Η δημόσια σύγκρουση αποκαλύπτει δύο διαφορετικά ΠΑΣΟΚ – Το ένα βλέπει προοδευτικές συνεργασίες και το άλλο φοβάται ότι θα χάσει τον χώρο του Κέντρου
Σε ανοιχτή πολιτική σύγκρουση οδηγούνται ο Χάρης Δούκας και η Άννα Διαμαντοπούλου, με αφορμή τόσο την αποτίμηση της κυβερνητικής πορείας της Νέας Δημοκρατίας όσο και το ενδεχόμενο συνεργασίας του ΠΑΣΟΚ με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα.
Ο δήμαρχος Αθηναίων απάντησε σε ιδιαίτερα έντονο ύφος στην Άννα Διαμαντοπούλου, δηλώνοντας ότι οι θέσεις της «δεν εκφράζουν τον κόσμο του ΠΑΣΟΚ».
Αφορμή αποτέλεσαν οι θετικές αναφορές της πρώην υπουργού για τη δημοσιονομική εικόνα της χώρας και τη διεθνή παρουσία της Ελλάδας κατά την περίοδο διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας.
Ο Χάρης Δούκας έγραψε χαρακτηριστικά:
«Οι θέσεις που εξέφρασε σήμερα η κυρία Διαμαντοπούλου, με τις οποίες δίνει τα εύσημα στην κυβέρνηση της Ν.Δ. για επιτυχίες στα δημοσιονομικά και την εικόνα της χώρας στο εξωτερικό, δεν εκφράζουν τον κόσμο του ΠΑΣΟΚ».
Και συνέχισε, συνδέοντας ευθέως τις τοποθετήσεις αυτές με την αρνητική στάση της Άννας Διαμαντοπούλου απέναντι στον διάλογο των προοδευτικών δυνάμεων:
«Μετά από αυτές, δεν μου κάνει εντύπωση που βρίσκει γελοίες τις θέσεις για διάλογο στον προοδευτικό χώρο».
Η λέξη «γελοία» άναψε φωτιά
Νωρίτερα, η Άννα Διαμαντοπούλου είχε χαρακτηρίσει «γελοία προσέγγιση» τη συζήτηση που άνοιξε ο Χάρης Δούκας για πιθανή συνεργασία του ΠΑΣΟΚ με την ΕΛΑΣ του Αλέξη Τσίπρα.
Η πρώην υπουργός υποστήριξε ότι ένα κόμμα που αρχίζει πριν από τις εκλογές να συζητά με ποιους θα συνεργαστεί, κινδυνεύει να «ανοίξει πόρτες και παράθυρα» και να χάσει ψηφοφόρους.
Η θέση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια διαφορετική επικοινωνιακή προσέγγιση. Εκφράζει μια ολόκληρη πολιτική στρατηγική: αυτόνομη πορεία του ΠΑΣΟΚ, απόρριψη της πρόωρης συζήτησης για συνεργασίες και προσπάθεια προσέγγισης ενός ευρύτερου, μετριοπαθούς και κεντρώου ακροατηρίου.
Ο Χάρης Δούκας κινείται στην ακριβώς αντίθετη κατεύθυνση.
Θεωρεί ότι ο κατακερματισμός της αντιπολίτευσης ευνοεί τη Νέα Δημοκρατία και ότι οι προοδευτικές δυνάμεις οφείλουν να συζητήσουν εγκαίρως τις προγραμματικές τους συγκλίσεις, ώστε να μπορεί να διαμορφωθεί μια αξιόπιστη εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης.
Δύο διαφορετικά ΠΑΣΟΚ κάτω από την ίδια στέγη
Πίσω από την προσωπική αντιπαράθεση αποκαλύπτεται το πραγματικό πρόβλημα του ΠΑΣΟΚ.
Ποιον πολιτικό χώρο επιδιώκει τελικά να εκφράσει;
Θέλει να αποτελέσει τον αυτόνομο κεντρώο πόλο που θα διεκδικήσει ψηφοφόρους τόσο από τη Νέα Δημοκρατία όσο και από την Αριστερά;
Ή θέλει να αναλάβει πρωταγωνιστικό ρόλο στη συγκρότηση μιας ευρύτερης προοδευτικής κυβερνητικής πλειοψηφίας;
Η Άννα Διαμαντοπούλου αντιλαμβάνεται ως κίνδυνο την πολιτική πρόσδεση του ΠΑΣΟΚ στον Αλέξη Τσίπρα και στον χώρο από τον οποίο προέρχεται η ΕΛΑΣ.
