Η Εκκλησία τιμά τους Αγίους Πρόχορο, Νικάνορα, Τίμωνα και Παρμενά, τον μάρτυρα Ευστάθιο, επίσκοπο Αγκύρας, και την Οσία Ειρήνη τη Χρυσοβαλάντου

Σήμερα, Τρίτη 28 Ιουλίου 2026, γιορτάζουν όσοι φέρουν τα ονόματα:

Ακάκιος, Αυξεντία, Αυξέντιος, Δρόσος, Δροσούλα, Ειρήνη, Τίμων, Χρυσοβαλάντης και Χρυσοβαλάντω.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη των Αγίων Πρόχορου, Νικάνορα, Τίμωνα και Παρμενά, του μάρτυρα Ευσταθίου, επισκόπου Αγκύρας, καθώς και της ιδιαίτερα αγαπητής Οσίας Ειρήνης της Χρυσοβαλάντου.

Οι Άγιοι Πρόχωρ, Νικάνωρ, Τίμων και Παρμενάς

Οι τέσσερις Άγιοι ανήκαν στην ομάδα των Επτά Διακόνων που επέλεξε η πρώτη χριστιανική κοινότητα των Ιεροσολύμων.

Η εκλογή τους αναφέρεται στις Πράξεις των Αποστόλων, όταν οι Απόστολοι ζήτησαν από τους πιστούς να επιλέξουν επτά άνδρες «πλήρεις Πνεύματος Αγίου και σοφίας». Έργο τους ήταν η φροντίδα των κοινών τραπεζών και η υποστήριξη όσων είχαν ανάγκη, ώστε οι Απόστολοι να αφοσιωθούν στο κήρυγμα.

Ήταν Ελληνιστές, δηλαδή Εβραίοι της διασποράς που μιλούσαν ελληνικά και είχαν επηρεαστεί από την ελληνική παιδεία.

Ο Πρόχωρ υπήρξε συνοδός του Αποστόλου Πέτρου και αργότερα του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου. Κατά την εκκλησιαστική παράδοση, κατέγραψε στην Πάτμο το βιβλίο της Αποκάλυψης, όπως του το υπαγόρευε ο Ιωάννης. Αργότερα χειροτονήθηκε επίσκοπος Νικομηδείας και μαρτύρησε στην Αντιόχεια.

Ο Νικάνωρ διακρίθηκε για τη φροντίδα των φτωχών και των χηρών της Ιερουσαλήμ. Μαρτύρησε την ίδια ημέρα με τον πρωτομάρτυρα Στέφανο, κατά τον μεγάλο διωγμό εναντίον της Εκκλησίας των Ιεροσολύμων.

Ο Τίμων χειροτονήθηκε από τους Αποστόλους επίσκοπος Βόστρων της Αραβίας και κήρυξε το Ευαγγέλιο με μεγάλο ζήλο. Σύμφωνα με τον Συναξαριστή, παραδόθηκε στη φωτιά, από την οποία εξήλθε αβλαβής, πριν ολοκληρώσει μαρτυρικά τη ζωή του με σταύρωση.

Ο Παρμενάς αφιερώθηκε στη διακονία των πιστών υπό την καθοδήγηση των Αποστόλων. Ορισμένες παραδόσεις αναφέρουν ότι πέθανε από ασθένεια, ενώ άλλες ότι μαρτύρησε κατά την εποχή του αυτοκράτορα Τραϊανού.

Ο μάρτυρας Ευστάθιος, επίσκοπος Αγκύρας

Ο Άγιος Ευστάθιος μαρτύρησε στις αρχές του 4ου αιώνα, πιθανότατα κατά τους διωγμούς του αυτοκράτορα Μαξιμιανού.

Συνελήφθη επειδή ομολογούσε με παρρησία την πίστη του στον Χριστό και οδηγήθηκε ενώπιον του ηγεμόνα Κορνηλίου. Παρά τα σκληρά βασανιστήρια που υπέστη, αρνήθηκε να απαρνηθεί την πίστη του.

Σύμφωνα με την παράδοση, τον χτύπησαν με ραβδιά και του τρύπησαν τις φτέρνες, περνώντας σχοινιά για να τον σύρουν στους δρόμους της πόλης. Τελικά αποκεφαλίστηκε.

