Τον Όσιο Αβέρκιο, τον Ισαπόστολο και Θαυματουργό, τους Επτά Παίδες της Εφέσου και τον Άγιο Ευλάλιο, επίσκοπο Λαμπούσης της Κύπρου, τιμά σήμερα η Εκκλησία.
Πέμπτη 22 Οκτωβρίου 2026 σήμερα και την ονομαστική τους εορτή έχουν ο Αβέρκιος και η Αβερκία. Η ημέρα είναι αφιερωμένη, μεταξύ άλλων, σε έναν ιεράρχη των πρώτων χριστιανικών αιώνων, το όνομα του οποίου συνδέεται τόσο με την ιεραποστολική δράση όσο και με ένα σημαντικό εύρημα της χριστιανικής αρχαιολογίας.
Ο Αβέρκιος έζησε τον 2ο αιώνα στη Φρυγία της Μικράς Ασίας. Η εκκλησιαστική παράδοση τον παρουσιάζει ως επίσκοπο με ασκητικό βίο, αφοσίωση στο ποίμνιό του και ιδιαίτερη μέριμνα για τη διάδοση του Ευαγγελίου. Το προσωνύμιο «Ισαπόστολος» συνδέεται με τη δράση του πέρα από τα όρια της επισκοπής του, με περιοδείες και κήρυγμα σε περιοχές της Ανατολής.
Στον συναξαριστικό βίο του περιλαμβάνονται διηγήσεις για τη σύγκρουσή του με την ειδωλολατρία και για θεραπείες ασθενών. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει η παράδοση για τη θεραπεία της κόρης του αυτοκράτορα Μάρκου Αυρηλίου. Σύμφωνα με αυτήν, ο Άγιος δεν ζήτησε προσωπική ανταμοιβή, αλλά ετήσια παροχή σιταριού για τους φτωχούς της πόλης του. Η διήγηση αναδεικνύει τη φιλανθρωπία ως βασικό στοιχείο της ποιμαντικής του παρουσίας.
Ξεχωριστή θέση στην ιστορία του κατέχει η Επιγραφή του Αβερκίου, ένα από τα αρχαιότερα γνωστά χριστιανικά επιγραφικά μνημεία. Τα Μουσεία του Βατικανού, όπου φυλάσσονται τα σωζόμενα τμήματά της, τη χρονολογούν στα τέλη του 2ου ή στις αρχές του 3ου αιώνα. Τα δύο θραύσματα εντοπίστηκαν το 1883, ενσωματωμένα σε μεταγενέστερη κατασκευή στα δημόσια λουτρά της πόλης.
Η αρχαιολογική ταύτιση αφορά την Ιερόπολη της Φρυγίας, κοντά στα Σύνναδα, η οποία διακρίνεται από την Ιεράπολη του σημερινού Παμούκαλε. Πρόκειται για δύο διαφορετικές αρχαίες πόλεις, των οποίων τα ονόματα συχνά συγχέονται.
Στο επιτύμβιο κείμενο, ο Αβέρκιος παρουσιάζεται ως μαθητής του «αγνού Ποιμένα» και αναφέρεται στα ταξίδια του και στις κοινότητες πιστών που συνάντησε. Ο ιχθύς, ο οίνος και ο άρτος συγκροτούν μια συμβολική γλώσσα με σαφείς ευχαριστιακές αναφορές. Έτσι, η επιγραφή προσφέρει πολύτιμη μαρτυρία για την πίστη και την επικοινωνία των πρώτων χριστιανικών κοινοτήτων.
Στη Σαντορίνη, η μνήμη του Αγίου έχει αποκτήσει και ιδιαίτερο λαογραφικό χαρακτήρα. Ο Αβέρκιος τιμάται ως προστάτης του κρασιού, καθώς η γιορτή του συνδέεται παραδοσιακά με το άνοιγμα των βαρελιών και τη δοκιμή της νέας παραγωγής. Οι κάναβες, οι χαρακτηριστικοί χώροι οινοποίησης και φύλαξης του κρασιού, γίνονταν τόποι συνάντησης και γιορτής.
Την ίδια ημέρα τιμώνται οι Επτά Παίδες της Εφέσου. Σύμφωνα με τη χριστιανική παράδοση, οι επτά νέοι κατέφυγαν σε σπήλαιο κατά τους διωγμούς του αυτοκράτορα Δεκίου, αρνούμενοι να εγκαταλείψουν την πίστη τους. Η διήγηση της θαυμαστής αφύπνισής τους, σχεδόν δύο αιώνες αργότερα, επί Θεοδοσίου Β΄, συνδέεται στην εκκλησιαστική διδασκαλία με την προσδοκία της ανάστασης των νεκρών.
Ιδιαίτερη σημασία για την Κύπρο έχει η μνήμη του Αγίου Ευλαλίου, επισκόπου Λαμπούσης. Οι πληροφορίες για τον βίο του προέρχονται κυρίως από την τοπική εκκλησιαστική παράδοση, η οποία τον συνδέει με τη μόρφωση, το σεμνό ήθος και την πνευματική καθοδήγηση των πιστών. Ο ναός του, κοντά στη Μονή της Παναγίας Αχειροποιήτου, στην περιοχή της αρχαίας Λάμπουσας, αποτελεί σημείο αναφοράς της θρησκευτικής κληρονομιάς του τόπου.
Στο σημερινό αγιολόγιο περιλαμβάνονται επίσης οι μάρτυρες Αλέξανδρος, Ηράκλειος, Άννα, Ελισάβετ, Θεοδότη και Γλυκερία, καθώς και οι Όσιοι Λωτ και Ρούφος.
Χρόνια πολλά σε όσες και όσους γιορτάζουν, με υγεία, δύναμη και ειρήνη.