Υπάρχει μια μεγάλη υποκρισία στη δημόσια συζήτηση για τη φαρμακοβιομηχανία.
Όλοι θέλουν νέα φάρμακα.
Όλοι θέλουν θεραπείες για τον καρκίνο, τις σπάνιες ασθένειες, τις πανδημίες, τα χρόνια νοσήματα.
Όλοι θέλουν η επιστήμη να προχωρά, οι ζωές να σώζονται, οι ασθενείς να έχουν ελπίδα.
Αλλά την ίδια στιγμή, πολλοί απαιτούν από εκείνους που επενδύουν δισεκατομμύρια στην έρευνα να λειτουργούν χωρίς κέρδος.
Αυτό δεν είναι κοινωνική ευαισθησία.
Είναι οικονομικός αναλφαβητισμός.
Η ανακάλυψη ενός φαρμάκου δεν είναι μια ρομαντική ιδέα σε ένα εργαστήριο. Είναι χρόνια έρευνας, χιλιάδες αποτυχίες, τεράστιο ρίσκο, κλινικές δοκιμές, εγκρίσεις, παραγωγή, διανομή, ευθύνη.
Και κάποιος πληρώνει γι’ αυτό.
Ο επενδυτής δεν βάζει τα χρήματά του επειδή συγκινήθηκε. Τα βάζει επειδή προσδοκά απόδοση. Αν του πεις ότι στο τέλος θα του πάρεις πίσω το κέρδος, τότε απλώς δεν θα επενδύσει.
Και τότε το επόμενο φάρμακο δεν θα υπάρξει.
Αυτό δεν σημαίνει ασυδοσία. Δεν σημαίνει ότι η φαρμακοβιομηχανία πρέπει να λειτουργεί χωρίς έλεγχο. Δεν σημαίνει ότι οι τιμές πρέπει να γίνονται όπλο εκβιασμού απέναντι στον ασθενή και στο δημόσιο σύστημα υγείας.
Σημαίνει όμως κάτι απλό: χωρίς κίνητρο κέρδους, δεν υπάρχει σοβαρή επένδυση. Και χωρίς σοβαρή επένδυση, η ιατρική πρόοδος μένει στα χαρτιά.
Το κράτος οφείλει να ελέγχει.
Η κοινωνία οφείλει να απαιτεί πρόσβαση.
Οι εταιρείες οφείλουν να λογοδοτούν.
Αλλά ας σταματήσουμε να παριστάνουμε ότι η καινοτομία μπορεί να παραχθεί με ευχές, συνθήματα και ηθικολογίες.
Η φαρμακοβιομηχανία πρέπει να έχει κέρδος.
Το κρίσιμο είναι να μην έχει ανεξέλεγκτο κέρδος πάνω στην ανάγκη του ασθενούς.
Εκεί βρίσκεται η ισορροπία.
Ούτε αγιοποίηση των εταιρειών.
Ούτε δαιμονοποίηση του κέρδους.
Γιατί στο τέλος, το ερώτημα είναι σκληρό αλλά πραγματικό:
Θέλουμε φθηνά συνθήματα ή θέλουμε νέα φάρμακα;