Δεν μιλάμε πια για μια ακόμη περιφερειακή κρίση. Μιλάμε για τη βίαιη εγκατάσταση μιας νέας παγκόσμιας συνθήκης, όπου η στρατιωτική ισχύς βαφτίζεται «στρατηγική ανάγκη», η καταστροφή παρουσιάζεται ως «σταθεροποίηση» και το διεθνές δίκαιο πετιέται στα συντρίμμια μαζί με ολόκληρες κοινωνίες. Η Μέση Ανατολή και η Δυτική Ασία μετατρέπονται ξανά σε εργαστήριο φωτιάς, αίματος και γεωπολιτικών πειραμάτων, με τις συνέπειες να διαχέονται ήδη σε όλο τον πλανήτη.
Αυτό που ξεδιπλώνεται μπροστά στα μάτια του κόσμου δεν είναι απλώς μια σύγκρουση κρατών. Είναι η πλήρης επιστροφή της «γυμνής ισχύος» ως μοναδικής γλώσσας εξουσίας. Είναι η στιγμή όπου ο κυνισμός ντύνεται στρατηγική, ο πόλεμος πλασάρεται ως λύση και οι λαοί καλούνται να πληρώσουν με αίμα, φτώχεια, ακρίβεια και ανασφάλεια το τίμημα μιας παγκόσμιας αναδιάταξης που δεν αποφάσισαν ποτέ.
Η βαρβαρότητα ως νέα κανονικότητα
Η λεγόμενη «θεολογία της ισχύος» δεν είναι θεωρητική κατασκευή. Είναι η πρακτική νομιμοποίηση της ωμής δύναμης. Είναι το δόγμα που λέει ότι όποιος μπορεί να χτυπήσει, χτυπά· όποιος μπορεί να διαλύσει, διαλύει· και όποιος μπορεί να επιβάλει τετελεσμένα, τα βαφτίζει νέα πραγματικότητα.
Κάτω από αυτό το δόγμα, οι θεσμοί αδειάζουν, οι κανόνες εξευτελίζονται και η διεθνής τάξη αποκαλύπτεται ως αυτό που πραγματικά είναι: ένας μηχανισμός που λειτουργεί μόνο όσο δεν ενοχλεί τους ισχυρούς. Από τη στιγμή που η ισχύς αποφασίζει να κινηθεί γυμνή, κάθε έννοια νομιμότητας γίνεται διακοσμητικό κουρέλι.
Πόλεμος εκεί, λογαριασμός παντού
Ο πόλεμος δεν σταματά στα σύνορα των εκρήξεων. Διαπερνά τις αγορές, τις μεταφορές, την ενέργεια, τις πρώτες ύλες, την καθημερινή ζωή. Εκεί που πέφτουν βόμβες, αλλού έρχονται πληθωρισμός, ελλείψεις, ακρίβεια, ανασφάλεια και κοινωνική συμπίεση. Το πολεμικό σπιράλ δεν παράγει μόνο νεκρούς. Παράγει και παγκόσμια φτωχοποίηση.
Η εικόνα είναι πια καθαρή: η στρατιωτική αποσταθεροποίηση λειτουργεί ως μηχανή ανακατανομής ισχύος και πλούτου. Λιγότερα δικαιώματα, περισσότερος φόβος. Λιγότερη σταθερότητα, περισσότερη κερδοσκοπία. Λιγότερη ειρήνη, περισσότερη εξάρτηση. Κι αυτό παρουσιάζεται περίπου ως αναγκαία «μετάβαση», ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για τη βίαιη επιβολή ενός κόσμου χωρίς φρένα.
Η επόμενη μέρα δεν μυρίζει ειρήνη — μυρίζει διαμελισμό
Το μεγάλο ψέμα κάθε τέτοιου πολέμου είναι ότι μπορεί να γεννήσει τάξη. Στην πραγματικότητα, οι βομβαρδισμοί δεν χτίζουν σταθερότητα. Χτίζουν ερείπια, μίσος, ριζοσπαστικοποίηση, μακροχρόνιες εκρήξεις και κρατικές οντότητες-φαντάσματα. Όταν ανοίγει η πόρτα της αποδιάρθρωσης, κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί πού σταματά.
Η επόμενη μέρα για ολόκληρη την περιοχή μπορεί να σημαίνει γενικευμένη ανάφλεξη, σκληρότερες περιφερειακές αντιπαραθέσεις, βαθύτερο ενεργειακό και γεωπολιτικό εκβιασμό και μια Ανατολική Μεσόγειο που θα ζει μονίμως πάνω σε ναρκοπέδιο. Και μέσα σε αυτό το τοπίο, μικρότερα κράτη και κοινωνίες δεν θα κληθούν να επιλέξουν το μέλλον τους, αλλά να επιβιώσουν μέσα στα σχέδια άλλων.
Όταν οι αυτοκρατορικές ορέξεις βαφτίζονται στρατηγική, το δίκαιο θάβεται, οι λαοί σφαγιάζονται και η Ιστορία ξαναγράφεται με φωτιά. Δεν φτιάχνουν ειρήνη. Στήνουν σφαγείο με γεωπολιτική γραβάτα.