Η Οσία Ειρήνη η Χρυσοβαλάντου

Η Οσία Ειρήνη η Χρυσοβαλάντου είναι μία από τις πιο αγαπητές μορφές της Ορθοδοξίας, γνωστή για την ταπεινοφροσύνη, την ασκητική της ζωή και το θαύμα με τα «τρία μήλα του Παραδείσου».

Γεννήθηκε τον 9ο αιώνα στην Καππαδοκία, σε πλούσια και αριστοκρατική οικογένεια. Λόγω της ομορφιάς και της καταγωγής της επιλέχθηκε ως υποψήφια νύφη για τον αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ΄.

Κατά το ταξίδι της προς την Κωνσταντινούπολη επισκέφθηκε τον Όσιο Ιωαννίκιο τον Μέγα, στον Όλυμπο της Βιθυνίας. Εκείνος, προγνωρίζοντας την πνευματική της πορεία, την προσφώνησε ως «Ηγουμένη του Χρυσοβαλάντου».

Όταν η Ειρήνη έφτασε στην Κωνσταντινούπολη, ο αυτοκράτορας είχε ήδη νυμφευθεί. Εκείνη μοίρασε την περιουσία της και ακολούθησε τον μοναχικό βίο στη Μονή Χρυσοβαλάντου.

Αργότερα έγινε ηγουμένη και καθοδήγησε τις μοναχές με την πίστη, την ταπεινοφροσύνη και την αυστηρή άσκησή της. Η παράδοση αναφέρει ότι κατά τη διάρκεια της προσευχής το σώμα της μετεωριζόταν.

Η Οσία Ειρήνη εκοιμήθη ειρηνικά στις 28 Ιουλίου του 940.

Τα τρία μήλα του Παραδείσου

Σύμφωνα με την παράδοση, ένας ναύτης από την Πάτμο έφτασε στη Μονή Χρυσοβαλάντου και ζήτησε να συναντήσει την ηγουμένη.

Της διηγήθηκε ότι, ενώ το πλοίο του περνούσε κοντά από μια ερημική ακτή του νησιού, ένας σεβάσμιος γέροντας –ο οποίος πιστεύεται ότι ήταν ο Άγιος Ιωάννης ο Θεολόγος– τον κάλεσε από τη στεριά και του παρέδωσε τρία μήλα για την Ειρήνη.

Η Οσία τα δέχθηκε με δάκρυα χαράς.

Το πρώτο μήλο το έφαγε η ίδια, νηστεύοντας επί 40 ημέρες χωρίς να δοκιμάσει άλλη τροφή. Κατά την παράδοση, μια ουράνια ευωδία απλωνόταν από το στόμα της σε ολόκληρο το μοναστήρι.

Το δεύτερο μήλο το έκοψε σε μικρά κομμάτια και το μοίρασε στις μοναχές τη Μεγάλη Πέμπτη. Όσες έφαγαν ένιωσαν βαθιά πνευματική αγαλλίαση και γλυκύτητα.

Το τρίτο το φύλαξε ως πολύτιμη ευλογία και το έφαγε λίγο πριν από την κοίμησή της, προετοιμαζόμενη για την αναχώρησή της από τον επίγειο κόσμο.

Σε ανάμνηση του θαύματος, κάθε χρόνο στις 28 Ιουλίου οι πιστοί προσφέρουν μήλα στους ναούς για να ευλογηθούν κατά τη Θεία Λειτουργία.

Πολλοί τα διατηρούν στα σπίτια τους ως ευλογία, ενώ έχει επικρατήσει και η παράδοση γυναίκες που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην τεκνοποίηση να τρώνε από το ευλογημένο μήλο έπειτα από νηστεία και προσευχή.

Σήμερα τιμάται επίσης η μνήμη του μάρτυρα Ακακίου του Νέου, της μάρτυρος Δροσίδος, του Οσίου Παύλου του Ξηροποταμηνού, του νεομάρτυρα Χριστοδούλου εκ Κασσάνδρας, του νεομάρτυρα Δαυίδ του εν Χαλεπίω, του Οσίου Μωυσή του θαυματουργού της Λαύρας των Σπηλαίων, του Πιτιρίμ, επισκόπου Ταμπώφ, και του Οσίου Σαμψών, επισκόπου Ντολ της Βρετάνης.

Χρόνια πολλά σε όλες και όλους όσοι γιορτάζουν σήμερα!