Η ΝΔ δείχνει να αντέχει, το ΠΑΣΟΚ ψάχνει ακόμα τα κείμενά του, ο Τσίπρας μετράει “πρωθυπουργισιμότητα”, η Καρυστιανού ετοιμάζει κόμμα και η Κεντροαριστερά μπαίνει σε μήνα μεγάλων ανακατατάξεων.
Η χθεσινή δημοσκόπηση της Opinion Poll ενόχλησε τη Νέα Δημοκρατία, αλλά δεν φαίνεται να προκάλεσε πανικό στο Μέγαρο Μαξίμου. Οι απώλειες καταγράφονται, το πολιτικό μήνυμα έχει ληφθεί, όμως η κυβερνητική ανάγνωση παραμένει ψύχραιμη: η φθορά υπάρχει, αλλά δεν έχει μετατραπεί ακόμη σε απειλή εξουσίας.
Κι αυτό γιατί, παρά την πίεση από την ακρίβεια, την οικονομία και τη συσσωρευμένη κοινωνική κόπωση, η εικόνα της αντιπολίτευσης εξακολουθεί να είναι κατακερματισμένη. Η ΝΔ βλέπει ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν απειλείται ουσιαστικά στο πεδίο της καταλληλότητας για πρωθυπουργός και εκτιμά πως, όσο η «σταθερότητα» παραμένει ισχυρότερο εκλογικό κριτήριο από τη «διαμαρτυρία», έχει ακόμη χώρο να ανακτήσει απώλειες.
Το μεγάλο ερώτημα, όμως, δεν είναι αν η ΝΔ προηγείται. Είναι αν μπορεί να κρατήσει ένα ποσοστό ασφαλείας που να δείχνει προοπτική σχηματισμού κυβέρνησης με κυρίαρχο ρόλο. Εκεί βρίσκεται η πραγματική αγωνία.
Και ο Μάιος μόνο ήρεμος δεν προμηνύεται.
Ο Μάιος των νέων κομμάτων
Η αναμενόμενη εμφάνιση πολιτικών σχημάτων γύρω από τον Αλέξη Τσίπρα και τη Μαρία Καρυστιανού μπορεί να αλλάξει τις ισορροπίες, όχι μόνο στην Κεντροαριστερά, αλλά και στο ευρύτερο πολιτικό πεδίο.
Στη μέτρηση της Opinion Poll, το ΠΑΣΟΚ μπορεί να εμφανίζεται ενισχυμένο σε σχέση με προηγούμενη καταγραφή, όμως η σύγκριση στην λεγόμενη «πρωθυπουργισιμότητα» είναι αποκαλυπτική: ο Αλέξης Τσίπρας καταγράφεται στο 9,9%, ενώ ο Νίκος Ανδρουλάκης στο 5,8%. Αυτό είναι πολιτικό μήνυμα. Και δεν περνά απαρατήρητο στη Χαριλάου Τρικούπη.
Η δημοσκόπηση λειτουργεί σαν πολιτικό ντους «κρύο – ζέστη». Δίνει ανάσες σε κάποιους, προκαλεί νευρικότητα σε άλλους και υπενθυμίζει σε όλους ότι το εκλογικό σώμα παραμένει ρευστό.
ΠΑΣΟΚ: Πού είναι τα κείμενα του συνεδρίου;
Την ίδια ώρα, στο ΠΑΣΟΚ υπάρχει ένα ερώτημα που δεν είναι καθόλου τεχνικό: πού βρίσκονται οι αποφάσεις του συνεδρίου;
Έχει περάσει πάνω από ένας μήνας και ακόμη δεν έχουν δοθεί στη δημοσιότητα τα πολιτικά κείμενα, οι καταστατικές αλλαγές και οι τελικές αποφάσεις. Δηλαδή, αυτή τη στιγμή κανείς δεν μπορεί να δει με ακρίβεια τι ψηφίστηκε, τι εγκρίθηκε και ποιο είναι το επίσημο προγραμματικό αποτύπωμα του κόμματος.
Το θέμα δεν είναι απλώς διαδικαστικό. Είναι πολιτικό.
