημα
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση προβάλλει δράσεις στήριξης, όπως τα vouchers Κοινωνικού Τουρισμού για τη Βόρεια Εύβοια.
Κανείς δεν αμφισβητεί ότι η τοπική οικονομία χρειάζεται στήριξη. Οι επαγγελματίες, οι κάτοικοι, ο τουρισμός, τα χωριά και οι μικρές επιχειρήσεις έχουν ανάγκη από ανάσα.
Όμως τα vouchers δεν μπορούν να υποκαταστήσουν την αναδάσωση.
Δεν μπορούν να καλύψουν την απώλεια του δάσους.
Δεν μπορούν να απαντήσουν στα ερωτήματα για τις αναδασωτέες εκτάσεις.
Δεν μπορούν να γίνουν επικοινωνιακό αντίβαρο σε μια πολιτική που, αντί να επουλώνει τις πληγές, φαίνεται να ανοίγει δρόμο σε νέες επεμβάσεις.
Η Βόρεια Εύβοια δεν χρειάζεται μόνο επισκέπτες για λίγες ημέρες. Χρειάζεται αποκατάσταση για τις επόμενες γενιές.
Το πολιτικό ερώτημα
Το ερώτημα πλέον είναι καθαρό:
Θα αποκατασταθεί το δάσος ή θα μετατραπεί η καμένη γη σε πεδίο ενεργειακών εγκαταστάσεων;
Θα τηρηθούν οι εξαγγελίες για την ανασυγκρότηση ή θα μείνουν οι κάτοικοι με υποσχέσεις, περικοπές και νομοθετικά παράθυρα;
Θα υπάρξει διαφάνεια για τις άδειες, τις εγκρίσεις επέμβασης και τις εκτάσεις που επηρεάζονται ή όλα θα περάσουν μέσα από ένα άρθρο, στα μουλωχτά, χωρίς ουσιαστική πολιτική λογοδοσία;
Η σιωπή εδώ δεν είναι ουδετερότητα. Είναι συνενοχή.
Διότι όταν ένας τόπος έχει καεί, όταν άνθρωποι έχασαν δουλειές, εισόδημα, περιουσίες και μέλλον, η Πολιτεία έχει μία βασική υποχρέωση: να προστατεύσει ό,τι απέμεινε και να αποκαταστήσει ό,τι καταστράφηκε.
Όχι να ανοίγει δρόμους για νέες χρήσεις πάνω στις στάχτες.
Τα ερωτήματα που ζητούν απάντηση
Η παρέμβαση του Δαυίδ Ευστάθιου Παπανδρέου θέτει, ουσιαστικά, πέντε καίρια ερωτήματα:
Πρώτον, τι απέγινε το μεγάλο πρόγραμμα αναδάσωσης που είχε εξαγγελθεί για τη Βόρεια Εύβοια;
Δεύτερον, γιατί από τις αρχικές αναδασωτέες εκτάσεις το τελικό αντικείμενο περιορίστηκε τόσο δραματικά;
Τρίτον, ποιες ακριβώς εκτάσεις αφορά το άρθρο 96 του νομοσχεδίου;
Τέταρτον, υπάρχουν στη Βόρεια Εύβοια προϋπάρχουσες εγκρίσεις επέμβασης που μπορεί να επηρεαστούν από τη νέα ρύθμιση;
Πέμπτον, δεσμεύεται η κυβέρνηση ότι καμία καμένη αναδασωτέα έκταση δεν θα χρησιμοποιηθεί για την εγκατάσταση ανεμογεννητριών ή άλλων ενεργειακών έργων;
Απαντήσεις χρειάζονται τώρα. Όχι μετά την ψήφιση. Όχι μετά τις μπουλντόζες. Όχι όταν θα είναι αργά.
Η Βόρεια Εύβοια δεν κάηκε για να γίνει ενεργειακό οικόπεδο.
Οι κάτοικοί της δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται με τουριστικά κουπόνια τη μία ημέρα και με νομοθετικές ρυθμίσεις αποχαρακτηρισμού την άλλη.
Αν η κυβέρνηση θέλει να αποδείξει ότι σέβεται πραγματικά τον τόπο, ας αφήσει τα επικοινωνιακά ημίμετρα και ας απαντήσει καθαρά:
δάσος ή ανεμογεννήτριες πάνω στις στάχτες;
Πηγή: Δαυίδ Ευστάθιος Παπανδρέου