Μια νέα εποχή για τη χειρουργική στην Ελλάδα εγκαινίασε ο καθηγητής Ουρολογίας Ευάγγελος Λιάτσικος, πραγματοποιώντας την πρώτη τηλεχειρουργική ρομποτική επέμβαση στη χώρα μας. Ο ασθενής βρισκόταν σε χειρουργική αίθουσα στην Αθήνα, ενώ ο γιατρός χειριζόταν το ρομποτικό σύστημα από τη Γουχάν της Κίνας, σε απόσταση περίπου 8.000 χιλιομέτρων.
Ο κ. Λιάτσικος, διευθυντής της Ουρολογικής Κλινικής του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Πατρών και πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Σχολείου Ουρολογίας, συμμετείχε εκείνη την ημέρα σε διεθνές ουρολογικό συνέδριο στην Κίνα. Από ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα και μέσω ρομποτικής κονσόλας, πραγματοποίησε ριζική προστατεκτομή σε ασθενή με καρκίνο του προστάτη.
«Η κονσόλα βρισκόταν 8.000 χιλιόμετρα μακριά»
Σε μια συμβατική ρομποτική επέμβαση, ο ασθενής, το χειρουργικό ρομπότ και η κονσόλα του γιατρού βρίσκονται μέσα στην ίδια αίθουσα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, όμως, η κονσόλα από την οποία ο χειρουργός κατεύθυνε τα εργαλεία βρισκόταν στην άλλη άκρη του κόσμου.
Η απόσταση, σύμφωνα με τον καθηγητή, δεν επηρέασε τη λειτουργία του συστήματος. Η επέμβαση πραγματοποιήθηκε χωρίς αισθητή καθυστέρηση στις κινήσεις των χειρουργικών εργαλείων, χάρη στις σύγχρονες τηλεπικοινωνιακές υποδομές και στις συνδέσεις υψηλής ταχύτητας.
Ο ίδιος περιέγραψε με χαρακτηριστικό τρόπο την πρωτόγνωρη εμπειρία:
«Ήμουν ντυμένος με το κοστούμι μου και έκανα την επέμβαση».
Ο χώρος στον οποίο βρισκόταν δεν ήταν χειρουργική αίθουσα, αλλά ειδικά διαμορφωμένος χώρος τηλεχειρουργικής μέσα στο συνεδριακό κέντρο. Η επέμβαση μεταδόθηκε ζωντανά στους συμμετέχοντες του κινεζικού ουρολογικού συνεδρίου.
Η επέμβαση ολοκληρώθηκε με επιτυχία
Σύμφωνα με τον κ. Λιάτσικο, η ανταπόκριση του ρομποτικού συστήματος ήταν αντίστοιχη με εκείνη που θα είχε εάν βρισκόταν δίπλα στον ασθενή. Δεν παρουσιάστηκε διαφορά στην κίνηση των εργαλείων, ενώ η επέμβαση ολοκληρώθηκε με απόλυτη επιτυχία.
Η τηλεχειρουργική βρίσκεται ακόμη στα πρώτα στάδια ανάπτυξής της διεθνώς και δεν εφαρμόζεται σε καθημερινή βάση. Ωστόσο, οι νέες τεχνολογίες επικοινωνίας δημιουργούν πλέον τις προϋποθέσεις για ασφαλείς επεμβάσεις ακόμη και μεταξύ διαφορετικών χωρών ή ηπείρων.
Η απαραίτητη ομάδα βρισκόταν στην Αθήνα
Ο ασθενής είχε ενημερωθεί αναλυτικά για τη διαδικασία και, όπως ανέφερε ο καθηγητής, αντιμετώπισε με ενθουσιασμό την προοπτική συμμετοχής στην πρωτοποριακή επέμβαση.
Το βασικό ερώτημά του ήταν τι θα συνέβαινε σε περίπτωση τεχνικής βλάβης ή διακοπής της επικοινωνίας. Για αυτόν τον λόγο, στην Αθήνα βρισκόταν πλήρως εκπαιδευμένη χειρουργική ομάδα, έτοιμη να αναλάβει και να ολοκληρώσει την επέμβαση εάν παρουσιαζόταν οποιοδήποτε πρόβλημα.
Όπως χαρακτηριστικά σημείωσε ο κ. Λιάτσικος, η ρομποτική χειρουργική είναι ομαδική διαδικασία:
«Μπορεί ο χειρουργός να είναι το βιολί, αλλά από κάτω υπάρχει μια ολόκληρη ορχήστρα που παίζει».
Νέες δυνατότητες για νησιά και απομακρυσμένες περιοχές
Η επιτυχία της πρώτης τηλεχειρουργικής επέμβασης ανοίγει σημαντικές προοπτικές για το ελληνικό σύστημα Υγείας. Με την εγκατάσταση κατάλληλων ρομποτικών συστημάτων και ασφαλών τηλεπικοινωνιακών δικτύων, εξειδικευμένοι γιατροί θα μπορούν να χειρουργούν ασθενείς σε νησιά, ορεινές περιοχές και απομακρυσμένα νοσοκομεία, χωρίς να απαιτείται η μεταφορά τους στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Η τηλεχειρουργική μπορεί επίσης να αξιοποιηθεί:
- στην εκπαίδευση και καθοδήγηση νεότερων χειρουργών,
- στην υποστήριξη περιφερειακών νοσοκομείων,
- στην αντιμετώπιση εξαιρετικά σύνθετων περιστατικών,
- στη συνεργασία γιατρών από διαφορετικές χώρες,
- στη μείωση των μετακινήσεων ασθενών στο εξωτερικό.
Το κρίσιμο ζήτημα, σύμφωνα με τον καθηγητή, δεν είναι μόνο η προμήθεια περισσότερων ρομποτικών συστημάτων. Είναι η ύπαρξη πολιτικού και επιστημονικού σχεδιασμού για την ουσιαστική αξιοποίηση της τεχνολογίας.
«Το πρόβλημα δεν είναι εάν θα υπάρχουν τα συστήματα. Το πρόβλημα είναι εάν θα υπάρχει το όραμα», υπογράμμισε.
Η πρωτοποριακή επέμβαση αποδεικνύει ότι οι γεωγραφικές αποστάσεις μπορούν πλέον να πάψουν να αποτελούν εμπόδιο στην πρόσβαση των ασθενών σε υψηλού επιπέδου ιατρικές υπηρεσίες.
Πηγή: Η Καθημερινή – Πέννυ Μπουλούτζα