Η Εκκλησία τιμά τον διάκονο που μαρτύρησε με το Ευαγγέλιο στα χέρια και τον Πατριάρχη που επέλεξε να υπηρετήσει ως απλός μοναχός

Σήμερα, Τρίτη 11 Αυγούστου, την ονομαστική του εορτή έχει ο Εύπλοος.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη του Αγίου Εύπλου του Διακόνου και Μεγαλομάρτυρα και του Αγίου Νήφωνος, Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως. Το εορτολόγιο της ημέρας περιλαμβάνει επίσης τους νεομάρτυρες Αναστάσιο Πανερά και Δημήτριο τον Μπεγιάζη, καθώς και την ανάμνηση του θαύματος του Αγίου Σπυρίδωνος στην Κέρκυρα.

Ο Άγιος Εύπλους και το Ευαγγέλιο που δεν παρέδωσε

Ο Άγιος Εύπλους ήταν διάκονος στην Κατάνη της Σικελίας και έζησε στα χρόνια του μεγάλου διωγμού των χριστιανών από τον αυτοκράτορα Διοκλητιανό.

Συνελήφθη επειδή διάβαζε και δίδασκε το Ευαγγέλιο, σε μια εποχή κατά την οποία ακόμη και η κατοχή χριστιανικών βιβλίων μπορούσε να οδηγήσει κάποιον στον θάνατο. Οδηγήθηκε ενώπιον του ηγεμόνα Καλβισιανού κρατώντας το Ευαγγέλιο στα χέρια του και αρνήθηκε να το παραδώσει ή να θυσιάσει στα είδωλα.

Η ιστορία του Αγίου Εύπλου έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς έχουν διασωθεί πρακτικά από τη δίκη και τις ανακρίσεις του. Μέσα από αυτά αποτυπώνεται η σταθερή απόφασή του να μην αποκηρύξει την πίστη του, παρά τα βασανιστήρια και τις απειλές.

Ακόμη και την ώρα του μαρτυρίου συνέχισε να μιλά για το Ευαγγέλιο και να εξηγεί το περιεχόμενό του στους παρευρισκομένους. Τελικά καταδικάστηκε σε αποκεφαλισμό. Του κρέμασαν στον λαιμό τα Ευαγγέλια που είχε μαζί του, τον οδήγησαν στον τόπο της εκτέλεσης και, αφού προσευχήθηκε, παρέδωσε ήρεμα τον εαυτό του στον δήμιο.

Μαρτύρησε το 304 και η Εκκλησία τον τιμά ως μία από τις ηρωικές μορφές των πρώτων χριστιανικών αιώνων.

Ο Πατριάρχης που έγινε αχθοφόρος

Ο Άγιος Νήφων, κατά κόσμον Νικόλαος, υπήρξε μία από τις σημαντικότερες εκκλησιαστικές μορφές της μεταβυζαντινής περιόδου.

Ακολούθησε από νεαρή ηλικία τη μοναχική ζωή και βρέθηκε αρχικά κοντά στον ασκητή Αντώνιο. Στη συνέχεια εγκαταστάθηκε στο Άγιον Όρος, όπου συνδέθηκε με τη Μονή Διονυσίου και διακρίθηκε για τη μόρφωση, τη σύνεση και την πνευματική του συγκρότηση.

Διετέλεσε Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης και αναδείχθηκε τρεις φορές Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως, κατά τις περιόδους 1486–1488, 1497–1498 και για μικρό διάστημα το 1502. Αργότερα βρέθηκε στη Βλαχία, όπου εργάστηκε για την αναδιοργάνωση της τοπικής Εκκλησίας και την ενίσχυση της μοναστικής ζωής. Ο βίος του Αγίου συνδέθηκε ιδιαίτερα με τη μεταλαμπάδευση της βυζαντινής εκκλησιαστικής παράδοσης στις παραδουνάβιες περιοχές.

Η σύγκρουσή του με τον ηγεμόνα Ράντου τον Μέγα, όταν αρνήθηκε να ευλογήσει έναν αντικανονικό γάμο, τον ανάγκασε να εγκαταλείψει τη Βλαχία. Επέστρεψε στη Μονή Διονυσίου χωρίς να αποκαλύψει την πραγματική του ταυτότητα.

Παρουσιάστηκε ως ένας απλός μοναχός και ανέλαβε το ταπεινό διακόνημα του αχθοφόρου και του φροντιστή των υποζυγίων. Η παράδοση αναφέρει ότι η ταυτότητά του αποκαλύφθηκε στον ηγούμενο, ο οποίος συγκέντρωσε την αδελφότητα για να τον υποδεχθεί με τις τιμές που άρμοζαν σε έναν πρώην Οικουμενικό Πατριάρχη.

Ο Νήφων προσπάθησε να κρυφτεί, πιστεύοντας ότι η επίσημη υποδοχή προοριζόταν για κάποιον άλλο. Όταν ο ηγούμενος γονάτισε μπροστά του και του ζήτησε την ευλογία του, εκείνος έπεσε στα πόδια του ζητώντας συγχώρεση επειδή είχε αποκρύψει την ταυτότητά του.

Παρέμεινε στη Μονή Διονυσίου μέχρι την κοίμησή του, συνεχίζοντας να ζει με απλότητα και ταπεινοφροσύνη. Η κάρα και το δεξί του χέρι φυλάσσονται στη μονή, ενώ στη Ρουμανία τιμάται ως εθνικός άγιος και φωτιστής του ρουμανικού λαού.

Χρόνια πολλά σε όσους γιορτάζουν σήμερα!