Η κυβέρνηση ξαναστήνει το γνώριμο σκηνικό των επιδοτήσεων: λίγα ευρώ στην αντλία, λίγη παράταση στην κοινωνική δυσαρέσκεια, καμία ουσιαστική παρέμβαση στη ρίζα του προβλήματος. Το Fuel Pass, η επιδότηση στο diesel, η στήριξη στους αγρότες και το φρένο στα ακτοπλοϊκά παρουσιάζονται ως πακέτο ανακούφισης, αλλά στην πραγματικότητα είναι πακέτο διαχείρισης της οργής.
Το πιο αποκαλυπτικό σημείο του νέου σχήματος είναι ότι η ενίσχυση δεν ακολουθεί την ανάγκη, αλλά το δηλωμένο όχημα. Δηλαδή όχι το νοικοκυριό που στενάζει, αλλά το χαρτί που φαίνεται στο σύστημα. Έτσι, μια οικογένεια με δύο αυτοκίνητα μπορεί να πάρει διπλή επιδότηση μόνο αν τα οχήματα είναι περασμένα σε διαφορετικά πρόσωπα. Η ακρίβεια είναι κοινή, η ανακούφιση όμως μοιράζεται λογιστικά.
Πώς μοιράζεται σε οικογένειες με 2 αυτοκίνητα
Η κυβέρνηση που μιλά για κοινωνική ευαισθησία φτιάχνει ξανά ένα μέτρο που μετράει πιο πολύ τη δήλωση παρά την πραγματικότητα. Ένα αυτοκίνητο με συνιδιοκτησία βγάζει μία επιδότηση. Δύο αυτοκίνητα σε δύο διαφορετικά ονόματα βγάζουν δύο επιδοτήσεις. Όχι επειδή η ανάγκη αλλάζει, αλλά επειδή αλλάζει η καταχώριση. Με άλλα λόγια, το κράτος δεν εξετάζει ποιος πραγματικά πιέζεται περισσότερο, αλλά ποιος χωράει πιο καθαρά στην πλατφόρμα.
Ποιοι κερδίζουν πραγματικά
Κερδίζουν περισσότερο όσοι έχουν ήδη μια στοιχειώδη περιουσιακή και φορολογική ευχέρεια να εμφανίζονται «σωστά» στο σύστημα. Κερδίζουν όσοι έχουν diesel, αφού εκεί η παρέμβαση είναι πιο άμεση και πιο μετρήσιμη. Κερδίζουν οι αγρότες ως προς το κόστος λιπασμάτων, έστω πρόσκαιρα. Κερδίζουν και οι ακτοπλοϊκές, γιατί το κράτος αναλαμβάνει να απορροφήσει πιέσεις ώστε να μη φανεί η αύξηση πάνω στο εισιτήριο. Αυτός που δεν κερδίζει πραγματικά είναι ο μισθωτός και ο μικρός οικογενειάρχης που βλέπει κάθε εβδομάδα το ρεζερβουάρ, το ράφι και τον λογαριασμό να ανεβαίνουν πιο γρήγορα από κάθε κυβερνητική «στήριξη».
Γιατί το Pass είναι πολιτικό άλλοθι
Το Fuel Pass δεν είναι οικονομική στρατηγική. Είναι επικοινωνιακό εργαλείο. Αντί να μειωθεί ουσιαστικά το βάρος που συνθλίβει καύσιμα, μεταφορές και βασικά αγαθά, επιλέγεται ξανά το μοντέλο του προσωρινού βοηθήματος. Η κυβέρνηση θέλει να δείξει ότι κινείται, χωρίς να πειράξει τον μηχανισμό που παράγει την ασφυξία. Θέλει να εμφανίσει κρατική μέριμνα, αλλά χωρίς να χάσει τον δημοσιονομικό έλεγχο και χωρίς να αγγίξει σοβαρά τη φορολογική υπεραπόδοση που γεννά η ακρίβεια.
Το πραγματικό πολιτικό μήνυμα
Το πακέτο βαφτίζεται μέτρο στήριξης, αλλά στην ουσία είναι ομολογία αδυναμίας ή απροθυμίας για κάτι βαθύτερο. Δεν αλλάζει το κόστος ζωής. Δεν ξηλώνει το κύμα ανατιμήσεων. Δεν δημιουργεί σταθερό πλαίσιο ανακούφισης. Απλώς πετάει λίγη ρευστότητα πάνω στην αγανάκτηση και ελπίζει ότι ο πολίτης θα μπερδέψει την περιστασιακή ένεση με την πραγματική προστασία.
Το νέο Fuel Pass δεν αποδεικνύει ότι η κυβέρνηση στηρίζει την κοινωνία. Αποδεικνύει ότι έχει επιλέξει να συντηρεί την κρίση όσο της επιτρέπει να εμφανίζεται ως διαχειριστής της. Δίνει λίγα, για να μην αναγκαστεί να αλλάξει πολλά. Και την ώρα που η ακρίβεια χτυπά κάθε σπίτι, το κράτος συνεχίζει να συμπεριφέρεται σαν να αρκεί ένα επίδομα για να κρύψει μια μόνιμη πολιτική αποτυχία.