Η Ρωσία ανεβάζει τους τόνους μετά τη συμφωνία Αθήνας–Κιέβου για θαλάσσια drones, ενώ η ελληνική κυβέρνηση απορρίπτει τις κατηγορίες περί «εχθρικών ενεργειών».
Η διπλωματική ένταση μεταξύ Ελλάδας και Ρωσίας εισέρχεται σε νέα φάση, μετά τις αιχμηρές δηλώσεις της εκπροσώπου του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Μαρίας Ζαχάροβα, η οποία κατηγόρησε ανοιχτά την Αθήνα για «συγκρουσιακή πολιτική» και ενεργό στρατιωτική στήριξη προς την Ουκρανία.
Αφορμή αποτέλεσε η πρόσφατη συμφωνία Ελλάδας–Ουκρανίας για εμβάθυνση της αμυντικής συνεργασίας, με ιδιαίτερη έμφαση στα θαλάσσια μη επανδρωμένα συστήματα, η οποία υπεγράφη κατά την επίσκεψη του Βολοντίμιρ Ζελένσκι στην Αθήνα.
Η ρωσική αντίδραση
Η Ζαχάροβα υποστήριξε πως η Ελλάδα έχει λάβει «σταθερά αντιρωσική στάση» από την έναρξη του πολέμου, κατηγορώντας την ότι προμήθευσε όπλα στο Κίεβο και ότι οι ενέργειές της στρέφονται «εναντίον αμάχων» στις ρωσικά ελεγχόμενες περιοχές.
Παράλληλα, συνέδεσε ρητά τη νέα αμυντική συμφωνία με «ναζιστικό καθεστώς στο Κίεβο» και προανήγγειλε απάντηση από τη Μόσχα, χωρίς ωστόσο να αποσαφηνίσει το περιεχόμενό της. Η ρητορική αυτή εντάσσει την Ελλάδα, σύμφωνα με αναλυτές, στη λίστα κρατών που η Ρωσία θεωρεί ενεργούς υποστηρικτές της Ουκρανίας.
Η θέση της Αθήνας
Διπλωματικές πηγές στην Ελλάδα απέρριψαν τις κατηγορίες και επέμειναν ότι η εξωτερική πολιτική της χώρας βασίζεται στο διεθνές δίκαιο και στο δικαίωμα σύναψης διεθνών συμφωνιών χωρίς εξωτερικές παρεμβάσεις.
«Απειλές κατά κυρίαρχων κρατών απορρίπτονται», τονίζουν κυβερνητικές πηγές, υπογραμμίζοντας πως η συμφωνία δεν αφορά επιθετικές επιχειρήσεις αλλά θέματα ασφάλειας, υποδομών και ενέργειας, ιδίως στη θαλάσσια σφαίρα.
Το πλαίσιο της συμφωνίας Ελλάδας–Ουκρανίας
Η συνεργασία που ανακοινώθηκε περιλαμβάνει:
- Ανάπτυξη και αξιοποίηση θαλάσσιων UAVs
- Κοινές ασκήσεις και επιχειρησιακή εκπαίδευση
- Ανταλλαγή πληροφοριών για απειλές στη Μαύρη Θάλασσα και την Ανατολική Μεσόγειο
- Ενίσχυση ενεργειακής ασφάλειας μέσω θαλάσσιων διαδρομών
Η επιλογή της Ελλάδας να εμπλακεί στην τεχνολογία μη επανδρωμένων συστημάτων συνδέεται με την αναδυόμενη σημασία τους στον πόλεμο της Ουκρανίας και στην υπεράσπιση ενεργειακών υποδομών, ιδιαίτερα σε θαλάσσια πεδία-στόχους.
Τι μπορεί να ακολουθήσει από τη Μόσχα;
Αν και η Ρωσία δεν έχει παρουσιάσει συγκεκριμένο σχέδιο αντίδρασης, πιθανά σενάρια περιλαμβάνουν:
- διπλωματικές κινήσεις, όπως ανακλήσεις δηλώσεων ή περιορισμούς στις διμερείς επαφές
- ενέργειες σε επίπεδο εμπορίου και ενέργειας, όπως επανατοποθέτηση σε θέματα ναυτιλίας και ρωσικού τουρισμού
- επικοινωνιακή πίεση, στοχοποιώντας την Ελλάδα ως συμμέτοχο του ΝΑΤΟ στην Ουκρανία
Η Αθήνα, αντίθετα, επιχειρεί να εντάξει τη συνεργασία με το Κίεβο σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ευρωπαϊκής στρατηγικής ασφάλειας στα ενεργειακά και θαλάσσια δίκτυα.
Η νέα σύγκρουση Μόσχας–Αθήνας δεν αφορά μόνο τα drones, αλλά τη θέση της Ελλάδας στο μπλοκ χωρών που στηρίζουν ενεργά την Ουκρανία. Το επόμενο διάστημα θα κριθεί εάν η αντιπαράθεση θα μείνει σε ρητορικό επίπεδο ή θα αποκτήσει πρακτική διάσταση, σε μια περίοδο όπου η γεωπολιτική στα Μεσογειακά ύδατα παραμένει ρευστή και κρίσιμη.