Πέντε χρόνια χρειάστηκαν για να αποδείξει μια 41χρονη μητέρα αυτό που θα έπρεπε να είναι αυτονόητο σε κάθε κράτος δικαίου: ότι η λοχεία και η καισαρική δεν μπορούν να μετατρέπονται σε αιτία επαγγελματικού αποκλεισμού.
Το Συμβούλιο της Επικρατείας επικύρωσε ότι η ΕΥΠ όφειλε να βρει λύση, όχι να κρυφτεί πίσω από την τυπικότητα. Γιατί όταν η Διοίκηση αντιμετωπίζει τη μητρότητα ως «κανέναν λόγο», το πρόβλημα δεν είναι η υποψήφια. Είναι ο ίδιος ο μηχανισμός.
Η γραφειοκρατία απέναντι στη λογική
Η 41χρονη είχε καταθέσει το 2020 τα δικαιολογητικά της για θέση στο Πολιτικό Τμήμα της ΕΥΠ και πληρούσε τα τυπικά προσόντα ώστε να περάσει στο στάδιο των γραπτών εξετάσεων. Η υπηρεσία την ενημέρωσε στις 15-16 Ιανουαρίου για εξετάσεις που θα γίνονταν μόλις έντεκα ημέρες αργότερα.
Στις 16 Ιανουαρίου γέννησε με καισαρική. Ενημέρωσε άμεσα, κατέθεσε ιατρικά και διοικητικά έγγραφα, ζήτησε είτε να εξεταστεί στον τόπο διαμονής της είτε λίγες ημέρες αργότερα, όταν θα μπορούσε να μετακινηθεί με ασφάλεια.
Η απάντηση ήταν ψυχρή, μηχανική και αποκαλυπτική: αποκλεισμός από τον διαγωνισμό, επειδή δεν προσήλθε την ίδια ημέρα με τους υπόλοιπους.
Το δικαστικό χαστούκι
Το Διοικητικό Εφετείο έκρινε ότι η αρμόδια επιτροπή όφειλε να λάβει μέτρα ώστε η υποψήφια να μη χάσει το δικαίωμά της να διεκδικήσει τη θέση λόγω ανωτέρας βίας, συνδεόμενης μάλιστα άμεσα με τη μητρότητα και το φύλο της.
Το δικαστήριο έδειξε και τον δρόμο που η υπηρεσία αρνήθηκε να δει:
είτε μικρή αναβολή περίπου δεκαπέντε ημερών, είτε ταυτόχρονη εξέταση κοντά στον τόπο κατοικίας της με εγγυήσεις αδιάβλητου.
Δηλαδή, όχι κάτι αδύνατο. Κάτι απολύτως εφικτό.
Τι είπε ουσιαστικά το ΣτΕ
Η ΕΥΠ επέλεξε να επιμείνει και να φτάσει την υπόθεση μέχρι το Συμβούλιο της Επικρατείας. Εκεί όμως ηττήθηκε ξανά.
Το ΣτΕ έκρινε ότι η συνταγματική προστασία της μητρότητας δεν είναι διακοσμητική έννοια ούτε θεωρητικό σύνθημα. Μπορεί να διασφαλιστεί χωρίς να θίγεται η αξιοκρατία και η τυπικότητα των δημόσιων διαγωνισμών.
Με απλά λόγια: το κράτος δεν δικαιούται να ζητά από μια γυναίκα που μόλις βγήκε από καισαρική να αποδείξει ότι αξίζει μια θέση εργασίας τρέχοντας στην Αθήνα, λες και η γέννα είναι διοικητική αβλεψία.
Η υπόθεση αυτή δεν εκθέτει απλώς μια επιτροπή. Εκθέτει ολόκληρη τη νοοτροπία μιας διοίκησης που μιλά για ίσες ευκαιρίες, αρκεί να μην χρειαστεί να μετακινήσει ούτε ένα χαρτί από τη θέση του.
Η 41χρονη δεν ζήτησε χάρη. Ζήτησε στοιχειώδη λογική, ισονομία και σεβασμό στη μητρότητα. Χρειάστηκε όμως να περάσει από δύο βαθμούς δικαιοσύνης για να ακούσει το αυτονόητο.
Και αυτό είναι το πιο βαρύ κατηγορητήριο: σε αυτή τη χώρα, συχνά δεν σε αποκλείει η ανεπάρκειά σου. Σε αποκλείει η αναλγησία του κράτους.