- Ο όρος “remigration” δεν λειτουργεί σήμερα ως ουδέτερος τεχνικός όρος· έχει γίνει πολιτικό σύνθημα με διαφορετικές (και συχνά συγκρουόμενες) χρήσεις.
- Άλλο πράγμα οι επιστροφές παράτυπα διαμενόντων (υπάρχουν διαδικασίες/κανόνες) κι άλλο η χρήση του όρου για μαζικές απομακρύνσεις ή για στοχοποίηση ανθρώπων πέρα από την “παράνομη διαμονή”.
Τι ισχυρίζεται το post
Το post λέει ότι:
- “Remigration” σημαίνει επαναμετανάστευση/επιστροφή μεταναστών στη χώρα καταγωγής.
- Στην πράξη έχει αποκτήσει πολιτικό βάρος, δεν αφορά μόνο παράνομους μετανάστες, και μπορεί να συνδεθεί με “μαζικές επιστροφές” και αλλαγή μεταναστευτικής στρατηγικής.
: Η διατύπωση είναι γενική και δεν ξεκαθαρίζει ποιοι ακριβώς εννοούνται ως στόχος (παράτυποι; απορριφθέντες αιτούντες άσυλο; νόμιμοι κάτοικοι; πολίτες;).
Τι ισχύει (λέξη vs πολιτική χρήση)
Ως λέξη, μπορεί να αποδοθεί ως “επιστροφή/επαναμετανάστευση”.
Ως πολιτικός όρος στην Ευρώπη, όμως, έχει “φορτιστεί” και χρησιμοποιείται:
- είτε ως σκληρότερο branding για την αύξηση επιστροφών παράτυπα διαμενόντων,
- είτε ως ευφημισμός/ομπρέλα για ιδέες “μαζικής απομάκρυνσης” ανθρώπων με μεταναστευτικό υπόβαθρο (και όχι μόνο όσων βρίσκονται παράνομα).
Γι’ αυτό και η φράση “η λέξη μπήκε στο τραπέζι” είναι ακριβής ως περιγραφή πολιτικού κλίματος, αλλά επικίνδυνα ασαφής ως προς το τι ακριβώς προτείνεται.
Τι επιτρέπεται/δεν επιτρέπεται (θεσμικές κόκκινες γραμμές)
Σε ένα ευρωπαϊκό κράτος δικαίου, οι “επιστροφές” μπορούν να υλοποιούνται μόνο με:
- εξατομικευμένη κρίση ανά περίπτωση,
- διαδικαστικές εγγυήσεις και δυνατότητα προσφυγής,
- σεβασμό στην αρχή της μη επαναπροώθησης (όχι απομάκρυνση όταν υπάρχει σοβαρός κίνδυνος σοβαρής κακομεταχείρισης),
- απαγόρευση συλλογικών απελάσεων (η “ομαδική απομάκρυνση” ως γενικό μέτρο, χωρίς ατομική εξέταση, είναι κόκκινη γραμμή).
Άρα:
- “Επιστροφές παράτυπα διαμενόντων” = θεμιτός όρος πολιτικής συζήτησης (με κανόνες).
- “Μαζικές επιστροφές” ως γενικό σύνθημα = χρειάζεται απολύτως σαφή οριοθέτηση, γιατί μπορεί να υπονοεί πρακτικές που δεν στέκουν νομικά/θεσμικά.
- Ο όρος εμφανίζεται και ανακυκλώνεται τα τελευταία χρόνια ως μέρος της ευρωπαϊκής συζήτησης για μετανάστευση/επιστροφές.
- Μετά από δημόσιες αντιπαραθέσεις και αποκαλύψεις για κλειστές συζητήσεις σε ορισμένα κράτη-μέλη, “remigration” άρχισε να αντιμετωπίζεται όχι ως ουδέτερη λέξη, αλλά ως πολιτικό σύνθημα που συνδέεται με συγκεκριμένα ρεύματα.
- Στη συνέχεια, μετακινήθηκε από περιθωριακή ρητορική προς ευρύτερη προβολή σε μέσα/καμπάνιες/δημόσιες τοποθετήσεις.
- Σωστό: ως κυριολεκτική απόδοση, “remigration” μπορεί να σημαίνει “επιστροφή”.
- Ελλιπές: δεν ξεκαθαρίζει ότι ο όρος έχει γίνει πολιτικά φορτισμένος και χρησιμοποιείται με τρόπο που συχνά “χωρά” πολύ περισσότερα από την επιστροφή παράτυπα διαμενόντων.
- Κρίσιμο: όταν λέγεται “μαζικές επιστροφές”, χωρίς ορισμό, δημιουργεί θολούρα ανάμεσα σε νόμιμες διαδικασίες επιστροφής και σε ιδέες που ακουμπούν συλλογικές απελάσεις ή στοχοποίηση πέρα από το ζήτημα της παράνομης διαμονής.

