Το πρωτοσέλιδο της «Εστίας» βάζει φωτιά στο γαλάζιο στρατόπεδο: νέο κόμμα, πατριωτική δεξιά και μήνυμα απευθείας στο Μαξίμου
Υπάρχουν πρωτοσέλιδα που απλώς ενημερώνουν. Και υπάρχουν πρωτοσέλιδα που λειτουργούν σαν πολιτικός δυναμίτης. Το σημερινό πρωτοσέλιδο της «Εστίας», με τον Αντώνη Σαμαρά σε πρώτο πλάνο και τη φράση «Alea jacta est», δηλαδή «ο κύβος ερρίφθη», ανήκει καθαρά στη δεύτερη κατηγορία.
Δεν μιλά για μια απλή ενόχληση. Δεν περιγράφει μια ακόμη εσωκομματική γκρίνια. Δεν καταγράφει απλώς τη γνωστή απόσταση του πρώην πρωθυπουργού από το Μέγαρο Μαξίμου. Βάζει στο τραπέζι κάτι πολύ βαρύτερο: το ενδεχόμενο δημιουργίας νέου κόμματος στα δεξιά της Νέας Δημοκρατίας.
Και αυτό, αν επιβεβαιωθεί, δεν είναι λεπτομέρεια. Είναι πολιτικός σεισμός.
Η ρωγμή δεν είναι πια υπόγεια
Εδώ και καιρό η σχέση του Αντώνη Σαμαρά με τη σημερινή ηγεσία της ΝΔ μοιάζει περισσότερο με ψυχρό πολιτικό μέτωπο παρά με εσωκομματική διαφοροποίηση. Τα μηνύματα υπήρχαν. Οι αποστάσεις υπήρχαν. Οι δημόσιες παρεμβάσεις υπήρχαν.
Το νέο στοιχείο είναι ότι πλέον η συζήτηση δεν περιορίζεται στο «διαφωνεί ο Σαμαράς». Πηγαίνει στο «κινείται ο Σαμαράς».
Και στην πολιτική, η διαφορά ανάμεσα στη διαφωνία και στην κίνηση είναι τεράστια. Η πρώτη μπορεί να απορροφηθεί. Η δεύτερη μπορεί να δημιουργήσει νέο συσχετισμό.
Το Μαξίμου απέναντι στο δεξιό κενό
Η Νέα Δημοκρατία του Κυριάκου Μητσοτάκη κέρδισε εκλογές επειδή άνοιξε προς το κέντρο. Αυτό είναι αλήθεια. Όμως όσο περισσότερο μετακινήθηκε προς το κέντρο, τόσο περισσότερο άφησε χώρο στα δεξιά της.
Και η πολιτική δεν αφήνει κενά. Τα κενά γεμίζουν.
Γεμίζουν από δυσαρέσκεια.
Γεμίζουν από απογοητευμένους ψηφοφόρους.
Γεμίζουν από στελέχη που νιώθουν ότι η παράταξη άλλαξε ταυτότητα.
Γεμίζουν από όσους πιστεύουν ότι η σημερινή ΝΔ δεν εκφράζει πια την παραδοσιακή δεξιά, πατριωτική και κοινωνική της βάση.
Αυτό ακριβώς το σημείο αγγίζει το πρωτοσέλιδο. Όχι απλώς αν ο Σαμαράς θα κάνει κόμμα. Αλλά αν υπάρχει ήδη κοινωνικό και πολιτικό ακροατήριο που περιμένει κάποιον να το εκφράσει.
Ο Σαμαράς δεν είναι τυχαίο πρόσωπο
Το πρόβλημα για το Μαξίμου είναι ότι δεν μιλάμε για έναν περιθωριακό παράγοντα. Μιλάμε για πρώην πρωθυπουργό. Για πρώην πρόεδρο της Νέας Δημοκρατίας. Για πολιτικό που έχει ιστορική σχέση με τη δεξιά βάση και με ένα συγκεκριμένο πατριωτικό ακροατήριο.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα νέο κόμμα θα πετύχει αυτόματα. Καθόλου. Η πολιτική δεν χαρίζεται σε κανέναν. Τα νέα κόμματα χρειάζονται μηχανισμό, πρόσωπα, αφήγημα, χρήμα, πρόγραμμα και κυρίως κοινωνική ανάγκη.
Όμως το όνομα Σαμαράς δεν είναι απλό όνομα. Είναι πολιτικό σύμβολο για ένα κομμάτι της παράταξης. Και αυτό ακριβώς κάνει την υπόθεση επικίνδυνη για το κυβερνητικό στρατόπεδο.
Από την ενόχληση στον φόβο
Το Μαξίμου μπορεί δημοσίως να υποβαθμίζει το θέμα. Μπορεί να μιλά για σενάρια. Μπορεί να λέει ότι η ΝΔ παραμένει κυρίαρχη. Μπορεί να θεωρεί ότι ο χρόνος θα λειτουργήσει υπέρ της κυβέρνησης.
Όμως στο παρασκήνιο η ανησυχία είναι πραγματική. Διότι ένα κόμμα στα δεξιά της ΝΔ δεν χρειάζεται να γίνει πρώτο για να προκαλέσει ζημιά. Αρκεί να κόψει κρίσιμες μονάδες. Αρκεί να αποσυσπειρώσει. Αρκεί να μετατρέψει την αυτοδυναμία σε άπιαστο όνειρο.
Και τότε το ζήτημα δεν θα είναι μόνο εκλογικό. Θα είναι στρατηγικό.
Γιατί μια ΝΔ που χάνει τη δεξιά της βάση, παύει να είναι κυρίαρχη παράταξη και γίνεται κόμμα διαχείρισης.
Το μήνυμα πίσω από το «Alea jacta est»
Η φράση «ο κύβος ερρίφθη» δεν είναι τυχαία. Είναι φράση απόφασης. Φράση ρήξης. Φράση μετάβασης από το «σκέφτομαι» στο «προχωρώ».
Αν χρησιμοποιείται απλώς ως δημοσιογραφική υπερβολή, τότε μιλάμε για ένα ακόμη επεισόδιο πίεσης προς το Μαξίμου. Αν όμως αποτυπώνει πραγματική πολιτική πρόθεση, τότε μπαίνουμε σε νέα φάση.
Και η νέα φάση θα είναι δύσκολη για όλους.
Για τον Σαμαρά, γιατί θα πρέπει να αποδείξει ότι μπορεί να συγκροτήσει πολιτική πρόταση και όχι μόνο διαμαρτυρία.
Για τη ΝΔ, γιατί θα πρέπει να απαντήσει γιατί χάνει επαφή με παραδοσιακά της ακροατήρια.
Για το Μαξίμου, γιατί θα πρέπει να διαχειριστεί εσωτερική αμφισβήτηση χωρίς να δείξει πανικό.
Το ερώτημα δεν είναι αν ο Σαμαράς θυμώνει. Αυτό είναι γνωστό.
Το ερώτημα είναι αν ο Σαμαράς οργανώνεται.
Γιατί αν ο πρώην πρωθυπουργός περάσει από τη διαφωνία στη ρήξη, τότε η κυβέρνηση δεν θα έχει απέναντί της μόνο την αντιπολίτευση. Θα έχει απέναντί της ένα κομμάτι της ίδιας της παράταξης που την ανέδειξε.
Και όταν μια παράταξη αρχίζει να φοβάται τη σκιά της, τότε ο σεισμός έχει ήδη αρχίσει.