Κατάργηση του άρθρου 86, Βουλή 200 μελών, προστασία πρώτης κατοικίας και αλλαγές στην εισαγωγή στα πανεπιστήμια περιλαμβάνει η πρόταση της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία».
Με κεντρικό πολιτικό μήνυμα την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στους θεσμούς, η Μαρία Καρυστιανού παρουσίασε την Πέμπτη 10 Σεπτεμβρίου στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης το κυβερνητικό πρόγραμμα της «Ελπίδας για τη Δημοκρατία». Η παρουσίαση κάλυψε ένα ευρύ πεδίο παρεμβάσεων, από τη λειτουργία της Δικαιοσύνης και την άμυνα μέχρι τη φορολογία, την εκπαίδευση και τη στήριξη της οικογένειας.
Η πρόεδρος του Κινήματος υποστήριξε ότι οι προτάσεις προέκυψαν από πολύμηνη εργασία ειδικών και επαγγελματιών. Συνέδεσε την ανάγκη πολιτικής αλλαγής με την πορεία της χώρας στα χρόνια των Μνημονίων, τη Συμφωνία των Πρεσπών, την τραγωδία των Τεμπών και τις υποθέσεις ΟΠΕΚΕΠΕ και Predator, ασκώντας κριτική στις κυβερνήσεις των τελευταίων ετών.
Θεσμικές αλλαγές και έλεγχος της πολιτικής εξουσίας
Στον πυρήνα των θεσμικών προτάσεων βρίσκεται η πλήρης κατάργηση του άρθρου 86 του Συντάγματος για την ποινική ευθύνη των υπουργών, μαζί με την αποσύνδεση της επιλογής της ηγεσίας της Δικαιοσύνης από την εκτελεστική εξουσία.
Το Κίνημα προτείνει επίσης την κατάργηση ειδικών καθεστώτων ακαταδίωκτου και προνομίων, τη δημιουργία Συνταγματικού Δικαστηρίου και την ολοκληρωμένη ψηφιοποίηση των δικαστικών διαδικασιών, με επιδιωκόμενο αποτέλεσμα την ταχύτερη απονομή δικαιοσύνης.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται η μείωση των βουλευτών στους 200 και η καθιέρωση διαρκούς ελέγχου «πόθεν έσχες» για τα πολιτικά πρόσωπα. Η λογοδοσία παρουσιάστηκε ως βασικός όρος για την αποκατάσταση της σχέσης κράτους και πολιτών.
Φορολογία, πρώτη κατοικία και παραγωγική ανασυγκρότηση
Στην οικονομία, οι εξαγγελίες επικεντρώνονται στη μείωση φορολογικών επιβαρύνσεων και στην ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής.
Προτείνονται μειώσεις ΦΠΑ σε βασικά αγαθά, μηδενικός ΦΠΑ σε συγκεκριμένα βρεφικά προϊόντα και χαμηλότερος συντελεστής στα φάρμακα. Περιλαμβάνονται ακόμη αλλαγές στη φορολογία εισοδήματος και στον ΕΝΦΙΑ, καθώς και ευνοϊκότερη φορολογική μεταχείριση των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
Ξεχωριστή θέση καταλαμβάνει η προστασία της πρώτης κατοικίας. Η πρόταση προβλέπει παρεμβάσεις στις σχέσεις τραπεζών, funds και εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων, με έμφαση στον έλεγχο της λειτουργίας τους.
Για τον πρωτογενή τομέα προτείνεται Εθνικό Συμβούλιο, ενίσχυση των συνεργατικών σχημάτων και αντιμετώπιση των καρτέλ. Στόχος που περιγράφεται είναι να συνδεθεί αποτελεσματικότερα η παραγωγή με την κατανάλωση, περιορίζοντας τις στρεβλώσεις στην αγορά.
Στις παρεμβάσεις περιλαμβάνονται έλεγχοι στις εισαγωγές και στις ελληνοποιήσεις προϊόντων, χαμηλότερο ενεργειακό κόστος για τους παραγωγούς, έργα διαχείρισης νερού και αναθεώρηση του κανονισμού του ΕΛΓΑ.
Για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, το Κίνημα εισηγείται αποσύνδεση από την ΑΑΔΕ και υπαγωγή στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, υποστηρίζοντας ότι αυτή η αλλαγή θα υπηρετήσει τη διαφάνεια και τον αποτελεσματικότερο έλεγχο των ενισχύσεων.
Στην ενέργεια, τάσσεται υπέρ μικτού μοντέλου αγοράς και αξιοποίησης του λιγνίτη μέσα σε νέο εθνικό σχεδιασμό, εκφράζοντας αντίθεση στην πρόωρη απολιγνιτοποίηση.