Ένα κόμμα που διεκδικεί ρόλο κυβερνητικής εναλλακτικής δεν μπορεί να αφήνει τα βασικά του κείμενα σε κατάσταση αναμονής. Η καθυστέρηση δίνει την εικόνα αμηχανίας, εσωτερικής ασυνεννοησίας ή φόβου απέναντι στην κριτική. Και αυτή η εικόνα δεν βοηθά.
Ιδίως όταν ήδη έχει προηγηθεί σύγχυση γύρω από προτάσεις όπως η μείωση του χρόνου εργασίας, όπου άλλοι μιλούσαν για 32ωρο, άλλοι για 35ωρο, άλλοι για πιλοτική εφαρμογή και άλλοι για κανονικό μέτρο. Όταν το ίδιο το κόμμα δεν εξηγεί καθαρά τι προτείνει, τότε αφήνει τους αντιπάλους του να το εξηγήσουν όπως θέλουν.
Το μανιφέστο Τσίπρα και οι παλιές αντιφάσεις
Στο υπό διαμόρφωση πολιτικό εγχείρημα του Αλέξη Τσίπρα, ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί ο ρόλος του Γιώργου Σιακαντάρη, ο οποίος φέρεται να έχει κεντρική συμμετοχή στην επεξεργασία του διακηρυκτικού πλαισίου.
Το κείμενο που παρουσιάστηκε την Πρωτομαγιά προκάλεσε αντιδράσεις. Άλλοι το βρήκαν βαρύ, άλλοι υπερβολικά θεωρητικό, άλλοι πολιτικά ασαφές. Το πιο ενδιαφέρον, όμως, είναι το πολιτικό παρελθόν του ίδιου του Σιακαντάρη.
Δεν είναι μυστικό ότι στο παρελθόν είχε ασκήσει σκληρότατη κριτική στον Αλέξη Τσίπρα, ιδίως την περίοδο του 2015, με αιχμές για τη στάση της τότε κυβέρνησης απέναντι στην Ευρώπη, το δημοψήφισμα, τις τράπεζες και τη συνολική διαχείριση της κρίσης. Σήμερα, ο ίδιος άνθρωπος εμφανίζεται κοντά στην πολιτική προσπάθεια Τσίπρα.
Αυτό δεν είναι κατ’ ανάγκην πολιτικό αμάρτημα. Οι άνθρωποι αλλάζουν απόψεις, οι συγκυρίες μεταβάλλονται, οι πολιτικές συμμαχίες επαναπροσδιορίζονται. Όμως στην πολιτική υπάρχει και η μνήμη. Και όταν κάποιος από σκληρός επικριτής γίνεται ιδεολογικός συνοδοιπόρος, η αντίφαση δεν περνά απαρατήρητη.
Καρυστιανού: Ανασύνταξη πριν την ανακοίνωση
Στο μέτωπο της Μαρίας Καρυστιανού, οι διεργασίες φαίνεται να επιταχύνονται. Οι πληροφορίες συγκλίνουν ότι υπήρξαν σοβαρές συζητήσεις στο στενό της περιβάλλον, με στόχο να ξεπεραστούν προβλήματα συνοχής, ρόλων και στρατηγικής.
Το βασικό πολιτικό δίλημμα είναι σαφές: το νέο εγχείρημα θα περιοριστεί σε ένα σχήμα οργής και διαμαρτυρίας ή θα επιχειρήσει να εμφανιστεί ως ευρύτερη πολιτική πρόταση;
Η δεύτερη επιλογή απαιτεί ισορροπίες, πρόσωπα, προγραμματικό λόγο και προσεκτική αποφυγή μονοδιάστατων ταυτίσεων. Αν το σχήμα εμφανιστεί πολύ κοντά σε συγκεκριμένες ιδεολογικές ή κοινωνικές δεξαμενές, κινδυνεύει να περιοριστεί πριν καν ξεκινήσει. Αν, αντίθετα, καταφέρει να συνδυάσει το ηθικό φορτίο των Τεμπών με πολιτικό σχέδιο, τότε μπορεί να επηρεάσει πολύ περισσότερο το πολιτικό παιχνίδι.
Η «ορφανή» συναίνεση για τις Αρχές
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η υπόθεση της φερόμενης συνεννόησης κυβέρνησης – ΠΑΣΟΚ για πρόσωπα σε ανεξάρτητες αρχές, όπως ο Συνήγορος του Πολίτη και η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα.
