Η μεγάλη πολιτιστική παρέμβαση στο ομηρικό Ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδος ξεκινά τον Ιούνιο, όμως η περιβαλλοντική εικόνα στην ίδια περιοχή ανοίγει σοβαρά ερωτήματα για την προστασία του μνημείου και των κατοίκων
Η Αυλίδα βρίσκεται μπροστά σε μια μεγάλη ευκαιρία, αλλά και σε μια μεγάλη αντίφαση.
Από τη μία πλευρά, ανακοινώνεται ότι τον Ιούνιο ξεκινούν τα έργα για την ενοποίηση, συντήρηση και ανάδειξη του ομηρικού Ιερού της Αυλιδείας Αρτέμιδος, με προϋπολογισμό 1.790.000 ευρώ. Ένα έργο που αφορά ένα μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής αξίας, συνδεδεμένο με την ομηρική παράδοση και την ιστορική ταυτότητα της περιοχής.
Από την άλλη, σε πολύ μικρή απόσταση από τον χώρο του μνημείου — απόσταση που, σύμφωνα με κατοίκους της περιοχής, δεν φτάνει ούτε τα 500 μέτρα — καταγράφονται τις τελευταίες ώρες έντονες καταγγελίες για ασυνήθιστες οσμές, σκόνη, μειωμένη ορατότητα και περιβαλλοντική επιβάρυνση στην περιοχή των ναυπηγείων στο Βαθύ Αυλίδας.
Και εδώ ακριβώς γεννιέται το μεγάλο ερώτημα:
Μπορεί να αναδεικνύεται ένα μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς, όταν δίπλα του οι κάτοικοι ζητούν να μάθουν τι αναπνέουν;
Το έργο στο Ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδος
Η έναρξη των εργασιών τον Ιούνιο για το Ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδος αποτελεί αναμφίβολα θετική εξέλιξη για την περιοχή.
Το έργο, προϋπολογισμού 1,79 εκατ. ευρώ, αφορά την ενοποίηση, συντήρηση και ανάδειξη ενός αρχαιολογικού χώρου με τεράστια ιστορική και συμβολική σημασία.
Σήμερα πραγματοποιήθηκε επίσκεψη στον χώρο με τη συμμετοχή των αντιδημάρχων Μαρίας Βάθη και Λευτέρη Λειβαδίτη, ενόψει της έναρξης των παρεμβάσεων.
Η Αυλίδα, τόπος άρρηκτα συνδεδεμένος με την ελληνική μυθολογία, την Ιφιγένεια, την Αρτέμιδα και την εκστρατεία των Αχαιών προς την Τροία, αποκτά επιτέλους την ευκαιρία να αναδείξει ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της.
Όμως η ανάδειξη ενός τέτοιου χώρου δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στις πέτρες, στις διαδρομές, στις σημάνσεις και στις τεχνικές παρεμβάσεις.
Η ανάδειξη ενός μνημείου σημαίνει και προστασία του περιβάλλοντός του.
Οσμές, σκόνη και αγωνία δίπλα στο μνημείο
Την ίδια ώρα, οι κάτοικοι της Αυλίδας περιγράφουν μια εντελώς διαφορετική εικόνα στην περιοχή.
Σύμφωνα με τις αναφορές, από χθες περίπου στις 20:00 έγινε αισθητή έντονη και ασυνήθιστη οσμή, η οποία διήρκεσε αρκετές ώρες και έγινε αντιληπτή σε Αυλίδα, Νέα Λάμψακο, Χαλκίδα και ευρύτερη περιοχή.
Σήμερα, στην περιοχή των ναυπηγείων στο Βαθύ Αυλίδας, καταγράφηκε σκόνη, επιβαρυμένη ατμόσφαιρα και μειωμένη ορατότητα.
Οι κάτοικοι κάνουν λόγο για επαναλαμβανόμενα φαινόμενα και ζητούν να υπάρξουν σαφείς απαντήσεις από τους αρμόδιους φορείς.
Δεν μιλάμε, όπως λένε, για ένα μεμονωμένο περιστατικό. Μιλάμε για μια κατάσταση που επανέρχεται και προκαλεί ανησυχία.