Άμυνα με έμφαση στην αποτροπή και στο προσωπικό
Η πρόταση για την εθνική ασφάλεια στηρίζεται σε δόγμα ενεργητικής αποτροπής και ανταπόδοσης. Προβλέπει επαναφορά του Ενιαίου Αμυντικού Δόγματος Ελλάδας–Κύπρου και ενίσχυση της ελληνικής παρουσίας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Για τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων προτείνονται αλλαγές στο βαθμολόγιο και μισθολογικά επιδόματα, με στόχο την αντιμετώπιση των παραιτήσεων.
Η κ. Καρυστιανού εξέφρασε αντίθεση στην υποβάθμιση της συντήρησης του στρατιωτικού υλικού και στη μεταφορά της σε ιδιωτικές εταιρείες. Παράλληλα, παρουσίασε πρόταση ίδρυσης Πανεπιστημίου Εθνικής Άμυνας, ισότιμου με τα ΑΕΙ.
Οικογένεια, στέγη και δημογραφικό
Το δημογραφικό αναδείχθηκε σε κεντρική εθνική προτεραιότητα, με δέσμη οικονομικών και φορολογικών κινήτρων για τις οικογένειες.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει στεγαστική στήριξη νέων και πολυτέκνων, προστασία της μητρότητας και κίνητρα εγκατάστασης σε ακριτικές και δυσπρόσιτες περιοχές.
Στο μεταναστευτικό, το Κίνημα υποστηρίζει αυστηρότερο έλεγχο των συνόρων, διάκριση μεταξύ νόμιμης και παράνομης εισόδου και εφαρμογή των προβλεπόμενων διαδικασιών για όσους δεν έχουν δικαίωμα παραμονής.
Νέα αξιολόγηση για την εισαγωγή στα πανεπιστήμια
Στην εκπαίδευση, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόταση αλλαγής του τρόπου εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Η τελική αξιολόγηση προτείνεται να διαμορφώνεται από:
- 40% από τις Πανελλαδικές Εξετάσεις.
- 30% από τους βαθμούς των τριών τάξεων του Λυκείου.
- 20% από την προσωπική προσπάθεια και τις δραστηριότητες του μαθητή.
- 10% από κοινωνικά κριτήρια.
Οι υπόλοιπες εκπαιδευτικές προτάσεις περιλαμβάνουν λιγότερους μαθητές ανά τάξη, αναβάθμιση σχολικών εγκαταστάσεων, μόνιμους διορισμούς εκπαιδευτικών και παρουσία ψυχολόγων και κοινωνικών λειτουργών σε όλα τα σχολεία εντός τετραετίας.
Προβλέπεται επίσης δωρεάν υποστήριξη γονέων από την εγκυμοσύνη έως την εφηβεία των παιδιών τους.
Για την ανώτατη εκπαίδευση, προτάσσεται η ενίσχυση των δημόσιων πανεπιστημίων, των υποδομών και της έρευνας. Σχετικά με τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, το Κίνημα δηλώνει σεβασμό στο άρθρο 16 και στη σχετική νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας.
Παρεμβάσεις για την αναπηρία
Η κοινωνική πολιτική περιλαμβάνει καθολική πρόσβαση στην εκπαίδευση, ενίσχυση της ειδικής αγωγής και περισσότερες δυνατότητες απασχόλησης για τα άτομα με αναπηρία.
Προτείνονται διατήρηση των παροχών μετά την είσοδο στην αγορά εργασίας, καθολική πρόσβαση στον προσωπικό βοηθό και αναδιοργάνωση των ΚΕΠΑ.
Η εφαρμογή θα κρίνει τις εξαγγελίες
Η Μαρία Καρυστιανού δήλωσε ότι το πρόγραμμα είναι κοστολογημένο και συνδέεται με εξοικονόμηση πόρων και περιορισμό της διαφθοράς. Στο διαθέσιμο υλικό της παρουσίασης, ωστόσο, δεν παρατίθενται αναλυτικοί πίνακες κόστους και χρηματοδότησης ανά μέτρο.
Η αποτίμηση της πρότασης χρειάζεται αυτά τα στοιχεία, μαζί με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα και μηχανισμούς εφαρμογής. Το αίτημα για «κάθαρση και λογοδοσία» συνοδεύεται πλέον από μια εξίσου συγκεκριμένη υποχρέωση: να εξηγηθεί πώς κάθε εξαγγελία μπορεί να μετατραπεί σε εφαρμόσιμη δημόσια πολιτική.