Δεν ζητούν προνόμια. Ζητούν αξιοπρέπεια. Και αυτό, σε μια χώρα που έχει μάθει να βαφτίζει την αντοχή “κανονικότητα”, θεωρείται σχεδόν επαναστατικό.
Υπάρχουν στιγμές που η σιωπή δεν είναι ουδετερότητα. Είναι θέση. Είναι επιλογή. Είναι συνενοχή.
Και στον χώρο της εκπαίδευσης, όπου οι άνθρωποι καλούνται καθημερινά να στηρίξουν παιδιά, οικογένειες, σχολεία και ένα δημόσιο σύστημα που λειτουργεί συχνά στα όριά του, η σιωπή απέναντι στην αδικία δεν μπορεί να παρουσιάζεται ως «σοβαρότητα» ή «υπευθυνότητα».
Ο εκπαιδευτικός σήμερα δεν ζητά πολυτέλειες. Δεν ζητά προνόμια. Ζητά να μπορεί να ζήσει από τον μισθό του. Ζητά να μην τελειώνει ο μήνας πριν τελειώσει ο μισθός. Ζητά να μην αντιμετωπίζεται ως αναλώσιμος υπάλληλος ενός μηχανισμού που φορτώνει διαρκώς ευθύνες, γραφειοκρατία, αξιολογήσεις, πίεση και απαξίωση.
Κι όμως, την ίδια ώρα που ο 13ος και ο 14ος μισθός παραμένουν κομμένοι, την ίδια ώρα που η ακρίβεια γονατίζει οικογένειες, την ίδια ώρα που τα σχολεία παλεύουν με ελλείψεις, κόπωση και διοικητική ασφυξία, υπάρχουν ακόμη άνθρωποι μέσα στον ίδιο τον κλάδο που χειροκροτούν εκείνους που ευθύνονται για αυτή την κατάσταση.
Και εδώ αρχίζει το μεγάλο πρόβλημα.
Δεν μπορείς να είσαι και θύμα και χειροκροτητής
Ο εκπαιδευτικός δεν μπορεί να είναι κομματικός στρατιώτης πάνω από τον ίδιο του τον κλάδο. Δεν μπορεί να υπερασπίζεται πολιτικές που τον φτωχοποιούν, τον απαξιώνουν και τον εξαντλούν, μόνο και μόνο επειδή έτσι επιβάλλει η κομματική γραμμή, η προσωπική εξάρτηση ή η μικροπολιτική προσδοκία.
Γιατί όταν χειροκροτείς εκείνους που σε κρατούν καθηλωμένο, δεν υπερασπίζεσαι την αξιοπρέπειά σου. Την παραδίδεις.
Όταν κάνεις πως δεν βλέπεις ότι ο μισθός δεν φτάνει, ότι η γραφειοκρατία πνίγει το σχολείο, ότι η δημόσια εκπαίδευση υποβαθμίζεται, τότε δεν είσαι απλώς σιωπηλός. Γίνεσαι μέρος του προβλήματος.
Και όταν υπερασπίζεσαι πολιτικές που τσακίζουν τον κλάδο σου, στρέφεσαι τελικά όχι μόνο απέναντι στους συναδέλφους σου, αλλά και απέναντι στους μαθητές, στις οικογένειες, στο ίδιο το μέλλον της δημόσιας εκπαίδευσης.
Η αξιοπρέπεια δεν είναι κομματικό ζήτημα
Το δικαίωμα του εκπαιδευτικού να ζει αξιοπρεπώς δεν είναι θέμα παράταξης. Είναι θέμα κοινωνικής δικαιοσύνης.
Το δημόσιο σχολείο δεν στηρίζεται με χειροκροτήματα σε βουλευτικά γραφεία. Στηρίζεται με μόνιμους διορισμούς, αξιοπρεπείς μισθούς, λιγότερη γραφειοκρατία, πραγματική παιδαγωγική στήριξη και σεβασμό στον άνθρωπο που βρίσκεται μέσα στην τάξη.
Η κοινωνία δεν χρειάζεται εκπαιδευτικούς φοβισμένους, βολεμένους ή πρόθυμους να κάνουν δημόσιες σχέσεις με την εξουσία. Χρειάζεται εκπαιδευτικούς με φωνή. Με κρίση. Με αξιοπρέπεια. Με θάρρος να λένε την αλήθεια, ακόμη κι όταν η αλήθεια ενοχλεί.
Γιατί ο εκπαιδευτικός δεν είναι διακοσμητικό στοιχείο σε κυβερνητικές φιέστες. Είναι ο άνθρωπος που κρατά όρθιο το σχολείο όταν όλα γύρω του το σπρώχνουν προς την εγκατάλειψη.
Η σιωπή απέναντι στην αδικία δεν είναι ουδετερότητα. Είναι υπογραφή κάτω από την αδικία.
Και ο χειροκροτητής της υποβάθμισης δεν έχει το ηθικό δικαίωμα να παριστάνει μετά το θύμα της.
Γιατί κάποια στιγμή πρέπει να ειπωθεί καθαρά:
όποιος βλέπει τον κλάδο του να φτωχοποιείται, το δημόσιο σχολείο να ασφυκτιά και την κοινωνία να γονατίζει, αλλά συνεχίζει να χειροκροτεί την εξουσία, δεν υπηρετεί την εκπαίδευση.
Υπηρετεί την υποταγή.
Ιωάννης Αλεξίου