Ο Χάρης Δούκας βλέπει ως μεγαλύτερο κίνδυνο την αδυναμία συνεννόησης των αντιπολιτευτικών δυνάμεων και τη διατήρηση της Νέας Δημοκρατίας στην εξουσία λόγω πολυδιάσπασης.
Και οι δύο στρατηγικές έχουν πολιτική λογική. Δεν μπορούν, όμως, να εφαρμόζονται ταυτόχρονα χωρίς να εκπέμπεται προς την κοινωνία μια εικόνα σύγχυσης.
Ποιος εκφράζει πραγματικά τον κόσμο του ΠΑΣΟΚ;
Η κατηγορία του Χάρη Δούκα ότι η Άννα Διαμαντοπούλου «δεν εκφράζει τον κόσμο του ΠΑΣΟΚ» είναι εξαιρετικά βαριά.
Διότι δεν αμφισβητεί απλώς μία δήλωση. Αμφισβητεί την πολιτική αντιπροσωπευτικότητα μιας κεντρικής κομματικής φωνής.
Από την άλλη πλευρά, όταν η Άννα Διαμαντοπούλου χαρακτηρίζει «γελοία» μια πρόταση για πολιτικό διάλογο, δεν απορρίπτει μόνο τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάστηκε. Απαξιώνει δημόσια μία στρατηγική που υποστηρίζει σημαντικό τμήμα της κομματικής βάσης και της ευρύτερης προοδευτικής παράταξης.
Το αποτέλεσμα είναι ένα ΠΑΣΟΚ που, αντί να συζητά με σαφήνεια για την κοινωνία, την οικονομία και την επόμενη κυβέρνηση, συζητά για το ποιος δικαιούται να εκφράζει την ιστορία και τον κόσμο του.
Η ηγεσία δεν μπορεί να παραμένει στη μέση
Η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ καλείται πλέον να δώσει καθαρές απαντήσεις.
Η επίκληση της «αυτόνομης πορείας» μπορεί να λειτουργεί μέχρι τις εκλογές. Δεν απαντά, όμως, στο βασικό ερώτημα της κυβερνησιμότητας, ιδιαίτερα σε ένα πολιτικό σύστημα όπου οι αυτοδύναμες κυβερνήσεις δεν μπορούν να θεωρούνται δεδομένες.
Με ποιον θα κυβερνήσει το ΠΑΣΟΚ εάν δεν διαθέτει κοινοβουλευτική αυτοδυναμία;
Θα συζητήσει με την ΕΛΑΣ;
Θα αποκλείσει κατηγορηματικά οποιαδήποτε συνεργασία με τη Νέα Δημοκρατία;
Θα επιδιώξει κυβέρνηση προοδευτικών δυνάμεων ή θα περιμένει το αποτέλεσμα της κάλπης για να καθορίσει τη στάση του;
Η κοινωνία δεν χρειάζεται υπεκφυγές και ασαφείς διατυπώσεις. Χρειάζεται ξεκάθαρες πολιτικές θέσεις.
Δεν είναι προσωπική διαφορά – Είναι μάχη για την ψυχή του κόμματος
Η σύγκρουση Δούκα–Διαμαντοπούλου είναι μόνο η κορυφή του παγόβουνου.
Από τη μία βρίσκεται ένα ΠΑΣΟΚ που θέλει να συνομιλεί με τον προοδευτικό χώρο, να αναζητεί συγκλίσεις και να διεκδικεί την πολιτική αλλαγή μέσα από συνεργασίες.
Από την άλλη βρίσκεται ένα ΠΑΣΟΚ που επιχειρεί να διατηρήσει ίσες αποστάσεις, να προβάλει τη θεσμική και μεταρρυθμιστική του εικόνα και να αποφύγει κάθε σύνδεση με τον χώρο του Αλέξη Τσίπρα.
Το κρίσιμο ζήτημα, επομένως, δεν είναι ποιος κέρδισε τη συγκεκριμένη λεκτική αντιπαράθεση.
Το κρίσιμο ζήτημα είναι εάν το ΠΑΣΟΚ μπορεί να συνεχίσει να στεγάζει δύο τόσο διαφορετικές στρατηγικές χωρίς να παραλύσει πολιτικά.
Γιατί ένα κόμμα που δεν έχει αποφασίσει προς ποια κατεύθυνση θέλει να κινηθεί, δύσκολα μπορεί να πείσει την κοινωνία ότι είναι έτοιμο να κυβερνήσει.