Η απόσταση δεν είναι λεπτομέρεια
Το γεγονός ότι τα ναυπηγεία βρίσκονται σε τόσο μικρή απόσταση από τον χώρο του Ιερού της Αυλιδείας Αρτέμιδος δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητο.
Όταν ένα μνημείο παγκόσμιας πολιτιστικής αξίας αναδεικνύεται με δημόσιο έργο ύψους 1,79 εκατ. ευρώ, η Πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει ότι ο περιβάλλων χώρος του δεν θα επιβαρύνεται από σκόνη, οσμές ή οποιαδήποτε ανεξέλεγκτη δραστηριότητα.
Η απόσταση, σύμφωνα με κατοίκους, δεν φτάνει ούτε τα 500 μέτρα. Άρα το ζήτημα δεν είναι θεωρητικό. Είναι άμεσο, ορατό και απολύτως συνδεδεμένο με την ποιότητα ζωής, τη δημόσια υγεία και την πολιτιστική προστασία.
Δεν γίνεται η Αυλίδα να προβάλλεται ως τόπος ιστορίας και πολιτισμού, αλλά την ίδια στιγμή οι κάτοικοί της να αναρωτιούνται τι συμβαίνει στον αέρα, στη θάλασσα και στα ιζήματα της περιοχής.
Τι ζητούν οι κάτοικοι
Οι κάτοικοι ζητούν άμεσα:
Σταθμό μέτρησης ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην Αυλίδα.
Συνεχείς ελέγχους για οσμές και σκόνη.
Ελέγχους στη θάλασσα και στα ιζήματα.
Δημόσια ενημέρωση για τα αποτελέσματα των ελέγχων.
Παρέμβαση της Περιφέρειας, του Δήμου και κάθε συναρμόδιας υπηρεσίας.
Σε επικοινωνία με την Περιφέρεια, αναφέρθηκε ότι προβλέπεται σταθμός μέτρησης στον Βούρκο. Ωστόσο, από την πλευρά των κατοίκων ζητήθηκε να υπάρξει αντίστοιχος σταθμός και στην Αυλίδα, ακριβώς επειδή η περιοχή παρουσιάζει επαναλαμβανόμενα φαινόμενα επιβάρυνσης.
Η απάντηση δεν μπορεί να είναι γενική. Χρειάζονται μετρήσεις. Χρειάζονται στοιχεία. Χρειάζεται δημόσια ενημέρωση.
Πολιτισμός χωρίς περιβαλλοντική προστασία δεν υπάρχει
Το Ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδος είναι ένας τόπος που κουβαλά μνήμη αιώνων. Δεν είναι απλώς ένας αρχαιολογικός χώρος. Είναι σημείο ταυτότητας για την Αυλίδα, την Εύβοια και την Ελλάδα.
Ακριβώς γι’ αυτό, η ανάδειξή του πρέπει να συνοδευτεί από συνολική προστασία της περιοχής.
Δεν μπορεί από τη μία να επενδύονται 1.790.000 ευρώ για την ανάδειξη του μνημείου και από την άλλη να παραμένουν αναπάντητα τα ερωτήματα για οσμές, σκόνη και πιθανή περιβαλλοντική επιβάρυνση λίγα μέτρα πιο δίπλα.
Η Αυλίδα δεν χρειάζεται μόνο κορδέλες, επισκέψεις και δηλώσεις. Χρειάζεται σχέδιο. Χρειάζεται έλεγχο. Χρειάζεται σεβασμό.
Η Αυλίδα δεν είναι περιοχή δεύτερης κατηγορίας.
Είναι τόπος ιστορίας, μύθου, πολιτισμού και ανθρώπων που έχουν δικαίωμα να ζουν με ασφάλεια.
Το έργο στο Ιερό της Αυλιδείας Αρτέμιδος είναι σημαντικό και πρέπει να προχωρήσει. Όμως μαζί με το έργο πρέπει να προχωρήσει και η προστασία της περιοχής.
Γιατί δεν γίνεται να μιλάμε για παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά και την ίδια στιγμή να μην υπάρχουν απαντήσεις για το τι αναπνέουν οι κάτοικοι δίπλα στο μνημείο.
Η Αυλίδα αξίζει ανάδειξη. Αλλά αξίζει και καθαρό αέρα.