Το ΠΑΣΟΚ αρνείται ότι υπήρξε παρασκηνιακή συμφωνία. Από κυβερνητικής πλευράς αφήνεται να εννοηθεί ότι υπήρξε συνεννόηση, η οποία τελικά δεν τηρήθηκε.
Η αλήθεια, όπως συμβαίνει συχνά σε τέτοιες περιπτώσεις, μπορεί να βρίσκεται στο παρασκήνιο. Διότι δύσκολα συνεδριάζει αρμόδια επιτροπή της Βουλής για τόσο κρίσιμες επιλογές χωρίς να έχει προηγηθεί έστω ένα ελάχιστο πεδίο συνεννόησης. Το πολιτικό αποτέλεσμα, πάντως, είναι ένα: η συναίνεση έμεινε ορφανή και κανείς δεν θέλει να την αναγνωρίσει ως δική του.
Ο Καστανίδης και η Θεσσαλονίκη
Η αποχώρηση του Χάρη Καστανίδη από το ΠΑΣΟΚ ήταν σε μεγάλο βαθμό αναμενόμενη μετά το ρήγμα του με τον Νίκο Ανδρουλάκη. Το ερώτημα είναι το επόμενο βήμα.
Δεν είναι βέβαιο ότι θα κατευθυνθεί αυτομάτως προς το κόμμα Τσίπρα. Ο ίδιος εδώ και καιρό μιλά για την ανάγκη συγκρότησης ενός προγραμματικού πλαισίου από πρόσωπα κύρους, με στόχο την ευρύτερη συνεργασία των προοδευτικών δυνάμεων.
Το βέβαιο είναι ότι πλέον θα μιλά πιο ελεύθερα. Και αυτό δεν είναι ευχάριστη εξέλιξη για το ΠΑΣΟΚ, ειδικά στη Θεσσαλονίκη, όπου η παρουσία Καστανίδη εξακολουθεί να έχει πολιτικό βάρος.
Τράπεζες, τουρισμός και Σκλαβενίτης
Στο επιχειρηματικό πεδίο, συνεχίζεται η κινητικότητα στις τραπεζοασφάλειες, με πληροφορίες να θέλουν την Εθνική Τράπεζα να προχωρά σε συμφωνία με την Allianz, ώστε να ενισχύσει τη θέση της στο bancassurance μετά την απώλεια της Εθνικής Ασφαλιστικής.
Την ίδια στιγμή, ο τουρισμός παρακολουθεί με αγωνία τον Μάιο. Αν οι κρατήσεις παραμείνουν υποτονικές λόγω της διεθνούς γεωπολιτικής αβεβαιότητας, ο μήνας μπορεί να εξελιχθεί σε χαμένη ευκαιρία για αρκετούς προορισμούς και επιχειρήσεις.
Και στην καθημερινότητα του καταναλωτή, η απόφαση του Σκλαβενίτη να καταργήσει τη δωρεάν αποστολή για ηλεκτρονικές παραγγελίες άνω των 100 ευρώ δείχνει κάτι ευρύτερο: ακόμη και οι ισχυρότεροι παίκτες της αγοράς αναπροσαρμόζουν πολιτικές, κόστη και παροχές. Το 1 ευρώ ή τα 2,5 ευρώ μπορεί να μοιάζουν μικρά ποσά. Αλλά σε περίοδο ακρίβειας, η λεπτομέρεια γίνεται μήνυμα.
Το πολιτικό σκηνικό δεν έχει ακόμη ανατραπεί. Έχει όμως αρχίσει να τρίζει.
Η ΝΔ αντέχει, αλλά δεν μπορεί να αγνοεί τη φθορά. Το ΠΑΣΟΚ ανεβαίνει, αλλά δεν πείθει ότι έχει καθαρό σχέδιο εξουσίας. Ο Τσίπρας επιστρέφει ως σκιά και πιθανός παίκτης. Η Καρυστιανού ετοιμάζεται να μετατρέψει την κοινωνική οργή σε πολιτική πρόταση. Και ο πολίτης παρακολουθεί με ένα βασικό ερώτημα:
Ποιος έχει τελικά σχέδιο για τη χώρα — και ποιος απλώς περιμένει να πέσει ο άλλος;