Το θέμα δεν είναι μόνο ο Λαζαρίδης. Το θέμα είναι ολόκληρο το πολιτικό και ιδεολογικό οικοδόμημα που για χρόνια πουλήθηκε ως «αριστεία», ενώ στην πράξη λειτούργησε ως μηχανισμός εξωραϊσμού της μετριότητας των δικών τους ανθρώπων.
Όταν η εξουσία βαφτίζει προσόν κάθε κομματικό βόλεμα, κάθε αμφισβητούμενο βιογραφικό και κάθε πρόχειρη κατασκευή κύρους, τότε η λέξη «αριστεία» παύει να είναι έννοια αξιοκρατίας και μετατρέπεται σε προσβολή για την κοινωνία και τη νοημοσύνη της.
Το πτυχίο που ξεγυμνώνει το αφήγημα
Το πτυχίο της λεγόμενης «βοϊδοσχολής» του Λαζαρίδη δεν προκαλεί μόνο ειρωνικά σχόλια. Λειτουργεί ως ακριβές πολιτικό σύμβολο. Είναι η συμπυκνωμένη εικόνα αυτού που η σημερινή εξουσία πλασάρει επίμονα ως επιτυχία, επάρκεια και ανωτερότητα.
Δεν πρόκειται για μια μεμονωμένη παραφωνία. Πρόκειται για τον καθρέφτη ενός συστήματος που απαιτεί από την κοινωνία να χειροκροτεί τίτλους χωρίς αντίκρισμα, διαδρομές χωρίς ουσία και «ειδικούς» χωρίς το ειδικό βάρος που διαφημίζουν.
Η λέξη που κακοποιήθηκε
Η «αριστεία» κακοποιήθηκε όσο λίγες λέξεις στη δημόσια ζωή. Χρησιμοποιήθηκε όχι για να περιγράψει πραγματική υπεροχή, κόπο, γνώση ή θεσμική αξιοπιστία, αλλά ως επικοινωνιακή κορδέλα πάνω σε πρόσωπα που έπρεπε να εμφανιστούν ως αδιαμφισβήτητα.
Έτσι, η λέξη έχασε το νόημά της. Και κάθε φορά που εκφέρεται από τους ίδιους κύκλους, ακούγεται πλέον σαν ειρωνεία απέναντι σε όσους πάλεψαν πραγματικά, σπούδασαν πραγματικά, αξιολογήθηκαν πραγματικά και δεν είχαν κομματικούς ανελκυστήρες να τους σηκώνουν.
Μια προσβολή προς τους ίδιους τους ψηφοφόρους
Το πιο κυνικό στοιχείο αυτής της ιστορίας είναι άλλο: η εξουσία φαίνεται να θεωρεί ότι μπορεί να σερβίρει οτιδήποτε ως «ποιότητα» σε ένα κοινό που δεν θα αντιδράσει, δεν θα ελέγξει, δεν θα αμφισβητήσει.
Εδώ ακριβώς βρίσκεται η βαθύτερη προσβολή. Δεν απαξιώνεται μόνο η έννοια της αξιοκρατίας. Απαξιώνεται και ο ίδιος ο πολίτης, τον οποίο αντιμετωπίζουν σαν παθητικό αποδέκτη πολιτικού σανό. Γι’ αυτό και όσοι επιμένουν να αναπαράγουν αβασάνιστα την κατ’ ευφημισμόν αυτή λέξη, κινδυνεύουν να γίνονται άθελά τους μέρος αυτής της υποτίμησης.
Ας σταματήσουν λοιπόν να μιλούν για «αριστεία». Γιατί όταν το πρότυπό της είναι τέτοια πτυχία, τέτοιες διαδρομές και τέτοια πολιτική αλαζονεία, τότε δεν μιλάμε για αξιοκρατία. Μιλάμε για καθεστωτική απάτη με γραβάτα. Και όσο κάποιοι την καταπίνουν αμάσητη, τόσο η εξουσία θα συνεχίζει να θεωρεί ότι απευθύνεται όχι σε πολίτες με κρίση, αλλά σε κοινό εκπαιδευμένο να χειροκροτεί ακόμα και την κοροϊδία.