Η εκτίναξη της χονδρεμπορικής τιμής ηλεκτρικής ενέργειας κατά 132% μέσα σε λίγες ημέρες δεν είναι μια «κακή στιγμή» της αγοράς. Είναι η απόδειξη ότι η Ελλάδα παραμένει γυμνή απέναντι σε κάθε διεθνή αναταραχή, χωρίς ενεργειακή ασπίδα, χωρίς εθνικό σχέδιο, χωρίς πολιτική αποφασιστικότητα.
Την ώρα που νοικοκυριά και επιχειρήσεις συνθλίβονται, η χώρα συνεχίζει να παριστάνει τον θεατή στο ίδιο της το ενεργειακό δράμα. Αντί για αυτάρκεια, επιλέγεται η εξάρτηση. Αντί για σταθερότητα, η κερδοσκοπία. Αντί για εθνική στρατηγική, ένας μηχανισμός που μετατρέπει το ρεύμα σε όπλο κατά της κοινωνίας.
Το ρεύμα δεν είναι εμπόρευμα, είναι εθνική ασφάλεια
Η ενέργεια δεν αφορά μόνο την παραγωγή και τη διαθεσιμότητα. Αφορά την ίδια τη συνοχή της χώρας. Όταν η τιμή του ρεύματος μπορεί να εκτοξευθεί μέσα σε λίγες ημέρες, δεν μιλάμε απλώς για αγορά. Μιλάμε για μια εθνική αδυναμία που χτυπά σπίτια, μικρές επιχειρήσεις, παραγωγή, κοινωνική σταθερότητα.
Η ενεργειακή ασφάλεια σημαίνει προστασία της κοινωνίας από διεθνείς κραδασμούς. Και σήμερα, αυτή η προστασία απουσιάζει.
Υπάρχει λύση: λιγνίτης, επάρκεια, στρατηγική
Η Ελλάδα διαθέτει μέσα που μπορούν να στηρίξουν μια πιο σταθερή και πιο οικονομική ενεργειακή πολιτική. Η Πτολεμαΐδα 5 και το συγκρότημα του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου μπορούν να λειτουργήσουν ως πυλώνες επάρκειας και σταθερότητας, με αξιοποίηση εγχώριων πόρων και μείωση της επικίνδυνης εξάρτησης από το φυσικό αέριο.
Μαζί με αυτό, απαιτούνται άμεσα:
— ενίσχυση της λιγνιτικής παραγωγής,
— επανεξέταση του μηχανισμού τιμολόγησης στο Χρηματιστήριο Ενέργειας σε περιόδους κρίσης,
— μερική αποσύνδεση της ηλεκτροπαραγωγής από το φυσικό αέριο,
— εθνικό σχέδιο ενεργειακής αυτάρκειας για τα επόμενα χρόνια.
Το μεγάλο ερώτημα: ποιοι εμποδίζουν τη φθηνή ενέργεια;
Αν η Ελλάδα μπορεί να έχει φθηνότερη και επαρκή ενέργεια, τότε το ερώτημα δεν είναι τεχνικό. Είναι βαθιά πολιτικό. Ποιοι και γιατί επιμένουν σε ένα μοντέλο που αφήνει τη χώρα εκτεθειμένη; Ποιοι ωφελούνται όταν ο πολίτης πληρώνει πανάκριβα το ρεύμα;
Και έως πότε θα συνεχίζεται αυτό το παράλογο, να αξιοποιούνται ανεπαρκώς οι εγχώριοι πόροι, ενώ η χώρα καταλήγει να εξαρτάται από εισαγόμενη ενέργεια και από ένα σύστημα που γεννά μόνο ανασφάλεια και αισχροκέρδεια;
Η Ελλάδα δεν είναι καταδικασμένη στην ενεργειακή φτώχεια. Είναι καταδικασμένη μόνο όσο κυβερνούν τη στρατηγική της η δειλία, η εξάρτηση και τα συμφέροντα.
Η φθηνή και επαρκής ενέργεια δεν είναι ουτοπία. Είναι πολιτική απόφαση. Και κάποιοι δεν θέλουν να παρθεί.